عمل از روی نیت است، و هر کس به آنچه اراده کرده است می رسد حلال آشكار و حرام آشكار است ای مردم، الله پاک است و فقط پاکيزه را می پذيرد، الله به مؤمنان همان دستوری را داده که به پيامبران داده است هیچ یک از شما ایمان نمی‌برد تا این که برای برادر خود دوست بدارد آن‌چه را که برای خود دوست می دارد همانا الله در همه چیز و هر کاری نیکوکاری و احسان را برای شما فرض کرده است يکی از سخنانی که مردم از پيامبران گذشته دريافته اند، اين است که: اگر حيا نداری، هر عملی که می خواهی انجام بده در اسلام به من سخنی بگو که از کسی جز تو نپرسم، فرمودند: «قُلْ: آمَنْتُ بِاللهِ، ثُمَّ اسْتَقِمْ» یعنی: «بگو: به الله ایمان آوردم، سپس استقامت بورز پاکیزگی نصف ایمان است، و الحمدلله ترازو را پر می کند، و "سبحان الله" و "الحمدلله" ما بین آسمان و زمین را پر می کنند هیچ یک از شما [به حقیقت] ایمان نمی‌آورد تا زمانی که هوس و میلش تابع آنچه من آورده‌ام باشد هر کس این چهار خصلت را داشته باشد منافق خالص است، و هر کس برخی از آنها را داشته باشد، دارای برخی از نفاق می باشد تا این که آن را ترک کند: وقت حرف می‌زند دروغ گوید، و وقت پیمان ببندد خیانت کند، چون وعده بدهد، وعده شکنی کند، و چون جدال کند، ناسپاس و فُحش گوید اگر شما به درستى بر الله متعال توكل حقيقى داشتيد، (الله متعال) به شما همانند پرنده هايى كه صبح با شكم خالى مى روند و شب هنگام با شكم پر بر مى گردند، رزق و روزى مى داد نیکی، [همان] خوش‌ اخلاقی است، و گناه آن چیزی است که در سینه‌ات تردید و اضطراب آفریند، و دوست نداری مردم از آن آگاه شوند تا حد توان زبانت باید به ذکر الله متعال مرطوب باشد آیا شما را از بزرگترین گناهان خبر ندهم؟ اگر مردی برادر خود را دوست داشت، به او بگوید که او را دوست دارد گناهان کبیره (عبارتند از): شرک ورزیدن به الله، نافرمانی پدر و مادر، قتل نفس، و سوگند دروغ تلاش‌کننده بر بیوه‌زن و بینوا مانند مجاهد در راه الله یا کسی است که شب را به عبادت می‌ایستد و روز را روزه می‌شود از هفت چیز هلاک کننده بپرهیزید من بی نیازترین شرکا از شرک هستم، هر کس عملی انجام دهد که در آن با من کسی دیگر را شریک نماید، او را با شرک اش رها می کنم خانه های خود را قبرها قرار ندهید، و قبر مرا عبادتگاه قرار ندهید، و بر من درود بفرستید؛ چون هر جا که باشید درود شما به من می رسد ؛ الله متعال با هر عملی که داشته باشد، [سرانجام] او را وارد بهشت می‌کند کسی در حالی الله متعال را ملاقات کند که با وی چیزی را شریک ننموده باشد وارد بهشت ​​می‌شود، و کسی در حالی الله متعال را ملاقات کند که با وی شرک ورزیده باشد وارد جهنم می‌شود کسی که بین دو فک (الاشه) و بین دو پایش را برای من تضمین کند، بهشت ​​را برای او تضمین می‌کنم بهترین ذکر: لَا إِلَهَ إِلَّا الله است، و بهترین دعا: الْحَمْدُ لِله است بهشت از بند کفش یکی از شما هم نزدیک‌تر است، و جهنم نیز چنین است نمازهای پنجگانه، جمعه تا جمعه، و رمضان تا رمضان، کفارۀ آنچه بین آنهاست می باشد، در صورتی که از گناهان کبیره اجتناب شود هيچ رنج، بيماری، نگرانی، ناراحتی، آزار و غم و اندوهی به مسلمان نمی‌رسد و حتی خاری در پايش فرو نمی رود مگر اينکه الله متعال [مقداری] از گناهانش را به سبب آن می‌بخشد دوزخ با شهوت ها، و بهشت ​​با سختی ها پوشیده شده است حق مسلمان بر مسلمان پنج است: جواب سلام، عیادت بیمار، شرکت در تشییع جنازه ها، اجابت دعوت، و جواب دادن عطسه کننده الله رحمت کند مرد آسانگیری را که هرگاه بفروشد و بخرد و مطالبه کند مردی به مردم قرض می داد و به غلام خود می گفت: اگر نزد کسی رفتی که در وضعیت دشوار قرار دارد از او در گذر، شاید الله متعال از ما در گذرد هر کجا که هستی، از الله پروا دار؛ و پس از گناه، نیکی کن تا آن را محو کند؛ و با مردمان به خُلق نیکو معاشرت نما هرگاه دو مسلمان با شمشيرهای شان در برابر همديگر قرار گيرند، قاتل و مقتول در آتش (دوزخ) خواهند بود حلال آشكار و حرام آشكار است الله نیکی را بر هر چیز مقرر داشته است الله متعال به چهره ها، و اموال شما نگاه نمى كند، بلكه به قلب ها و اعمال شما مى نگرد همانا ( قبولی ) اعمال و کردار به نیت بستگی دارد عصباني مشو اگر شما به درستى بر الله متعال توكل حقيقى داشتيد، (الله متعال) به شما همانند پرنده هايى كه صبح با شكم خالى مى روند و شب هنگام با شكم پر بر مى گردند رزق و روزى مى داد بنده گناهی کرد و گفت: الهی گناهم را ببخش همانا عدل کنندگان در نزد الله متعال بر منبرهای نورانی در سمت راست رحمان عزوجل قرار خواهند داشت، و هر دو دست (بلا کیف او) راست است هرکس از نرم خویی محروم شود، از همه ی نيکی ها محروم می گردد آيا مى دانيد غيبت چيست؟" گفتند: الله و رسولش آگاه ترند، فرمودند: "ياد كردن برادرت به آنچه كه برايش ناخوشايند است مردانى هستند كه بدون حق در مال الله دست مى برند، براى آنان در روز قيامت آتش (دوزخ) است از گمان(بد) برحذر باشید، زیرا که گمان دروغ‌ترین سخن است هر نیکی صدقه است هیچ چیزی از نیکوئی را ناچيز مشمار، حتی اگر برادرت را با چهره ای بشاش ملاقات کنی مرد قوی کسی نیست نيرومندان را بر زمين بيفكند، بلکه قوی کسی است که هنگام خشم خود را کنترول می کند هر كسى (مردم را به كار) خير راهنمايى كرد، پاداشى مانند پاداش انجام دهنده ی آن را دارد مردگان را دشنام ندهید، زیرا آنان به عملکردهای خويش رسيده اند جايز نيست كه مرد بيش از سه شب برادر خود را ترک سخن كند، طوری که وقتى به هم روبرو می شوند اين روى بر مى گرداند، و او روى بر مى گرداند، و بهترین آنان كسى است كه آغاز به سلام كردن مى كند قطع کنندۀ پیوند خویشاوندی وارد بهشت نمی شود کسی که سخن چینی می کند وارد بهشت ​​نمی شود هر كی دوست دارد رزق وى افزايش يابد، و اجل وى به تأخير بيافتد، پس صله ى رحمی کند بنده در هنگام سجده نزدیکتر از هر وقت دیگر به پروردگارش می باشد، پس- درسجده - زیاد دعا کنيد کسی که به الله و روز آخرت ایمان دارد سخن خیر بگوید یا سکوت کند کسی که بالای مردم رحم نمی کند، الله متعال به او رحم نخواهد کرد منفورترین انسان نزد الله متعال کسی است که همیشه جنگندۀ سرسخت باشد محبوب‌ترین کلمه‌ها نزد الله متعال چهار است: سبحان الله (پاکیست الله را)، الحمد لله (ثنا و صفت الله را است)، لا اله الا الله (نيست معبودی بر حق جز الله)، و الله اکبر (الله بزرگ است)، فرقی نمی‌کند که از هر کدام آن شروع کرده اید از رسول الله صلی الله علیه وسلم درباره آنچه مردم را بیشتر وارد بهشت ​​می کند پرسیده شد، وی فرمودند: «ترس از الله و اخلاق نیکو حیا جزء ایمان است دعا عین عبادت است صداقت و راستی پیشه ی خود کنید؛ چراکه صداقت و راستی به سوی نیکی هدایت می کند، و نیکی به سوی بهشت دو کلمه وجود دارد كه بر زبان آسان گفته مى شود، و در ترازوى اعمال سنگين هستند، و در نزد الله رحمان محبوبيت دارد هیچ چیز نزد الله متعال گرامى تر از دعا نیست هر کس از آبروی برادرش دفاع کند، الله متعال در روز قیامت آتش را از روی او باز می گرداند کسی که در روز صد مرتبه (سُبْحَانَ اللهِ وَبِحَمْدِهِ) بگوید، گناهانش پاک می‌شود، ولو كه مانند کف دریا باشد کسی که ده بار:(لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ) بگوید برای کسی که الله متعال ارادۀ خیر داشته باشد الله متعال بنده ی پرهيزگارِ بی نیازِ گمنام را دوست دارد پیامبر صلی الله علیه وسلم خوشبویی (عطر) را رد نمی کرد كاملترين مؤمنان از لحاظ ايمان، بهترين آنان از لحاظ اخلاق مى باشد، و برگزیده ترين شما كسى است كه با زنان شان بهترين برخورد (اخلاق) می کنند همانا مهربانی و نرمى در هیچ چیز نمی باشد مگر اينکه آن را زیبا می سازد، و از هیچ چیزی دور نمی شود مگر آن چیز را معیوب می‌نماید الله متعال از بنده خشنود می‌شود که غذا بخورد وی را به خاطر آن ستایش کند، ویا اگر نوشیدنی بنوشد سپس او را بر آن ستایش کند همانا مؤمن با اخلاق نیکو به مرتبۀ روزه دار و تهجد گزار می رسد همانا بهترين شما، خوش اخلاق ترین شماست بی گمان که الله متعال به ستمگر مهلت می‌دهد، تا این که او را بگیرد پس او را رها نمی کند بعد از درگذشت من زیان بارترین فتنه را برای مردان به اندازه فتنۀ زنان نماندم آسان بگیرید وسختگیر نباشید، بشارت دهید و متنفر كننده نباشيد هر كسى در مكانی اقامت گزیند، و بگوید: أعوذ بكلمات الله التَّامَّات من شرِّ ما خلَق، "من به كلمات و سخنان كامل الله- از شر مخلوقاتش - پناه می برم" تا زمانى كه آن جا را ترک نکرده هيچ چيزى به او زيانى نمى رساند هیچ یکی از شما مومن (کامل) شده نمی تواند تا اینکه من را نسبت به پدر، مادر و فرزندان خویش بیشتر دوست داشته باشد این که :سُبْحَانَ اللهِ، وَالْحَمْدُ لِلهِ، وَلَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، وَاللهُ أَكْبَرُ، بگوییم برای من عزیزتر از آن چیزی است که خورشید بر آن طلوع می کند هر کس دو آیه اخیر سوره بقره را در شب بخواند برای او کفایت من کند هر كسى حرفى از كتاب الله را بخواند براى او يک پاداش دارد، و هر پاداش ده برابر آن مى باشد كسانى كه مهربان هستند، الله مهربان به آنان رحم خواهد كرد، به اهل زمين رحم كنيد، آنكه در آسمان است به شما رحم خواهد کرد رسول الله - صلى الله عليه وسلم - از تراشيدن برخى از موهاى سر و گذاشتن برخى ديگر، نهى كرده است نزد عمر رضی الله عنه بودیم، فرمود که: ما از تکلف منع شده ایم هیچ بنده ای نیست که صادقانه و از ته قلب گواهی دهد که معبود بر حقی جز الله وجود ندارد، و شهادت دهد که محمد بنده و فرستاده ی او است، مگر اینکه الله متعال او را بر آتش دوزخ حرام می گرداند ای نوجوان، نام الله را [در آغاز غذا] بگو، و با دست راست بخور، و از آنچه نزدیکت هست بخور اگر کسی از شما غذا خورد با دست راستش بخورد، و اگر نوشید با دست راستش بنوشد، زیرا شیطان با دست چپش می‌خورد، و با دست چپش می‌نوشد پاکیزگی نصف ایمان است، و الحمدلله ترازو را پر می کند، و "سبحان الله" و "الحمدلله" ما بین آسمان و زمین را پر می کنند حق الله بر بندگان این است که او را بپرستند و چیزی را شریک او قرار ندهند، و حق بندگان بر الله این است که کسانی را که به او شرک نمی‌ورزند عذاب نکند هر کس بمیرد در حالی که برای الله هیچ چیزی را شریک قرار ندهد وارد بهشت ​​می شود، و هر کس بمیرد در حالی که برای الله چیزی را شریک قرار دهد وارد جهنم می شود در اسلام به من سخنی بگو که از کسی جز تو نپرسم، فرمودند: «قُلْ: آمَنْتُ بِاللهِ، ثُمَّ اسْتَقِمْ» یعنی: «بگو: به الله ایمان آوردم، سپس استقامت بورز الله متعال مردی را از امت من در محضر تمام مخلوقات در روز قیامت بر می گزیند زمانی که الله متعال بهشت ​​و جهنم را آفرید، جبرئیل علیه السلام شما را به تقوای الله و گوش سپردن و اطاعت کردن امر می‌کنم حتی اگر [امیرتان] برده‌ای حبشی بود، و پس از من اختلافی شدید خواهید دید، پس سنت من و سنت خلفای راشدین هدایت شده را برگیرید هرگاه مؤذن گفت: الله اکبر الله اکبر، و یکی از شما [در پاسخش] گفت: الله اکبر الله اکبر الله متعال فرمودند: نماز را بین خودم و بنده‌ام دو تقسيم کرده‌ام، و برای بنده‌ام هر آن چیزی است که بخواهد ای عباس، ای عموی رسول الله، از الله عافيت در دنيا و آخرت را بخواه ابريشم نرم و غليظ را نپوشيد و در ظرف های طلا و نقره چيزی ننوشيد، و در کاسه های آنان نخوريد، چون این ظروف (طلایی ونقره ی) برای آنها در دنیا و برای مان در آخرت است هرکس در دنيا لباس ابريشمی بپوشد، در آخرت آن را نخواهد پوشيد من، شما را از روی بدبينی سوگند ندادم؛ بلکه جبرئيل نزدم آمد و به من خبر داد که الله نزد ملائکه به شما مباهات می کند این دو عذاب داده می‌شوند، و در چیز بزرگی عذاب نمی‌بینند، یکی از آن دو خود را از ادرار نگه نمی‌داشت، و دیگری سخن‌چینی می‌کرد آنها را بيرون نياور، چون آنها را پس از طهارت و وضو پوشيده ام هرگاه یکی از شما وضو ساخت پس آب در بینی‌اش بزند سپس آن را بیرون بریزد، و کسی که استجمار کرد (پس از قضای حاجت با چیزی غیر از آب محل نجاست را تمیز کرد) پس به تعداد فرد انجامش دهد هرگاه مرد وارد خانه‌اش شود، و الله را هنگام وارد شدن و هنگام غذا خوردن یاد کند، شیطان می‌گوید: امشب اینجا جای خواب و غذا ندارید همانا دنیا شیرین و سرسبز است و الله شما را در آن جانشین قرار داده و می‌بیند که چگونه عمل خواهید کرد، پس از دنیا و از زنان پروا دارید هیچ یکی از شما به هنگام ادرار، نه با دست راست آلت تناسلی خود را بگيرد و نه با آن استنجا کند، همچنين هنگام آب نوشيدن، در ظرف آب تنفس نکند مردی از رسول الله صلی الله علیه وسلم پرسید: قیامت چه زمانی بر پا می شود؟ رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند: «برای آن چه آماده کرده ای؟ مثال همنشينِ نيک و همنشينِ بد، مانند دارنده ی مِشک (عطار) و دمنده ی کوره ی آهنگر است، رسول الله صلی الله علیه وسلم این را زیاد می فرمودند: «يَا مُقَلِّبَ القُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ کسی که صادقانه از الله متعال درخواست شهادت کند، الله متعال او را به درجه يا جايگاه شهدا می رساند گرچه در رختخواب خود بميرد زن و مرد مؤمن همواره در جان و مال و فرزند خويش مورد آزمايش قرار می گيرند تا اينکه الله متعال را در حالی ملاقات می کنند که هيچ خطا و گناهی بر آنها نيست قریب ترین زمانی که پروردگار به بنده اش نزدیک می باشد در نیمه‌ی شب است بهترين ديناری (مالی) که مسلمان انفاق می کند، ديناری است که خرجِ خانواده اش می کند؛ و ديناری است که برای مرکب خود در راه الله هزينه می نمايد، و ديناری است که در راه الله برای يارانش صرف می نمايد هرگاه يکی از شما خوابی ديد که از آن خوشَش می آيد، بداند که آن خواب از سوی الله است پس باید الله را سپاس گوید و آن را - برای ديگران - بازگو نماید، و اگر خوابی ديد که خوشَش نمی آيد، بداند که آن خواب از سوی شيطان است و بايد از شرّ آن - به الله - پناه ببرد و آن را برای هيچکس تعريف نکند، چون اين خواب زيانی به او نمی رساند شگفتا از حال مؤمن که همه ی اوضاع و احوالش برای او خير است و کسی جز مؤمن، چنين وضعی ندارد هنگامی که رسول الله صلى الله عليه وسلم عطسه می زد دست يا لباسش را روی دهانش می گذاشت، و با آن از صدايش می کاست روز قيامت مردی آورده می شود، و در دوزخ می انداخته می شود؛ كه روده هايش پاره می شود و در آتش می ريزد. و او مانند الاغی که به دور آسياب می چرخد هرکس دو دختر را سرپرستی کند تا به سن بلوغ برسند، روز قيامت درحالی (به ميدان حشر) می آيد که من و او مانند اين دو خواهيم بود» و انگشتانش را به هم چسباند به بهشت وارد نمی‌شوید تا آنکه ایمان بیاورید، و ایمان نمی‌آورید تا آنکه همدیگر را دوست بدارید؛ آیا شما را به چیزی راهنمایی نکنم که اگر انجامش دهید، بین شما محبت رخ دهد؟ سلام را میان خویش آشکار سازید کدام عمل نزد الله محبوب‌تر است؟ فرمود: «الصَّلاَةُ عَلَى وَقْتِهَا» یعنی: «نماز به وقت آن». پرسیدم: سپس چه چیزی؟ فرمود: «ثُمَّ بِرُّ الوَالِدَيْنِ» یعنی: «سپس نیکی به والدین». گفتم: سپس چه؟ فرمود: «الجِهَادُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ اين (صدای) سنگی بود که هفتاد سال قبل به دوزخ پرتاب شده، و همچنان به قعر دوزخ پايين می رفت تا اينک به قعر دوزخ رسيد و شما صدای افتادن آن را شنيديد مردی نزد رسول الله صلی الله علیه وسلم با دست چپش خورد، پس [پیامبر] به ایشان فرمود: «كُلْ بِيَمِينِكَ» یعنی: «با دست راستت بخور» او گفت: نمی‌توانم. ایشان فرمودند: «لَا اسْتَطَعْتَ طِیَره (شوم انگاری) شرک است، طیره شرک است، طیره شرک است - و این را سه بار تکرار کردند -» و این چیز ناگزیر در دل ما می‌افتد، اما الله عزوجل آن را با توکل از بین می‌برد نه سرایت بیماری، و نه بدشگونی، و نه هامه، و نه صفر، هیچ یک در اسلام جایگاه و اصالتی واثرى ندارد، و از جذامی طوری بگریز همانطور که از شیر می گریزی به الله سوگند که اگر الله يک نفر را به وسيله ی تو هدايت نمايد، برای تو از شتران سرخ مو بهتر است تقوای پروردگارتان را پیشه سازید، و نمازهای پنج‌گانهٔ خود را ادا کنید، و ماه [رمضان] خود را روزه بگیرید، و زکات اموالتان را بدهید، و از ولی امر خود اطاعت کنید؛ تا به بهشت پروردگارتان وارد شوید هرگاه کسی از شما با برادرِ (مسلمانِ) خود ملاقات کرد، باید به او سلام کند؛ و اگر درختی يا ديواری يا سنگی در ميان شان حايل شد و باز او را ديد، - دوباره نيز- به او سلام بگويد آيا شما را به کاری راهنمايی کنم که الله به سبب آن گناهان را محو می کند، و درجات شما را بالا می برد؟ آيا شما را از بهترين کارتان، و پاک ترين آنها نزد فرمانروای تان - پروردگار متعال-، و مؤثرترين عمل تان در بالا بردن درجات و جايگاه شما آگاه نکنم من کلمه ای می دانم که اگر آن را بگويد، خشمش فرو می نشيند. اگر بگويد: "أَعْوذُ بِاللّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ" خشمش برطرف می شود خواب خوب از سوی الله است و خوابِ بد (خواب پريشان) از سوی شيطان است، پس هرکس خوابی ديد که از آن خوشَش نمی آيد، سه بار به سمت چپ - به آرامی و بدون آبِ دهان- تُف کند و از شرّ شيطان به الله پناه ببرد، در اين صورت، آن خواب زيانی به او نمی رساند عرض کردم: یا رسول الله!، نجات در چيست؟ فرمودند: «زبانت را حفظ کن و خلوت و عبادت خانه ات را بر خود لازم بگير و بر گناهانت گريه کن من با بنده ام مطابق گمانی که نسبت به من دارد، رفتار می کنم و هرجا مرا ياد کند مرا به کاری راهنمایی کن که اگر انجامش دهم به بهشت داخل شوم. فرمود: «الله را عبادت می‌کنی و چیزی را به او شریک نمی‌آوری، و نماز فرض را را ادا می‌کنی، و زکات فرض را می‌دهی، و رمضان را روزه می‌شوی خوار و زبون باد، خوار و زبون باد، خوار و زبون باد، گفته شد: کی یا رسول الله؟ فرمود: کسی که پدر و مادرش، هر دو يا يکی از آنها به سن پيری برسند و او (با خدمت به آنها) وارد بهشت نشود و مفردون سبقت نمودند هريک از شما شب هنگام که می خوابد، شيطان سه گره بر پُشت سرِ او می زند، و وقت بستنِ هر گرهی - در گوش او - می گويد: شبی دراز در پيش داری؛ بخواب همهٔ امت من مورد عفو هستند جز مُجاهِران هیچ بنده ای (عيبِ) بنده ای را نمی پوشاند مگر اینکه الله متعال در قيامت (عيوب و گناهان) او را می پوشاند هيچ یک از شما نميرد، مگر اينکه به الله - عز وجل - گمان نيک داشته باشد شبی که مرا به آسمان ها بردند، ابراهيم - عليه السلام - را ديدم که به من گفت: ای محمد، از طرف من به امتت سلام برسان، و به آنها خبر بده که بهشت خاکی پاکيزه و آبِ گوارا دارد اگر همين گونه باشی که گفتی، گويا خاکستر داغ به آنان می خورانی و تا زمانی که به همين روش عمل کنی، همواره پشتيبانی و حمایت الله در برابر آنها را خواهی داشت هر گروهی از مجلسی برخيزند که در آن الله متعال را ياد نکرده اند، گويا از لاشه ی الاغی مُرده برخاسته اند، و اين مجلس برای آنان مايه ی حسرت و افسوس خواهد بود مثال کسی که پروردگارش را ذکر می کند و آن که او را ياد نمی کند، مانند زنده و مرده است از جمله مواردی که در مورد آنها بر شما می ترسم، اين است که پس از من دروازه های زرق و برق دنيا بر شما گشوده شود آسان ترين عذابِ دوزخيان در روز قيامت، عذابِ مردی است که دو اخگر در فرورفتگی کفِ پاهايش گذاشته می شود که بر اثر آن مغزِ سَرَش به جوش می آيد و با اينکه عذابش از همه سبک تر است، تصور نمی کند عذابِ کسی سخت تر از عذاب او باشد سواره بر پیاده، و پیاده بر نشسته، و جمع کم بر جمع بسیار سلام گویند نيکی يعنی خوش خُلقی؛ و بدی عبارت است از چيزی که در درون تو ترديد ايجاد نمايد و دوست نداشته باشی مردم از آن اطلاع پيدا کنند ای مردم، الله پاک است و فقط پاکيزه را می پذيرد، الله به مؤمنان همان دستوری را داده که به پيامبران داده است الله متعال در شب دستش را می گشايد تا توبه ی گنهکار روز را قبول کند، و در روز دستش را باز می کند تا توبه ی گنهکار شب را بپذيرد يکی از سخنانی که مردم از پيامبران گذشته دريافته اند، اين است که: اگر حيا نداری، هر عملی که می خواهی انجام بده در دنیا (بگونه ای) باش گویا که تو یک بیگانه و یا یک رهگذر هستی تا حد توان زبانت باید به ذکر الله متعال مرطوب باشد هیچ یک از شما ایمان نمی‌برد تا این که برای برادر خود دوست بدارد آن‌چه را که برای خود دوست می دارد دشنام دادن به مسلمان فسق و جنگیدن با او کفر است آغازگر سلام به يهود و نصارا نباشید، و اگر در راهی با آنها روبرو شديد، آنان را ناگزير کنيد که به تنگ ترين قسمتِ راه بروند هیچ چیز در روز قیامت در ترازوی مؤمن سنگین‌تر از اخلاق نیکو نیست، و الله متعال زشت‌خوی بددهان را دوست نمی دارد پیامبر صلی الله علیه وسلم به نزد ما آمد و گفتیم: یا رسول الله، دانستیم که چگونه بر شما سلام بگوییم، پس چگونه بر شما درود بگوییم؟ بخیل کسی است که نام من نزد او ياد شود و بر من درود نفرستد هرکس غذا بخورد سپس بگوید: همه ی حمد و ستايش، ويژه ی الله می باشد؛ ذاتی که بدون توان و نيروی خودم اين غذا را به من عطا کرد، و آن را روزیِ من قرار داد، تمام گناهان گذشتهء وی بخشوده می شود ای فرزند آدم، تا وقتی که مرا بخوانی و به من اميدوار باشی، همه ی گناهان ترا می بخشم و (به گناهانت) اهميت نمی دهم. ای فرزند آدم، اگر گناهانت به اندازه ای بزرگ و زياد باشد که به كنارهای آسمان برسد و سپس از من آمرزش بخواهی، تو را می بخشم و (به گناهانت) توجه نمی کنم دعای بین اذان و اقامه رد نمی شود بار الها، دينم را که نگه دارنده ی من از بدی هاست پروردگارا اشتباهات و جهل کاری هايم و زياده روی ام در کارها و آنچه را تو بهتر از من می دانی، بيامرز؛ بار الها گناهانی را که به جدّی، شوخی و به عمد و خطا انجام داده ام ببخشای؛ و خود معترفم که همه ی اين گناهان در من وجود دارد. بار الها، اين تويی- که هرکس را بخواهی به سوی کارهای نيک و بهشت - به پيش می بری و- هرکس را بخواهی از کارهای نيک و بهشت - عقب می اندازی و تو بر هر کاری توانايی بار الها، عافیت را در دنیا و آخرت از تو می خواهم بار الها، همه ی خیر حال و آینده را از تو می خواهم؛ خیری را که می دانم و آن را که نمی دانم؛ و از همه ی شر حال و آینده به تو پناه می برم، شری را که می دانم و آن که را که نمی دانم بار الها، از زوال نعمتی که عطا کرده ای و از دگرگونی عافيتی که- به ما- بخشيده ای و از خشم و عذاب ناگهانی تو و از همه ی خشم و غضبت به تو پناه می برم بار الها، از بدهی سنگین و از چيرگی دشمن و خوشحال شدن دشمنان؛ به تو پناه می آورم بار الها، به امر تو صبح کرديم و شام نموديم و به امر تو زنده می شویم و می ميريم و بازگشت همه بسوی توست مؤمن قوی بهتر و نزد الله دوست داشتنی‌تر از مؤمن ضعیف است، و در هر یک خیر است بیشترین دعای پیامبر صلی الله علیه وسلم این بود که: «اللَّهُمَّ رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً، وَفِي الآخِرَةِ حَسَنَةً، وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ» یعنی: «پروردگارا ما را در دنیا نیکی عطا کن و در آخرت [نیز] نیکی عطا کن و از عذاب آتش [دوزخ] محافظت نما سید الاستغفار ای مردم، سلام گفتن را رواج دهيد، و پيوند خويشاوندی را به جای آوريد، و غذا بدهيد، و شب هنگام، درحالی که مردم خوابيده اند، نماز بخوانيد تا به سلامتی (بدون هیچ رنجی) وارد بهشت شويد از ظلم بپرهیزید، زیرا ظلم تاریکی‌هایی در روز قیامت است، و از بخل ورزی بپرهیزید، زیرا بخل ورزی کسانی را که پیش از شما بودند هلاک کرد؛ مردی از پیامبر صلی الله علیه وسلم پرسید که: کدام اسلام بهتر است؟ فرمودند: «غذا دهی، و به کسی که می‌شناسی و نمی‌شناسی سلام گویی بگو پروردگارا، مرا هدايت فرما و محکم و ثابت قدم گردان، و با هدایت از راه خود یاد کن، و استقامت، استقامت تیر است آیا شما را به چیزی بهتر از آنچه خواسته اید راهنمایی نکنم؟ هنگامی که به رختخواب می رويد - يا می خواهيد بخوابيد - سی و سه بار سبحان الله، سی و سه بار الحمد لله، و سی و چهار بار الله اکبر بگوييد، این برای شما از خادم بهتر است هنگام شام و صبح {قُلْ هُوَ اللهُ أَحَدٌ} و معوذتین را سه بار بگو، تو را از همه چیز کفایت می‌کند هر کس سه بار بگوید بِسْمِ اللهِ الَّذِي لا يَضُرُّ مَعَ اسْمِهِ شَيْءٌ في الأرْضِ وَلا في السَّمَاءِ وَهُوَ السَّمِيعُ العَلِيمُ، ، تا صبح بگو: لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، اللهُ أَكْبَرُ كَبِيرًا، وَالْحَمْدُ لِلَّهِ كَثِيرًا، سُبْحَانَ اللهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ، لَا حَوْلَ وَلَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللهِ الْعَزِيزِ الْحَكِيمِ اذکار بعدیه‌ای که در پی هر نماز فرض گفته می شود، گوینده‌اش - یا انجام دهنده‌اش - پشیمان نمی‌گردد: سی و سه بار تسبیح گفتن، و سی و سه بار حمد گفتن و سی و چهار بار تکبیر گفتن هرکس به لات و عزی - و به نام غيرالله و معبودان باطل - سوگند ياد کند، بايد لاَ إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ بگويد؛ و هرکس به دوستش بگويد: بيا تا قماربازی کنيم، بايد صدقه دهد آيا می دانيد مفلس کيست؟ هرکس حديثی از من بازگو کند که می داند دروغ است، او خود يکی از دروغ گويان می باشد ورود به مسجد، می فرمودند: «أَعُوذُ بِاللَّهِ اِلْعَظِيمِ، وَبِوَجْهِهِ الكَرِيْمِ وَسُلطَانِهِ القَدِيمِ مِنَ الشَّيطَانِ الرَّجِيمِ ندا دهنده ای ندا می دهد: حقّ شماست که هميشه زنده باشيد و هرگز نميريد؛ حقّ شماست که هميشه تندرست باشيد و هرگز بيمار نشويد؛ و حقّ شماست که هميشه جوان باشيد و هرگز پير نشويد، و حقّ شماست که هميشه در نعمت و آسايش باشيد و هرگز مستمند و درمانده نشويد الله متعال خطاب به بهشتيان می فرمايد: ای بهشتيان! آنان می گويند: لبيک ای پروردگار ما، آمادۀ خدمتيم. می فرمايد: آيا راضی و خشنود هستيد؟ می گويند: ای پروردگار ما! چرا راضی نباشيم؟ تو به ما نعمت هایی را ارزانی داشته ای که به هيچ يک از مخلوقاتت عنايت نکرده ای آنگاه که بهشتيان وارد بهشت می شوند، الله تبارک وتعالی می فرمايد: آيا چيزی افزون بر اين می خواهيد که به شما بدهم؟ شيطان از اينکه نمازگزاران شبه جزیرۀ عرب او را عبادت کنند، نا اميد شده است؛ ولی برای ایجاد فتنه و فساد و آشوب در ميان آنها می کوشد دو گروه از دوزخيان هستند که آنها را نديده‌ام: گروهی که تازيانه‌هايی چون دُم گاو با خود دارند و با آن مردم را می‌زنند، و زنانِ نيمه برهنه‌ای که لباس دارند، اما در حقيقت برهنه‌اند و [از راه درست و از مسير اطاعت پروردگار] منحرف هستند، و ديگران را نيز به انحراف و فتنه می‌کشانند مرد نباید به عورت مرد نگاه کند، و زن به عورت زن بخاطر اينكه زیاد نفرين می كنيد و از شوهران تان نافرمانی نموده و ناسپاسی می كنيد و هيچ ناقص عقل و دينی نمی تواند مانند شما، مردان عاقل را فريب بدهد». گفتند: ای رسول خدا، نقصان عقل و دين ما چيست؟ مسلمان کسی است که مسلمانان از زبان و دست او در امان باشند، و مهاجر آن است آنچه را که الله متعال از آن نهی کرده ترک نماید المَاهِرٌ بِالْقُرْآنِ مَعَ السَّفَرَةِ الكِرَامِ البَرَرَةِ، وَالَّذِي يَقْرَأُ الْقُرْآنَ وَيَتَتَعْتَعُ فِيهِ وَهُوَ عَلَيْهِ شَاقٌّ لَهُ أجْرَانِ». «کسی که ماهرانه قرآن بخواند، با ملائکه بزرگوار و نيکوکار خواهد بود و کسی که قرآن را با وقفه و به سختی بخواند و تلاوت قرآن برايش دشوار باشد، دو پاداش دارد لَنْ يَدْخُلَ النَّارَ رَجُلٌ شَهِدَ بَدْرًا وَالْحُدَيْبِيَةَ». «کسی که در جنگ بدر و حدیبیه شرکت داشته، وارد آتش دوزخ نمی شود رسول الله صلی الله علیه وسلم به ابوبکر و عمر فرمودند: «این دو (ابوبکر و عمر) سید و سرور اولین و آخرین بهشتیان سی سال سن به بالا جز پیامبران هستند ای رسول الله، هیچ گناه کوچک و بزرگی را نگذاشتم مگر این که آن را انجام داده ام، گفت: «آیا گواهی نمی دهی که معبودی بر حق جز الله نیست و محمد رسول الله است؟ شیطان نزد یکی از شما می آید و می گوید: چه کسی فلان را آفریده است؟ چه کسی فلان را خلق کرده است؟ تا اینکه می گوید: پروردگارت را چه کسی آفریده است؟ هرگاه تا این حد برسد، به الله پناه برده و توقف نمای عمل ها شش اند، و مردم چهار دسته اند، دو عمل که واجب کننده است، و - دستۀ دیگر- مانند به مانند، و یک نیکی در برابر ده نیکی، و - دستۀ دیگر- یک نیکی در برابر هفت صد نیکی از نشانه های قیامت این است که علم برداشته می شود، جهل، زنا، شراب نوشی افزایش می یابد، مردان کم و زنان بیشتر می شوند، و تعداد زنان آنقدر زیاد می شود که برای پنجاه زن یک سرپرست می باشد قیامت برپا نمی‌شود تا آنکه مرد، از کنار قبر مردی دیگر بگذرد و بگوید: ای کاش به جای او بودم مرگ به صورت کبش زیبا آورده می شود آتش شما یک جزء از هفتاد جزء آتش جهنم است کسی که به عمد بر من دروغ بندد، جایگاه خود را در آتش مهیا سازد پیامبر صلی الله علیه وسلم مطلبی را ذکر کرد و فرمود: « آن وقتی است که علم از بین می رود علم را جهت فخر فروشی بر علما نیاموزید، و نه برای این که همراه سفیهان درگیر شوید الله متعال برای راه مستقیم مثال می‌زند آیا کسی از شما دوست دارد هنگامی که نزد خانواده خود باز می‌گردد، سه شتر بزرگ و چاق را در آن بیابد؟ به صاحب قرآن گفته می شود: بخوان و بالا برو، و چنان که در دنیا تلاوت می کردی تلاوت کن، که جایگاه تو در آخرین آیه ای است که می خوانی کسی که قرآن را آشکارا تلاوت می‌کند، مانند صدقه‌دهنده است که آشکارا صدقه می دهد، و کسی که قرآن را بشکل پنهانی تلاوت می کند مانند صدقه دهندۀ است که بشکل پنهانی صدقه می دهد از رسول الله صلی الله علیه وسلم ده آیت درس می گرفتند، و ده آیت دیگر را نمی گرفتند تا این که بدانند در این آیت ها چه چیز از علم و عمل وجود دارد ای ابوالمنذر آیا می دانی کدام آیت از کتاب الله نزد تو بزرگتر است؟» گفت: گفتم: {اللهُ لا إِلَهَ إِلا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ} (بقره: 255). - الله آن ذاتی است که هیچ معبودی برحق غیر از او وجود ندارد (که) همیشه زنده و پایدار است (تدبیر تمام کائنات در دست اوست) - فرمود: ضربه ای به سینه ام زد و فرمود: «به الله سوگند ای ابو المنذر خوشا بحال تو با این علم که تو دارای شب هنگامی که پیامبر صلی الله علیه وسلم به رختخواب خود می رفتند، دستان خود را جمع می کردند، سپس در آنها دم کرده و {قُلْ هُوَ اللهُ أَحَدٌ}، وَ{قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ}، وَ{قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ} اگر کسانی را دیدی که در دل‌های شان کجی است برای فتنه انگیزی و تاویل نادرست از آیات متشابه پیروی می‌کنند، آنان کسانی اند که الله متعال ذکر کرده است، پس برحذر باش مردی نیست که گناهی کند، سپس برخیزد و وضو بگيرد، سپس نماز بخواند، سپس از الله آمرزش بخواهد، مگر آنکه الله او را می‌بخشد کسانی که به تو خیانت کردند، نافرمانی کردند، به تو دروغ گفتند و جزای تو برای آنان محاسبه خواهد شد بگو: لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، أَشْهَدُ لَكَ بِهَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ {ثُمَّ لَتُسْأَلُنَّ يَوْمَئِذٍ عَنِ النَّعِيمِ} هرگاه صدای مؤذن را شنیدید مانند آنچه می گوید را بگویید، سپس بر من درود بفرستید هرگاه کسی از شما وارد مسجد شد بگوید: اللَّهُمَّ افْتَحْ لِي أَبْوَابَ رَحْمَتِكَ (پروردگارا درهای رحمت خود را بر من بگشای) و چون خارج شد بگوید: اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ فَضْلِكَ (بارالها از فضل تو خواهانم) ذَاكَ شَيْطَانٌ يُقَالُ لَهُ خِنْزَِبٌ، فَإِذَا أَحْسَسْتَهُ فَتَعَوَّذْ بِاللهِ مِنْهُ، وَاتْفُلْ عَلَى يَسَارِكَ ثَلَاثًا الله متعال هیچ کاری را نمی پذیرد، مگر آنچه که خالصانه برای او باشد، و به وسیله آن تنها رضایت او را بطلبد هر کس این چهار خصلت را داشته باشد منافق خالص است، و هر کس برخی از آنها را داشته باشد، دارای برخی از نفاق می باشد تا این که آن را ترک کند: وقت حرف می‌زند دروغ گوید، و وقت پیمان ببندد خیانت کند، چون وعده بدهد، وعده شکنی کند، و چون جدال کند، ناسپاس و فُحش گوید از خوبی اسلام انسان، ترک آنچه است که به او مربوط نمی شود هرگاه انسان بمیرد تمام اعمالش قطع می‌شود بجز سه مورد: صدقه جاریه، و علمی که سود می‌رساند، و یا فرزند صالحی که برای او دعا کند مؤمن عیبگو و لعن کننده و فحشگو و فحش کردار و بدزبان نیست مَنْ قَالَ: لاَ إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ، لَهُ المُلْكُ وَلَهُ الحَمْدُ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ، فِي يَوْمٍ مِائَةَ مَرَّةٍ دل بزرگ سال همواره در دو چیز جوان می ماند: محبت با دنیا و امید طولانی أَكْثِرُوا ذِكْرَ هَادمِ اللَّذَّاتِ» يَعْنِي الْمَوْتَ. نابود کنندۀ لذت ها را زیاد یاد کنید. یعنی مرگ به مسکن های کسانی که به خود ستم کرده‌اند وارد نشوید، مگر گریه کنان تُعْرَضُ الْفِتَنُ عَلَى الْقُلُوبِ كَالْحَصِيرِ عُودًا عُودًا إِذَا جَمَعَ اللهُ الْأَوَّلِينَ وَالْآخِرِينَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يُرْفَعُ لِكُلِّ غَادِرٍ لِوَاءٌ، فَقِيلَ: هَذِهِ غَدْرَةُ فُلَانِ بْنِ فُلَانٍ». «وقتی الله عزوجل (در روز قيامت) همه ی بندگان را جمع می کند، برای هر خيانتکاری پرچمی بر افراشته می شود و گفته می شود: اين خيانت فلانی پسر فلانی است رسول الله صلى الله عليه وسلم ما را به انجام هفت كار امر فرمود و از انجام هفت كار ديگر منع كرد رِبَاطُ يَوْمٍ فِي سَبِيلِ اللهِ خَيْرٌ مِنَ الدُّنْيَا وَمَا عَلَيْهَا وقت پيامبر صلى الله عليه وسلم به محل قضای حاجت می رفت، من و پسر بچه ای همانند من، ظرف (کوچک) آب و چوب دستی برای پيامبر می برديم و ايشان با آب استنجاء می کرد إنَّ اللَّه قَدْ أَوْجَبَ لَهَا بِهَا الجنَّةَ، أَو أَعْتقَها بِهَا مَن النَّارِ». «الله متعال با کاری که اين زن انجام داد، بهشت را بر او واجب کرد، و او را از آتش دوزخ نجات داد إذا انْتَهى أَحَدُكُم إلى المجْلِسِ فَلْيُسَلِّم، فإذا أرادَ أن يقومَ فَلْيُسَلِّمْ، فَلَيْسَت الأُولَى بأحَقَّ مِن الآخِرَةِ». «هرگاه کسی از شما واردِ مجلسی می شود، بايد سلام کند و چون می خواست [به قصد ترک مجلس] برخيزد، بايد سلام نمايد؛ زيرا سلامِ نخست، بهتر و شايسته تر از سلامِ پايانی نيست دَعْوَةُ المَرْءِ المُسْلِمِ لأَخيهِ بِظَهْرِ الغَيْبِ مُسْتَجَابَةٌ مَنْ يَلِي مِنْ هَذِهِ البَنَاتِ شَيْئًا، فَأَحْسَنَ إِلَيْهِنَّ، كُنَّ لَهُ سِتْرًا مِنَ النَّارِ». «هرکس با (سرپرستیِ) چنين دخترانی مورد آزمايش قرار گیرد و به ايشان نیکی کند، برای او حجاب و مانعی از آتش خواهند بود هَل تُنْصَرون وتُرْزَقُون إِلاَّ بِضُعَفَائِكُم». «مگر غير از اين است كه شما بخاطر ضعیفان تان، ياری می شويد و روزی می خوريد إِنَّ الشَّيطَانَ يَستَحِلُّ الطَّعَامَ أَن لاَ يُذْكَرَ اسمُ الله عَلَيه ای رسول الله: اگر کسی آمد می خواست (مال مرا - به زور - بگيرد)، چه کنم؟ الدُّنْيَا سِجْنُ المُؤْمِنِ وجنَّةُ الكَافِرِ». «دنيا، زندان مؤمن و بهشتِ کافر است يا حَكيم، إِنَّ هذا المَالَ خَضِرٌ حُلْوٌ رُبَّ أَشْعثَ أغبرَ مدْفُوعٍ بالأَبْوَابِ لَوْ أَقْسمَ عَلَى اللَّهِ لأَبرَّهُ». «چه بسا شخصِ ژوليده موی و غبارآلودی که از هر دری رانده شده است، به الله سوگند ياد می کند و الله سوگندش را تحقق می بخشد أيعجزُ أحَدُكُمْ أنْ يَكْسِبَ في كلِّ يومٍ ألْفَ حَسَنَةٍ؟ اللهُمَّ لَا عَيْشَ إِلَّا عَيْشُ الْآخِرَهْ، فَاغْفِرْ لِلْأَنْصَارِ وَالْمُهَاجِرَهْ». «يا الله، زندگی (حقیقی) جز زندگی آخرت نیست، پس انصار و مهاجرین را ببخش أَلاَ إِنَّ الدُّنْيَا مَلْعُونَةٌ، مَلْعُونٌ مَا فِيهَا، إِلاَّ ذِكْرُ اللهِ وَمَا وَالاَهُ وَعَالِمٌ أَوْ مُتَعَلِّمٌ». «بدانید که دنيا و آنچه در آن است، نفرين شده است؛ جز ذکر الله متعال و آنچه مانند آن است - يعنی هر عمل نيکی که مانند ذکر الله است - و عالم و کسی که به کسب علم و دانش، مشغول است (دانش آموز) فَاجْتَمِعُوا على طَعَامِكُمْ، واذْكُرُوا اسمَ اللهِ، يُبَارَكْ لَكُمْ فِيهِ». «با هم غذا بخوريد و بسم الله بگوييد تا در غذای شما برکت بیافگند لَمَّا عُرِجَ بي مَرَرْتُ بِقَومٍ لَهُمْ أظْفَارٌ مِنْ نُحَاسٍ يَخْمِشُونَ وُجُوهَهُمْ وَصُدُورَهُمْ مَثَلُ مَا بَعَثَنِي اللَّهُ بِهِ مِنَ الهُدَى وَالعِلْمِ كَمَثَلِ الغَيْثِ الكَثِيرِ أَصَابَ أَرْضًا آیا در غذاها و نوشیدنی ها به اندازه ای که می خواهید، در افراط و تفریط غوطه ور نیستید؟ پیامبر شما صلی الله علیه وسلم را دیدم و آنقدر خرمای بی کیفیت پیدا نمی کرد که شکمش را سیر کند در دنيا زهد و پارسايی پيشه کن تا الله تو را دوست بدارد، و به آنچه مردم دارند، چشم طمع نداشته باش، مردم تو را دوست خواهند داشت هیچ انسانی ظرفی بدتر از شکم خود را پر نکرده است، برای فرزند آدم، چند لقمه‌ای بس است که کمر او را راست نگاه دارد [و قوای بدنش را حفظ کند]، اما اگر ناچار [به غذا خوردن بیشتر] شد، [نباید شکم را کامل پر کند] پس باید یک‌سوم [آن] برای غذا، یک‌سوم برای نوشیدنی و یک‌سوم برای تنفس [و نفَس کشیدن] باشد عُرِضَتْ عَلَيَّ الْجَنَّةُ وَالنَّارُ فَلَمْ أَرَ كَالْيَوْمِ فِي الْخَيْرِ وَالشَّرِّ، وَلَوْ تَعْلَمُونَ مَا أَعْلَمُ لَضَحِكْتُمْ قَلِيلًا وَلَبَكَيْتُمْ كَثِيرًا لَوْ كَانَ لِابْنِ آدَمَ وَادِيَانِ مِنْ مَالٍ لَابْتَغَى وَادِيًا ثَالِثًا اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ مُنْكَرَاتِ الأَخْلاَقِ وَالأَعْمَالِ وَالأَهْوَاءِ». «الهی از اخلاق و کردار و خواسته‌های ناپسند به تو پناه می‌برم إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى أَوْحَى إلَيَّ: أَنْ تَوَاضَعُوا، حَتَّى لَا يَبْغِيَ أَحَدٌ عَلَى أَحَدٍ، وَلَا يَفْخَرَ أَحَدٌ عَلَى أَحَدٍ». «همانا الله به من وحی نمود که نسبت به يکديگر فروتن باشيد تا هيچکس به ديگری فخر نفروشد و ستم و گردنکشی روا ندارد إنّما مَثَلُ صَاحبِ الْقُرْآنِ كَمَثَلِ الإِبِلِ المُعَقَّلَةِ، إنْ عَاهَدَ عَلَيْهَا أمْسَكَهَا، وَإنْ أطْلَقَهَا ذَهَبَتْ». «همانا مثال حافظ قرآن مانند صاحب شترِ بسته است که اگر از آن مواظبت کند، می تواند آن را نگه دارد و اگر رهايش نمايد، می رود إِنَّ اللَّهَ رَفِيقٌ يُحِبُّ الرِّفقَ، وَيُعْطِي على الرِّفقِ مالا يُعطي عَلى العُنفِ وَما لا يُعْطِي عَلى ما سِوَاهُ». «الله مهربان و آسان گير است و نرمی و ملايمت را دوست دارد، و در برابر نرمی و خوش رفتاری، پاداش يا نتايجی می دهد که در برابر خشونت و چيزهای ديگر نمی دهد إِنَّ فيكَ خَصْلَتَيْنِ يُحِبُّهُمَا اللَّه: الحِلْمُ وَالأَنَاة». «در تو دو خصلت وجود دارد که الله متعال آنان را دوست دارد: بردباری و درنگ در کارها (سنجيده عمل کردن) لَقَدْ طَافَ بِآلِ مُحَمَّدٍ نِسَاءٌ كَثِيرٌ يَشْكُونَ أَزْوَاجَهُنَّ، لَيْسَ أُولَئِكَ بِخِيَارِكُمْ». «زنان زيادی نزد خانواده ی محمد آمده اند و از شوهران خود شکايت دارند؛ چنين مردانی بهترين های شما نيستند اللَّهُمَّ إنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنَ العَجْزِ وَالكَسَلِ، والبُخْلِ والهَرَمِ، وَعَذابِ القَبْرِ، اللَّهُمَّ آتِ نَفْسِي تَقْوَاهَا، وَزَكِّها أنْتَ خَيْرُ مَنْ زَكَّاهَا، أنْتَ وَلِيُّهَا وَمَوْلاَهَا، اللَّهُمَّ إنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ عِلْمٍ لا يَنْفَعُ؛ وَمِنْ قَلْبٍ لا يَخْشَعُ، وَمِنْ نَفْسٍ لا تَشْبَعُ؛ وَمِنْ دَعْوَةٍ لا يُسْتَجابُ لَهَا». «يا الله، از ناتوانی، تنبلی، بُخل، پيری و عذاب قبر به تو پناه می برم؛ يا الله، به نفس من تقوايش را عنايت کن و آن را پاک بگردان که تو بهترين کسی هستی که آن را پاک می گردانی؛ تو ياور و مالک و کارسازِ آن هستی. يا الله، از علمِ بی ثمر و بی سود و از قلبی که خشوع ندارد و از نفس حريصی که سير نمی شود و از دعايی که پذيرفته نمی گردد، به تو پناه می برم قُلْ: اللَّهُمَّ اكْفِنِي بِحَلاَلِكَ عَنْ حَرَامِكَ، وَأغْنِنِي بِفَضْلِكَ عَمَّنْ سِواكَ». بگو: «يا الله، مرا با حلال خود از آنچه حرام کرده ای، کفايت بفرما، و به فضل خويش مرا از غير خود بی نياز بگردان ثَلَاثَةٌ لَا يُكَلِّمُهُمُ اللَّهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلَا يُزَكِّيهِمْ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ گرسنه را طعام دهید، بیمار را عیادت کنید و زندانی را آزاد سازید فَضْلُ العَالِمِ عَلَى العَابِدِ كَفَضْلِي عَلَى أدْنَاكُمْ اللَّهُمَّ قِنِي عَذَابَكَ يَوْمَ تَجْمَعُ أَوْ تَبْعَثُ عِبَادَكَ». «الهی مرا از عذابت در روزی که بندگانت را جمع می کنی یا زنده می کنی حفظ کن مَنْ تَعَلَّمَ عِلْماً مِمَّا يُبْتَغَى بِهِ وَجْهُ اللهِ - عز وجل - لا يَتَعَلَّمُهُ إِلاَّ لِيُصِيبَ بِهِ عَرَضاً مِنَ الدُّنْيَا، لَمْ يَجِدْ عَرْفَ الجَنَّةِ يَوْمَ القِيَامَةِ بَيْنَمَا رَجُلٌ يَمْشِي بِطَرِيقٍ وَجَدَ غُصْنَ شَوْكٍ عَلَى الطَّرِيقِ فَأَخَّرَهُ فَشَكَرَ اللَّهُ لَهُ، فَغَفَرَ لَهُ». «مردی از راهی می گذشت؛ شاخه ی خارداری در وسط راه ديد؛ آن را برداشت و کنار گذاشت، در نتيجه، الله از او سپاس نموده و او را آمرزيد لا تَتَّخِذُوا الضَّيْعَةَ فَتَرْغَبُوا في الدُّنْيا»:. «در خريداری زمين - باغ و مزرعه - (و جمع آوری مالِ دنيا) زياده روی نکنيد که به دنيا علاقه مند می شويد إنَّ في الْجَنَّةِ شَجَرَةً يَسِيرُ الرَّاكبُ الجَوَادَ المُضَمَّرَ السَّريعَ مِئَةَ سَنَةٍ مَا يَقْطَعُها». «در بهشت درختی است که يک سوارکار، سوار بر اسپی نجيب، پرورش يافته و تندرو، صد سال در زير آن می تازد، اما نمی تواند اين مسافت را به پايان برساند إِنَّ فِي الْجَنَّةِ لَسُوقًا، يَأْتُونَهَا كُلَّ جُمُعَةٍ إنَّ اللهَ يُعَذِّبُ الَّذِينَ يُعَذِّبُونَ النَّاس في الدُّنْيَا». «الله کسانی را که در دنيا مردم را شکنجه می کنند، عذاب می دهد از رسول الله صلى الله عليه وسلم درباره ی نگاه ناگهانی و ناخواسته پرسيدم؛ پس مرا امر فرمودند که چشمم را برگردانم اقرؤوا القرآنَ فإنَّه يأتي يوم القيامة شَفِيعًا لأصحابه از عمل زشت و پلید زنا دوری کنید که الله متعال از آن نهی کرده است؛ و هرکس مرتکب آن شد، باید آن را چنان بپوشاند که الله متعال پوشانده است و به سوی الله توبه کند که اگر گناه کسی برای ما (حکام) آشکار گشت، (حکم) کتاب الله را بر او اقامه می کنیم هر که الله را ملاقات کند در حالی که چیزی را با او شریک نسازد، هیچ گناهی همراه او به او آسیب نخواهد رساند؛ و هر که در حال شرک به الله متعال بمیرد، هیچ حسنه‌ای همراه او سودش نخواهد بخشید بی‌گمان الله عزوجل نمی‌خوابد و شایسته او نیست که بخوابد با تقواترین و داناترین شما به الله من هستم آگاه باشید! همه‌ی شما با پروردگار خود مناجات می‌کنید، پس نباید بعضی از شما بعضی دیگر را آزار دهد همانا بنده‌ای نماز می‌گزارد، ولی برای او جز یک دهم، یا یک نهم، یا یک هشتم، یا یک هفتم، یا یک ششم، یا یک پنجم، یا یک چهارم، یا یک سوم، یا نیمی از آن نوشته نمی‌شود البَسُوا مِنْ ثِيَابِكُمُ البَيَاضَ، فَإِنَّهَا مِنْ خَيْرِ ثِيَابِكُمْ، وَكَفِّنُوا فِيهَا مَوْتَاكُمْ». «لباسهای سفید بپوشید، که از بهترین لباسهای تان هست، و مردگان تان را در آن کفن کنید مَا مِنْ مُسْلِمٍ تُصِيبُهُ مُصِيبَةٌ فَيَقُولُ مَا أَمَرَهُ اللهُ: {إِنَّا لِلهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ} [البقرة: 156]، اللَّهُمَّ أْجُرْنِي فِي مُصِيبَتِي، وَأَخْلِفْ لِي خَيْرًا مِنْهَا، إِلَّا أَخْلَفَ اللهُ لَهُ خَيْرًا مِنْهَا این [گونه دعوت‌ها] را رها کنید که آن [عملی] متعفن است مَا لِي وَلِلدُّنْيَا، مَا أَنَا فِي الدُّنْيَا إِلاَّ كَرَاكِبٍ اسْتَظَلَّ تَحْتَ شَجَرَةٍ ثُمَّ رَاحَ وَتَرَكَهَا». من با این دنیا چه کار دارم، من در این دنیا نیستم مگر مانند سواری که زیر سایۀ درختی بنشیند سپس برود و آن را ترک نماید خانواده محمد مصطفى صلی‌الله‌علیه‌وسلم هیچ‌گاه دو خوراک در یک روز نخوردند، مگر آنکه یکی از آن دو، خرما بود خانواده محمد مصطفى صلی‌الله‌علیه‌وسلم از زمانی که به مدینه هجرت کردند، حتی سه شب پیاپی از نان گندم سیر نخوردند، تا زمانی که روح مطهر ایشان به ملکوت اعلی پیوست بستر رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم از چرم بود و درونش از لیف خرما هنگامی که رسول الله (صلی الله علیه وسلم) رحلت فرمود، هیچ درهم و دیناری، و هیچ برده و کنیزی، و هیچ چیزی به ارث نگذاشت؛ مگر قاطر سفیدش، سلاحش، و زمینی که آن را وقف (صدقه) قرار داده بود او را لعنت نکنید، به الله قسم! من نمی‌دانم [که چنین است] مگر اینکه او الله و رسولش را دوست می‌دارد لَا إِيمَانَ لِمَنْ لَا أَمَانَةَ لَهُ، وَلَا دِينَ لِمَنْ لَا عَهْدَ لَهُ». «کسی که امانت ندارد ایمان ندارد، و کسی که عهد ندارد دین ندارد آیا شما را به عملی برتر از درجه روزه و نماز و صدقه آگاه نکنم؟ آیا شما را به بهترین‌تان از بدترین‌تان آگاه نکنم؟ هر که سپاس مردم را به جا نیاورد، سپاس الله را به جا نمی‌آورد مردی از امت های پیشین زخمی شد و به خاطر آن بی تابی نمود و صبر نکرد، لذا چاقويی برداشت و دستش را قطع كرد، و به همین دلیل خونش بند نيامد تا اينكه فوت نمود، الله متعال فرمودند: بنده ام بر من پيشی گرفت، پس بهشت را بر او حرام نمودم يا الله، تسليم تو شدم، به تو ايمان آوردم، بر تو توکل کردم، به سوی تو روی آوردم و به کمک تو، با دشمنان مقابله نمودم، يا الله، هيچ معبود راستينی جز تو نيست، به عزت تو پناه می برم که مبادا مرا گمراه کنی؛ تو، هميشه زنده ای هستی که هرگز نمی ميری و جن ها و انسان ها می ميرند هرگاه بندۀ مسلمان - یا مؤمن - وضو بگیرد، باید روی خود را بشوید؛ هر گناهی را که با نگاه کردن با چشم نموده است با آب از رویش بیرون می شود مردی نزد رسول الله صلى الله عليه وسلم آمد و گفت: «السَّلامُ عَلَيكُم». رسول الله صلى الله عليه وسلم جوابِ سلامِ او را داد و آنگاه آن مرد نشست، رسول الله صلى الله عليه وسلم فرمودند: «ده اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ الْهُدَى وَالتُّقَى وَالْعفافَ والْغِنَى». «يا الله، هدايت و تقوا و عفت و پاکی از حرام و بی نيازی را از تو درخواست می کنم سخنی گفتی که اگر با آب دريا آميخته شود، آن را تلخ و نامطبوع می گرداند ای ابو سعید، هرکس به الله به عنوان پروردگار و به اسلام به عنوان دين و به محمد به عنوان پيامبر راضی باشد، بهشت بر او واجب است هرکس بگويد: سُبْحَانَ اللهِ العَظِيمِ وَبِحَمْدِهِ، برای او درخت خرمایی در بهشت کاشته می شود برای زنی كه به الله و روز قيامت ايمان دارد، جايز نيست مسير يک شبانه روز راه را بدون مَحرَم سفر کند مگر الله زمينه ای برای شما فراهم نکرده که بتوانيد صدقه دهيد؟ هر سبحان الله گفتن، يک صدقه است؛ هر الله اکبر گفتن، يک صدقه است؛ هر الحمدلله گفتن، يک صدقه است؛ هر لا اله الا الله گفتن، يک صدقه است؛ امر به معروف، صدقه است؛ نهی از منکر، صدقه است؛ و در نزديکی با همسران تان صدقه است با یکدیگر حسادت نکنید، وبرای یکدیگر بعنوان فریب در قیمت کالاها اضافه نکنید، و با یکدیگر بغض و کینه نداشته باشید، و از یکدیگر رو مگردانید، و بعضی از شماها بر بیع بعض دیگر معامله نکنید، و همه بندگان الله بوده؛ برادر باشید هرکس یکی از مشکل‌های مومن را در دنیا رفع کند الله متعال در روز قیامت سختی و مشکل‌های او را رفع می‌کند ای مردم به الله توبه (رجوع) کنید که من روزی صد بار به او توبه (رجوع) می کنم شلوار مسلمان تا نصفِ ساق است و مانع يا گناهی ندارد که بين ساق و قوزک باشد و پايين تر از قوزک - چنانچه با شلوار پوشيده شود - در آتش است و الله به کسی که شلوار (لُنگ) خود را از روی تکبر بر زمين بکشد، نگاه نمی کند عبادت در هنگام هرج و مرج مانند هجرت به سوی من است هیچ مسلمانی نیست که دعا کند و چيزی از الله بخواهد به شرطی که دعايش شامل گناه يا قطع رابطه ی خويشاوندی نباشد، مگر اینکه الله متعال یکی از این سه مورد را برایش می دهد: دعایش را بی درنگ قبول می کند، و یا پاداش را برای او در آخرت ذخیره می کند، و یا مانند آن بدی را از او دور می کند، يکی از حاضران گفت: در اين صورت بيشتر دعا می کنيم، رسول الله صلى الله عليه وسلم فرمودند: «اللهُ أكْثَرُ»: «الله بيشتر عطا می کند هيچ معبود برحقی جز الله بردبار وجود ندارد؛ هيچ معبود راستينی جز الله، پروردگار عرش بزرگ وجود ندارد؛ هيچ معبود برحقی جز الله، پروردگار آسمان ها و زمين و پروردگار عرش گران قدر وجود ندارد هرگاه يکی از شما خميازه کشيد، دستش را روی دهانش بگيرد؛ زيرا شيطان - از اين راه به بدن انسان - وارد می شود به کسانی بنگرید که از نگاه امکانات دنیوی در مرتبه ی پایین تری از شما قرار دارند و توجه به کسانی نكنيد که از امکانات بیشتری نسبت به شما برخوردارند؛ زيرا اين کار باعث می شود نعمت هايی را که الله متعال در اختیار شما قرار داده، حقير و ناچيز نشماريد حق مسلمان بر مسلمان شش چیز است»، گفتند: آنها کدام ها اند یا رسول الله صلی الله علیه وسلم؟، فرمودند: وقتی او را دیدی به وی سلام کنی، آنگاه که تو را دعوت نمود، دعوتش را اجابت کنی، زمانی که از تو نصیحت خواست او را نصیحت کنی، هرگاه عطسه زد و الحمدلله گفت، پاسخش را بدهی، هنگامی که بیمار شد به عیادتش بروی و چون فوت شد، در تشییع جنازه اش شرکت کنی الله متعال به کسی نگاه نمی کند که از روی تکبر لباسش را بر زمين بکشاند بسياری از مردم درباره ی دو نعمت زيان می بينند (و آنگونه که بايد از آنها استفاده نمی کنند): تندرستی و فراغت رسول الله صلى الله عليه وسلم در سجده اش می گفت: «یا الله، تمام گناهانم را ببخش، گناهان کوچک و بزرگ، اولین و آخرین گناه و گناهان نهان و آشکارم را بیامرز کسانی که کارشان لعن و نفرین است، در روز قیامت نه از شفاعت کنندگان هستند و نه از گواهان قطعاً پروردگار شما بسيار با حيا و بخشنده است، وقتی بنده دست هايش را به سوی او بلند کند، شرم می کند که آنها را خالی برگرداند پس از تو، چهار کلمه گفته ام که اگر با آنچه تو در طول امروز گفته ای وزن شود، از آنها سنگين تر خواهد بود هیچ قومی نیست که در جایی گردهم بنشینند و ذکر و یادی الله متعال در آن ننمایند و بر پیامبر صلی الله علیه وسلم درود نفرستند مگر اینکه همین مجلس باعث حسرت آنها در روز قیامت خواهد بود، اگر الله بخواهد آنان را عذاب می دهد و اگر بخواهد آنان را می آمرزد بيماری اش را برطرف کن و چنان بهبودی و شفايی عنايت فرما كه هيچ بيماری باقی نگذارد، چون شفادهنده تویی و هيچ شفايی جز شفای تو وجود ندارد روز قیامت، دوست داشتنی ترین شما، ونزدیک ترین شما برای همنشینی با من، با اخلاق ترین شماست کسی که اسلام آورده، و روزی اش کفافِ باشد، و الله متعال او را به آنچه به وی بخشيده، قانع کرده است، رستگار می باشد هریک از شما که از امنيت روانی (جانی) و از سلامتِ جسمی برخوردار است، و خوراک روزانه اش نزد او يافت می شود، گويا از تمام دنيا برخوردار است رسول الله صلى الله عليه وسلم دعاهای جامع را دوست داشت، و غير آن را ترک می کرد سوگند، وسيله ای برای بازارگرمی و فروش مبيعه است؛ اما برکتش را از ميان می برد به باد دشنام ندهيد، و هرگاه بادی را ديدید که نمی پسنديد، بگوييد: يا الله، خيرِ اين باد و نيز خيرِ آنچه در آن است و خير و منفعتی را که به آن مأمور شده، از تو درخواست می کنیم، و از شرّ اين باد و شرّ آنچه در آن است و نيز از شرّی که به آن مأمور شده، به تو پناه می بریم هيچ يک از شما نگويد: يا الله، اگر خواستی مرا بيامرز؛ اگر خواستی بر من رحم کن، اگر خواستی بر من روزی بده، بلکه با يقين و قاطعيت بخواهد؛ زيرا او کاری را که خواسته باشد انجام می دهد، و هيچ کس نمی تواند الله را - به کاری - مجبور سازد خوار و زبون باد کسی که نام من نزدش برده شود و بر من درود نفرستد، خوار و زبون باد کسی که ماه رمضان بر او بیاید سپس به پایان برسد قبل از این که برایش مغفرت شود، خوار و زبون باد کسی که والدین اش را دربیابد ولی سبب ورودش به بهشت نگردند هیچ دو مسلمانی نیستند که یکدیگر را ملاقات کنند و با هم دست بدهند، مگر اینکه قبل از جدا شدن مورد آمرزش قرار می گیرند دل های همه ی فرزندان آدم همانند يک قلب در ميان دو انگشت از انگشتان پروردگار رحمان است، که هرگونه بخواهد، آن را دگرگون می گرداند الله متعال اخلاق کسی را که چيزی از ما بشنود و آن را همان گونه که شنيده - به ديگران - برساند، خوب و نیک بگرداند؛ چه بسا کسی که - حديث - به او می رسد، آن را بهتر از شنونده اش دريابد هرچه تمنا کردی و همانندِ آن، به تو داده می شود مومن در بهشت خيمه ای از يک مروايد ميان تهی دارد که طولش در آسمان، شصت ميل است و مومن در آن، همسرانی دارد که نزد همه ی آنها می رود و - به سبب بزرگی محلی که در اختيار مومن می باشد - آن زنان يکديگر را نمی بينند الله متعال می فرمايد: برای بندگان نيکم، نعمت هایی (در بهشت) فراهم کرده ام که هيچ چشمی نديده، هيچ گوشی نشنيده و به قلب هيچ انسانی خطور نکرده است رسول الله صلی الله علیه وسلم نه بد زبان بود و نه سخن زشتی می گفت و نه دشنام دهنده و ياوه گو بود؛ و نه در کوچه و بازار اهل هياهو بود؛ بدی را با بدی جواب نمی داد، بلکه می بخشید و گذشت می کرد قبر اولین منزل از منازل آخرت می باشد، اگر کسی از آن نجات یابد، نجات یافتن از منزل بعدی آسان تر است، و هرکس از آن نجات نیابد، نجات یافتنش از منزل بعدی دشوارتر است گفتم: ای رسول الله، به چه کسی نیکی کنم؟ فرمودند: «مادرت، سپس مادرت، سپس مادرت، آنگاه پدرت و پس از آنها افراد نزدیک تر و نزدیک تر نخستین گروه که وارد بهشت می شوند چهرۀ شان مانند مهتاب شب چهارده می باشد، سپس کسانی که چهره های شان از ستارۀ تابان آسمان درخشنده تر می باشد پس هرگاه از الله می خواستید، (جنت) فردوس را بخواهید اگر مردم بدانند در اذان و صف اول چه فضیلت و خیر و برکت است كه هیچ راهی برای تقدم و اولویت پیدا نمی کردند مگر این که قرعه می‌کشیدند محقق که قرعه می کشیدند هر کس بگوید: به الله به عنوان پروردگار، به محمد به عنوان فرستاده ی الله، و به اسلام به عنوان دين راضی و خرسندم، بهشت بر او واجب مى گردد هر کس از کوهی خود را پرتاب كند و خود را بکشد جاودانه در آتش جهنم خواهد ماند، و هر کس زهر بنوشد و خود را بکشد، در جهنم زهر او در دستش می باشد و آن را در آتش جهنم می نوشد، و جاودانه در آن می ماند با من بیعت نمایید که چیزی را شریک الله قرار ندهید، دزدی نکنید، زنا نکنید اسلام با غربت آغاز شد و در آينده غريب خواهد شد، همانند روز آغاز، پس خوشا به حال غريبان از گناهان كوچک برحذر باشيد من برای تکمیل اخلاق نیکو مبعوث شده ام هفت گروه هستند که در روز قیامت در زیر سایه عرش الهی قرار می گیرند، روزی که سایه ای جز سایه او نمی باشد اگر کسی به برادر دینی‌اش «کافر» خطاب کند، گناه این نسبت را یکی از آن دو به دوش می‌کشد، اگر راستگو باشد که هیچ، و الّا به خود او برمی‌گردد الله متعال فرمودند: فرزند آدم مرا با سخنانی خطاب می کند که باعث اذیت من می شود، زمان را دشنام می دهد در حالی که من زمان هستم، همه در دست من است، و شب و روز را تغییر می دهم