ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਜੋ ਕਿਸੇ ਕੌਮ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

عن ابنِ عُمَرَ رضي الله عنهما قال: قال رسولُ الله صلَّى الله عليه وسلم:
«مَن تَشَبَّهَ بِقَوْمٍ فَهُوَ مِنْهُمْ».
[حسن] - [رواه أبو داود وأحمد] - [سنن أبي داود: 4031]

ਅਬਦੁੱਲਾਹ ਇਬਨ ਉਮਰ (ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁਮਾ) ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ, ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਰਸੂਲ ﷺ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ:
"ਜੋ ਕਿਸੇ ਕੌਮ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"
[حسن] - [رواه أبو داود وأحمد] - [سنن أبي داود - 4031]

ਵਿਆਖਿਆ

ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਨਬੀ ﷺ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਸ ਨੇ ਕਿਸੇ ਕਾਫ਼ਿਰ, ਗੁਨਾਹਗਾਰ ਜਾਂ ਦੀਨੀ (ਧਾਰਮਿਕ) ਕੌਮ ਦੀ ਸੰਪੂਰਨਤਾ ਨਾਲ ਨਕਲ ਕੀਤੀ — ਭਾਵ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਕੀਦੇ (ਧਾਰਮਿਕ ਆਸਥਾਵਾਂ), ਇਬਾਦਤਾਂ ਜਾਂ ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ ਜੋ ਉਸ ਕੌਮ ਨਾਲ ਖਾਸ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਾਹਰੀ ਸਮਾਨਤਾ ਅਪਣਾਉਣ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਮਾਨਤਾ ਅਪਣਾਉਣ ਦੇ ਰਾਹ ਖੁਲ੍ਹ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਗੱਲ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ ਕਿ ਕਿਸੇ ਕੌਮ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਨਾ, ਉਸ ਕੌਮ ਪ੍ਰਤੀ ਅਧੀਨਗੀ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਮੋਹ, ਇੱਜ਼ਤ ਅਤੇ ਝੁਕਾਅ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਕਈ ਵਾਰ ਗੱਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਬਾਦਤ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਨੂੰ ਅਪਨਾਉਣ ਤੱਕ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅੱਲਾਹ ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਾਵੇ।

ਹਦੀਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਵਿੱਚੋਂ

1. ਇਸ ਹਦੀਸ ਵਿੱਚ ਕਾਫਿਰਾਂ (ਅਧਰਮੀਆਂ) ਅਤੇ ਫਾਸਿਕਾਂ (ਗੁਨਾਹਗਾਰਾਂ) ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਸਾਵਧਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
2. ਇਸ ਹਦੀਸ ਵਿੱਚ ਨੇਕ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
3. ਜ਼ਾਹਿਰੀ (ਬਾਹਰੀ) ਸਮਾਨਤਾ ਅਪਣਾਉਣਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਮਾਨਤਾ ਅਪਣਾਉਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੀ ਹੈ।
4. ਇਨਸਾਨ ਸਮਾਨਤਾ ਅਪਣਾਉਣ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਕਿਸਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਜ਼ਾ ਤੇ ਗੁਨਾਹ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਬਣਦਾ ਹੈ।
5. ਦੀਨ (ਧਰਮ) ਅਤੇ ਖਾਸ ਆਦਤਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕਾਫਿਰਾਂ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਨ (ਸਮਾਨਤਾ ਅਪਣਾਉਣ) ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਹੈ। ਲੇਕਿਨ ਬਾਕੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਜਿਵੇਂ ਹੁਨਰ ਤੇ ਇਲਮ ਸਿੱਖਣ ਆਦਿ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਨਾ ਇਸ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੈ।