((پاقژی نیڤا باوەرییێیە، و (الحَمدُ لِلهِ) تەڕازییێ تژی دکەت و (سُبحانَ اللهِ وَالحَمدُ لِلهِ) ژی د ناڤبەرا ئەسمان و ئەردیدا تژی دكهن - یان تژی دکەت -
((هەر کەسێ بۆ خودێ بچیته حەجێ و د ڤێ حهجێدا نهچیته نڤینا ههڤژینا خۆ و ئاخڤتنێن نهدروست نهكهت و خهبهران نهبێژیت و گونههان نهكهت؛ دێ زڤڕیته وی دهمێ ژ نوی ژ دایكا خۆ بووی))
((چ نڤێژ نینن ل دهمێ خوارن یا ئاماده بیت و ل دهمێ مرۆڤ ههردوو پیساتییان (دهستنڤێژا زراڤ و ستویر) پالددهت))
((ئهگهر ل ڕۆژا ئهینییێ ل دهمێ گۆتارخوین گۆتارێ دخوینیت ته گۆته ههڤالێ خۆ: بێدهنگ به؛ ئهڤه ته گۆتنهكا بێمفا و بهتال كر))
((پێنج تشت ژ خۆرستییێنه: سوننهتكرن، تڕاشینا وان مویێن ل دۆرێن عهورهتی ههین، كورتكرنا سمبێلان، بڕینا نینۆكان و ههلكێشانا مویێن بنكهفشان))
ههر كهسێ دهستنڤێژهكا وهكی ڤێ دهستنڤێژا من بگریت، پاشی دوو ڕكاعهتێن نڤێژێ بكهت، وهسا كو خوشوع تێدا ههبیت و دلێ وی یێ ئاماده بیت؛ هنگی خودێ دێ گونههێن وی یێن بووری بۆ وی ژێبهت
((ب ڕاستی گرانترین نڤێژ ل سهر مونافقان نڤێژا عهیشا و نڤێژا سپێدێیه و ئهگهر وان زانیبا كا چ خێر و خهلات تێدانه، دا هێنێ ئهگهر خۆ ل سهر چۆكان بایه
((ههر پێنج نڤێژ، ئهینی بۆ ئهینییێ، ڕهمهزان بۆ ڕهمهزانێ، كهفارهت و ژێبهرن بۆ گونههێن د ناڤبهرا خۆدا، (بهلێ ب مهرجهكی) ئهگهر مرۆڤی خۆ ژ گونههێن مهزن دویر ئێخست))
((ههر كهسێ ههیڤا ڕهمهزانێ یێ ب ڕۆژی بیت، باوهری پێ ههبیت و بۆ خۆ ب خێر بهژمێریت و ل هیڤییا خهلاتێ وێ بیت، گونههێن وی یێن بووری ههمی دێ هێنه ژێبرن))
((ههر كهسێ شهڤا ب بها (لیلة القدر)ـێ ڕابیتهڤه و وێ شهڤێ ب كرنا عیبادهتی ساخ بكهت، باوهری پێ ههبیت و بۆ خۆ ب خێر بهژمێریت و ل هیڤییا خهلاتێ وێ بیت، گونههێن وی یێن بووری ههمی دێ هێنه ژێبرن))
((چ خێر و صهدهقهكرن مالی كێم ناكهن، عهبد ب لێبوورینا ل خهلكی مهزنتر و ب قهدرتر لێ دهێت و ههر گاڤا كهسهك ژ بهر خودێ خۆ بشكێنيت؛ خودێ دێ وی كهسی بلند كهت))
((خودێ گۆت: ئهی كوڕێ ئادهمی؛ مالێ خۆ (د ڕێكا مندا) بمهزێخه، ئهز ژی دێ (مال و سامانی) دهمه ته))
((ههر كهسێ دهستنڤێژهكا جوان و تازه بگریت؛ دێ گونههێن وی ژ لهشێ وی دهركهڤن، ههتا دێ ژ بن نینوكێن وی ژی دهركهڤن))
ئهو مللهتهكه ئهگهر عهبدهكێ باش یان زهلامهكێ باش د ناڤ واندا مربا؛ دا مزگهفتهكێ ل سهر گۆڕێ وی ئاڤا كهن
پێغهمبهری (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) د ناڤبهرا ههردوو سوجدهیاندا دگۆت: ((خودایێ من؛ تو گونههێن من ژێببه و دلۆڤانییێ ب من ببه و سلامهتی و ڕاستهڕێبوون و ڕزقی بده من))
خودایێ من؛ تو سهلامی (ئێك ژ ناڤێن تهیه)، سهلام و سلامهتی ژی ژ دهڤ تهیه، تو یێ دویر و پاقژبی ژ ههمی كێماسییان ئهی خودانێ مهزناهی و مهردینییێ
((نڤێژێ ژ پێرڤه بكه، ئهگهر تۆ نهشیای؛ ڕوینشتی بكه، ئهگهر تو ههر نهشیای؛ ل سهر تهنشتهكێ بكه))
((ههر كهسێ كهسهكێ خودان پهیمانهكی (موعاههدهكی) بكوژیت، بێهنا بهحەشتێ ناچیتێ، و ب ڕاستی بێهنا بهحهشتێ ژ دویراتییا چل سالان دهێته بێهنكرن))
((پاقژی نیڤا باوەرییێیە، و (الحَمدُ لِلهِ) تەڕازییێ تژی دکەت و (سُبحانَ اللهِ وَالحَمدُ لِلهِ) ژی د ناڤبەرا ئەسمان و ئەردیدا تژی دكهن - یان تژی دکەت -
((ههر كهسێ نڤێژهك ژبیركر؛ بلا ل دهمێ هاته بیرا وی ئێكسهر بكهت و ژ بلی ڤێ چهندێ چ كهفارهت بۆ وێ نینه
((ب ڕاستی ئهو پهیمانا د ناڤبهرا مه و واندا ههی؛ نڤێژه، ڤێجا ههر كهسێ وێ بهێلیت؛ ئهڤه مسوگهر ئهو كافر بوو))
ئهڤه ڕهههكه، بهلكی تو ب قهدهر وان ڕۆژێن ته بهری نوكه ب دهمێ زڤڕۆكا ههیڤانه (حهیز) دگرتن نڤێژێ بهێله، پاشی سهرێ خۆ بشۆ و نڤێژا خۆ بكه))
((ئهگهر ئێك ژ ههوه دهستنڤێژ گرت، بلا ئاڤێ بكهته د دفنا خۆدا و پاشی دهربێخیت، و ههر كهسێ خۆ ب بهران پاقژ بكهت بلا هژمارا بهرێن خۆ بكهته تاك
دهمێ هوین چوونه تارهتێ؛ بهرێ خۆ نهدهنه قیبلێ و پشتا خۆ ژی نهكهنێ، بهلكی بهرێ خۆ بدهنه لایێ ڕۆژههلاتێ یان ڕۆژئاڤایێ
بلا كهس ژ ههوه ل دهمێ میزكرنێ ئهندامێ خۆ ب دهستێ ڕاستێ نهگریت و بلا ب دهستێ ڕاستێ پیساتییا خۆ پاقژ نهكهت و بلا د ناڤ ئامانیدا ههناسێ نهدهت
((ئهرێ ما ئێك ژ ههوه ناترسیت دهمێ سهرێ خۆ بهری پێشنڤێژی (ئیمامی) بلند دكهت، كو خودێ سهرێ وی وهكی سهرێ كهری لێ بكهت، یان شێوهیێ وی وهكی شێوهیێ كهری لێ بكهت))
پێغهمبهرێ خودێ (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) دهمێ دهست ب نڤێژێ دكر دهستێن خۆ ههتا ڕاستا ههردوو ملێن خۆ بلند دكرن،
پێغهمبهرێ خودێ (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) تهحیات (تهشههود) نیشا من دا، د دهمهكیدا دهستێ من د ناڤبهرا ههردوو دهستێن ویدا بوو، ههروهكی چاوا سووڕهتهكا قورئانێ نیشا من ددا
خودایێ من؛ ئهز خۆ ب ته دپارێزم ژ سزایێ گۆڕی، ژ سزایێ ئاگرێ جههنهمێ، ژ فتنهیا ژیان و مرنێ و ژ فتنهیا مهسیحێ دهجال
خودایێ من؛ تو دویراتییێ بێخه د ناڤبهرا من و گونههێن مندا وهكی چاوا ته دویراتی ئێخستییه د ناڤبهرا ڕۆژههلات و ڕۆژئاڤایێدا
پێغهمبهر (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) دهمێ چووبا تارهتێ دگۆت: ((خودایێ من؛ ئهز خۆ ب ته دپارێزم ژ شهیتانێن نێر و مێ))
دهمێ پێغهمبهرێ خودێ (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) سهرێ خۆ ژ بهر جهنابهتێ شویشتبا؛ ل دهستپێكێ ههردوو دهستێن خۆ دشویشتن و دهستنڤێژهك دگرت وهكی وێ یا بۆ نڤێژێ دگریت، پاشی سهرێ خۆ دشویشت
ئهز زهلامهك بووم گهلهك مهزی ژ من دهات و من شهرم دكر پرسیارێ ژ پێغهمبهری (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) بكهم، چونكی كچا وی ل دهڤ من بوو (ههڤژینا من بوو)، ڤێجا من فهرمان ل میقدادێ كوڕێ ئهسوهدی كر كو ئهو پرسیارێ ژێ بكهت، ئینا پێغهمبهری (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) گۆت: ((دێ ئهندامێ خۆ یێ نێرینه شۆت، پاشی دێ دهستنڤێژێ گریت
كیژ كریار ل دهڤ خودێ ژ ههمییان خۆشتڤیتره؟ گۆت: ((نڤێژ د دهمێ وێدا))، گۆت: پاشی كیژ؟ گۆت: ((پاشی باشبوون د گهل دایك و بابان))، گۆت: پاشی كیژ؟ گۆت: ((جیهاد د ڕێكا خودێدا))
((ب تنێ بهس بوو تو ب دهستێن خۆ ئهڤێ بكهی))، پاشی ههردوو دهستێن خۆ ئێك جار ل ئهردی دان و مهسحا دهستێ چهپێ ل سهر یێ ڕاستێ كر و پشتا دهستێن خۆ و سهروچاڤێن خۆ پێ مهسح كرن
من بهیعهت (پهیمان) دا پێغهمبهرێ خودێ (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) ل سهر شاهدهدانا (لا إله إلا الله و أن محمداً رسول الله) و ئهنجامدانا نڤێژێ و دانا زهكاتێ و گوهداری و جێبهجێكرنا فهرمانێن دهستههلاتداران و شیرهتكرن و ڤیانا باشییێ بۆ ههمی موسلمانان
ته ئهمانهت گهلهك سوجدەیان بۆ خودێ ببه، چونكی ههر سوجدەیهكا تو بۆ خودێ دبهی؛ خودێ دێ پلهیهكێ ته پێ بلند كهت و دێ گونهههكێ بۆ ته پێ ژێبهت
((نڤێژا زهلامی ب جهماعهت؛ ب بیست و چهند پلهیان زێدهتره ژ نڤێژا وی د مالا ویدا یان د بازاڕێ ویدا
((ئهرێ هوین چ دبێژن ئهگهر ڕویبارهك ل بهر دهرگههێ مالا ئێك ژ ههوه بیت و ههر ڕۆژ پێنج جاران خۆ تێدا بشۆت، ئهرێ تشتهك ژ پیساتییا وی دێ ل سهر وی مینیت؟
((فهرمانێ ب كرنا نڤێژێ ل زارۆكێن خۆ بكهن دهمێ ئهو دبنه حهفت سال و ژ بهر نهكرنا نڤێژێ ل وان بدهن ئهگهر بوونه دههـ سال و جهێن نڤستنا وان ژ ئێك جودا بكهن))
پێغهمبهر (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) هاته دهڤ مه، ڤێجا مه گۆت: ئهی پێغهمبهرێ خودێ؛ مه زانی دێ چاوا سلاڤ كهینه ته، بهلێ پا دێ چاوا صهلهواتان دهینه سهر ته؟
((نینه مرۆڤهكێ موسلمان ههبیت دهمێ نڤێژهكا فهڕز ب سهر ویدا بهێت، ئهو ژی ب شێوهیهكێ جوان دهستنڤێژێ بۆ وێ نڤێژێ بگریت و خشۆع و ڕكوعهكا تهمام تێدا ئهنجام بدهت؛ هنگی ئهو نڤێژ دێ بیته كهفارهتا گونههێن وی یێن بهری هنگی، هندی چ گونههێن مهزن ئهنجام نهدابن و ئهڤ چهنده ژی بۆ ههمی دهمایه))
((هندهك زكرێن ههین یێ پشتی ههر نڤێژهكا فهڕز بخوینیت پهشیمان نابیت: سیهـ و سێ جاران "سبحان الله"، سیهـ و سێ جاران "الحمدلله"، سیهـ و چوار جاران "الله أكبر"))
((ههر كهسێ دهمێ گوهـ ل بانگهلدێری دبیت بێژیت: (أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ، رَضِيتُ بِاللهِ رَبًّا وَبِمُحَمَّدٍ رَسُولًا، وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا، غُفِرَ لَهُ ذَنْبُهُ)، ئانكو: (ئهز شاهدهییێ ددهم كو ژ ئهلڵاهی پێڤهتر چ خودایێن ژ ههژی پهرستنێ نینن، ئهو ئێكێ ب تنێیه و وی چ شریك و ههڤال نینن و كو موحهممهد عهبدێ خودێ و پێغهمبهرێ وییه، ئهز ڕازی بووم خودێ خودایێ من بیت و موحهممهد پێغهمبهرێ من بیت و ئیسلام ئایینێ من بیت)؛ گونههێن وی دێ هێنه ژێبرن))
((زهلامهكی دهستنڤێژ گرت و هندی نینۆكهكێ ژ پێیێ خۆ هێلا (ئاڤ نهگههشتبوویێ)، پێغهمبهری ژی (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) دیت و گۆتێ: ((بزڤڕهڤه و دهستنڤێژا خۆ ب جوانی بگره))، ئهو ژی زڤڕی و پاشی نڤێژا خۆ كر))
((سهرشویشتنا ڕۆژا ئهینییێ واجبه ل سهر ههر كهسهكێ بالغ و كو ئهو سیواكی بكار بینیت و كو بێهنهكا خۆش ل خۆ بكەت ئهگهر ب دهست بكهڤیت))
ههر كهسێ پشتی هەر نڤێژەکێ سیھ و سێ جاران بێژیت (سبحان الله) و سیھ و سێ جاران بێژیت (الحمد لله) و سیھ و سێ جاران بێژیت (الله أكبر)، ئهڤه دێ بنه نۆت و نههـ، و بۆ تهمامكرنا سهدێ بێژیت: (لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ)؛ هنگی گونههێن وی دێ هێنه ژێبرن ئهگهر هندی كهفا سهر دهریایێ ژی بن
ههر كەسێ پشتی هەر نڤێژەکا فەڕز ئایەتول کورسییێ بخوینیت، چ تشت نابنه ڕێگر ل بەر چوونا وی بۆ بهحەشتێ ب تنێ مرن نەبیت
ئەگەر ئێك ژ هەوە د نڤێژا خۆدا ب گومان بكهڤیت و نەزانی کا وی سێ ڕكاعەت کرینە یان چار، بلا وێ گومانێ بهاڤێژیت و بلا نڤێژا خۆ ل سەر وێ تهمام بکەت یا کو ئەو ژێ پشتڕاست، پاشى بلا دوو سوجدەیان ببەت بەری سلاڤا ملان ڤهدەت
((كریار شهش (جۆرن)، خهلك ژی چار (جۆرن)، (كریار ب ڤی ڕهنگینه) دوو د فهركهرن و كریار یا ههی ئێك ب ئێكێیه و خێر یا ههی ب دهھ خێرێن وهكی خۆیه، خێر یا ههی ب حهفسهد خێرێن وهكی خۆیه
((ئهگهر خودێ د قهدهرێدا بۆ عهبدهكێ خۆ نڤیسی كو ل ئهردهكی بمریت؛ دێ وه لێ كهت وى كارهك ل وی ئهردی ههبیت))
((ئهگهر ئێك ژ ههوه ههست ب تشتهكی د زكێ خۆدا كر، و ل سهر وی گران بوو كا ئهرێ تشتهك ژێ دهركهڤت یان نه؛ هنگی بلا ژ مزگهفتێ دهرنهكهڤیت ههتا گوھ ل دهنگهكی نهبیت یان بێهنهك نههێتێ))
((پێدڤییه ل سهر ههر موسلمانهكی كو د ههر حهفت ڕۆژاندا ڕۆژهكێ خۆ بشۆت، و د وێ ڕۆژێدا سهرێ خۆ و لهشێ خۆ ههمییێ بشۆت))
((ئهز هاتمه دهڤ پێغهمبهری (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) دا كو ببمه موسلمان، ڤێجا فهرمان ل من كر كو ئهز سهرێ خۆ ب ئاڤ و سیدرێ بشۆم))
((ئهگهر ههوه گوهـ ل بانگهلدێری بوو؛ هنگی هوین ژی ههمان گۆتنێن وی بێژن، پاشی صهلهواتان بدهنه سهر من
((نڤێژهك د ڤێ مزگهفتا منڤه؛ چێتر و بخێرتره ژ هزار نڤێژان د جهێن دیڤه، ژ بلی مزگهفتا حهرام (ل مهكههێ) ))
((ئهگهر ئێك ژ ههوه چوو د ناڤ مزگهفتێڤه بلا بێژیت: خودایێ من؛ تو دهرگههێن دلۆڤانییا خۆ ل بهر من ڤهكه، و ئهگهر دهركهڤت بلا بێژیت: خودایێ من؛ ئهز داخوازا قهنجییا ته دكهم))
((ئهگهر هوین چوونه د نڤێژێدا؛ ڕێزێن خۆ ڕاست بكهن، پاشی بلا ئێك ژ ههوه ببيته پێشنڤێژێ ههوه، ڤێجا ئهگهر پێشنڤێژی (تكبيرة الإحرام) كر (ئانكو گۆت: الله أكبر)؛ هوین ژی وێ بێژن
ئهز ب وی كهمه یێ نهفسا من د دهستیدا، ئهز ژ ههمییان نێزیكترم ب نڤێژا پێغهمبهرێ خودێ (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن)، ئهڤه نڤێژا وی بوو ههتا ژ دونیایێ وهغهر كری))
((خرابترین مرۆڤ د دزیێدا ئهوه یێ دزیێ ژ نڤێژا خۆ دكهت))، گۆتن: ئهی پێغهمبهرێ خودێ دێ چاوا دزیێ ژ نڤێژا خۆ كهت؟ گۆت: ((ب هندێ كو ڕكوع و سوجدهیێن وێ ب تهمامی نهبهت))
((پێغهمبهرێ خودێ (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) دهمێ پشتا خۆ ژ ڕكوعێ ڕاست دكر دگۆت: (سَمِعَ اللهُ لِمَنْ حَمِدَهُ
((پێغهمبهری (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) د ناڤبهرا ههردوو سوجدهیاندا دگۆت: خودایێ من؛ ل من ببووره، خودایێ من؛ ل من ببووره))
ئهو شهیتانهكه ناڤێ وی خینزهبه، ئهگهر ته ههست پێ كر؛ ئێكسهر خۆ ب خودێ بپارێزه ژ وی و سێ جاران تفكه لایێ خۆ یێ چهپێ
ئهی پێغهمبهرێ خودێ؛ ئهم وهسا دبینین كو جیهاد باشترین كریاره، ئهرێ ئهم جیهادێ نهكهین؟ گۆت: «نهخێر، بهلكی باشترین جیهاد بۆ ههوه: حهجهكه ب دروستی هاتبیته ئهنجامدان
ئهز د گهل پێغهمبهری بووم (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) و ئهو چوو سهر گلێشێ هندهك كهسان و دهستنڤێژا خۆ یا زراڤ ژ پیاڤه كر،
((ئهرێ ما خودێ بۆ ههوه ژی تشتهك نهدانایه كو هوین خێران پێ بكهن؟ ب ههر تهسبیحهكێ (گۆتنا: سبحان الله) خێرهك ههیه، ب ههر تهكبیرهكێ (گۆتنا: الله أكبر) خێرهك ههیه، ب ههر تهحمیدهكێ (گۆتنا: الحمدلله) خێرهك ههیه، ب ههر تههلیلهكێ (گۆتنا: لا إله إلا الله) خێرهك ههیه، فهرمانا ب باشییێ خێره و پاشڤهبرنا ژ خرابییێ خێره، و د چوونا نڤینێدا بۆ ئێك ژ ههوه خێر ههیه))