هیچ یک از شما ایمان نمی‌برد تا این که برای برادر خود دوست بدارد آن‌چه را که برای خود دوست می دارد همانا الله در همه چیز و هر کاری نیکوکاری و احسان را برای شما فرض کرده است يکی از سخنانی که مردم از پيامبران گذشته دريافته اند، اين است که: اگر حيا نداری، هر عملی که می خواهی انجام بده نیکی، [همان] خوش‌ اخلاقی است، و گناه آن چیزی است که در سینه‌ات تردید و اضطراب آفریند، و دوست نداری مردم از آن آگاه شوند اگر مردی برادر خود را دوست داشت، به او بگوید که او را دوست دارد الله رحمت کند مرد آسانگیری را که هرگاه بفروشد و بخرد و مطالبه کند مردی به مردم قرض می داد و به غلام خود می گفت: اگر نزد کسی رفتی که در وضعیت دشوار قرار دارد از او در گذر، شاید الله متعال از ما در گذرد هر کجا که هستی، از الله پروا دار؛ و پس از گناه، نیکی کن تا آن را محو کند؛ و با مردمان به خُلق نیکو معاشرت نما الله نیکی را بر هر چیز مقرر داشته است عصباني مشو همانا عدل کنندگان در نزد الله متعال بر منبرهای نورانی در سمت راست رحمان عزوجل قرار خواهند داشت، و هر دو دست (بلا کیف او) راست است هرکس از نرم خویی محروم شود، از همه ی نيکی ها محروم می گردد هیچ چیزی از نیکوئی را ناچيز مشمار، حتی اگر برادرت را با چهره ای بشاش ملاقات کنی مرد قوی کسی نیست نيرومندان را بر زمين بيفكند، بلکه قوی کسی است که هنگام خشم خود را کنترول می کند هر كسى (مردم را به كار) خير راهنمايى كرد، پاداشى مانند پاداش انجام دهنده ی آن را دارد کسی که به الله و روز آخرت ایمان دارد سخن خیر بگوید یا سکوت کند کسی که بالای مردم رحم نمی کند، الله متعال به او رحم نخواهد کرد از رسول الله صلی الله علیه وسلم درباره آنچه مردم را بیشتر وارد بهشت ​​می کند پرسیده شد، وی فرمودند: «ترس از الله و اخلاق نیکو حیا جزء ایمان است صداقت و راستی پیشه ی خود کنید؛ چراکه صداقت و راستی به سوی نیکی هدایت می کند، و نیکی به سوی بهشت هر کس از آبروی برادرش دفاع کند، الله متعال در روز قیامت آتش را از روی او باز می گرداند الله متعال بنده ی پرهيزگارِ بی نیازِ گمنام را دوست دارد كاملترين مؤمنان از لحاظ ايمان، بهترين آنان از لحاظ اخلاق مى باشد، و برگزیده ترين شما كسى است كه با زنان شان بهترين برخورد (اخلاق) می کنند همانا مهربانی و نرمى در هیچ چیز نمی باشد مگر اينکه آن را زیبا می سازد، و از هیچ چیزی دور نمی شود مگر آن چیز را معیوب می‌نماید همانا مؤمن با اخلاق نیکو به مرتبۀ روزه دار و تهجد گزار می رسد همانا بهترين شما، خوش اخلاق ترین شماست آسان بگیرید وسختگیر نباشید، بشارت دهید و متنفر كننده نباشيد كسانى كه مهربان هستند، الله مهربان به آنان رحم خواهد كرد، به اهل زمين رحم كنيد، آنكه در آسمان است به شما رحم خواهد کرد هیچ بنده ای (عيبِ) بنده ای را نمی پوشاند مگر اینکه الله متعال در قيامت (عيوب و گناهان) او را می پوشاند نيکی يعنی خوش خُلقی؛ و بدی عبارت است از چيزی که در درون تو ترديد ايجاد نمايد و دوست نداشته باشی مردم از آن اطلاع پيدا کنند يکی از سخنانی که مردم از پيامبران گذشته دريافته اند، اين است که: اگر حيا نداری، هر عملی که می خواهی انجام بده هیچ یک از شما ایمان نمی‌برد تا این که برای برادر خود دوست بدارد آن‌چه را که برای خود دوست می دارد هیچ چیز در روز قیامت در ترازوی مؤمن سنگین‌تر از اخلاق نیکو نیست، و الله متعال زشت‌خوی بددهان را دوست نمی دارد مسلمان کسی است که مسلمانان از زبان و دست او در امان باشند، و مهاجر آن است آنچه را که الله متعال از آن نهی کرده ترک نماید مؤمن عیبگو و لعن کننده و فحشگو و فحش کردار و بدزبان نیست مَنْ يَلِي مِنْ هَذِهِ البَنَاتِ شَيْئًا، فَأَحْسَنَ إِلَيْهِنَّ، كُنَّ لَهُ سِتْرًا مِنَ النَّارِ». «هرکس با (سرپرستیِ) چنين دخترانی مورد آزمايش قرار گیرد و به ايشان نیکی کند، برای او حجاب و مانعی از آتش خواهند بود إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى أَوْحَى إلَيَّ: أَنْ تَوَاضَعُوا، حَتَّى لَا يَبْغِيَ أَحَدٌ عَلَى أَحَدٍ، وَلَا يَفْخَرَ أَحَدٌ عَلَى أَحَدٍ». «همانا الله به من وحی نمود که نسبت به يکديگر فروتن باشيد تا هيچکس به ديگری فخر نفروشد و ستم و گردنکشی روا ندارد إِنَّ اللَّهَ رَفِيقٌ يُحِبُّ الرِّفقَ، وَيُعْطِي على الرِّفقِ مالا يُعطي عَلى العُنفِ وَما لا يُعْطِي عَلى ما سِوَاهُ». «الله مهربان و آسان گير است و نرمی و ملايمت را دوست دارد، و در برابر نرمی و خوش رفتاری، پاداش يا نتايجی می دهد که در برابر خشونت و چيزهای ديگر نمی دهد إِنَّ فيكَ خَصْلَتَيْنِ يُحِبُّهُمَا اللَّه: الحِلْمُ وَالأَنَاة». «در تو دو خصلت وجود دارد که الله متعال آنان را دوست دارد: بردباری و درنگ در کارها (سنجيده عمل کردن) گرسنه را طعام دهید، بیمار را عیادت کنید و زندانی را آزاد سازید لَا إِيمَانَ لِمَنْ لَا أَمَانَةَ لَهُ، وَلَا دِينَ لِمَنْ لَا عَهْدَ لَهُ». «کسی که امانت ندارد ایمان ندارد، و کسی که عهد ندارد دین ندارد آیا شما را به بهترین‌تان از بدترین‌تان آگاه نکنم؟ هر که سپاس مردم را به جا نیاورد، سپاس الله را به جا نمی‌آورد با یکدیگر حسادت نکنید، وبرای یکدیگر بعنوان فریب در قیمت کالاها اضافه نکنید، و با یکدیگر بغض و کینه نداشته باشید، و از یکدیگر رو مگردانید، و بعضی از شماها بر بیع بعض دیگر معامله نکنید، و همه بندگان الله بوده؛ برادر باشید روز قیامت، دوست داشتنی ترین شما، ونزدیک ترین شما برای همنشینی با من، با اخلاق ترین شماست رسول الله صلی الله علیه وسلم نه بد زبان بود و نه سخن زشتی می گفت و نه دشنام دهنده و ياوه گو بود؛ و نه در کوچه و بازار اهل هياهو بود؛ بدی را با بدی جواب نمی داد، بلکه می بخشید و گذشت می کرد من برای تکمیل اخلاق نیکو مبعوث شده ام