ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਇੱਕ ਮੋਮੀਨ (ਸੱਚਾ ਇਮਾਨ ਵਾਲਾ) ਆਪਣੇ ਚੰਗੇ ਅਖਲਾਕ (ਅਚ੍ਹੇ ਸੁਭਾਅ) ਰਾਹੀਂ ਰੋਜ਼ਾ ਰਖਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਦੇ ਦਰਜੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
عن عائشة رضي الله عنها قالت: سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول:
«إنَّ المُؤْمِنَ ليُدرِكُ بِحُسْنِ خُلُقِهِ دَرَجَةَ الصَّائِمِ القَائِمِ».
[صحيح بشواهده] - [رواه أبو داود وأحمد] - [سنن أبي داود: 4798]
المزيــد ...
ਹਜ਼ਰਤ ਆਇਸ਼ਾ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅੰਹਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹਨ: ਮੈਂ ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਰਸੂਲ ﷺ ਨੂੰ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਉਹ ਫਰਮਾਤੇ ਸਨ:
"ਇੱਕ ਮੋਮੀਨ (ਸੱਚਾ ਇਮਾਨ ਵਾਲਾ) ਆਪਣੇ ਚੰਗੇ ਅਖਲਾਕ (ਅਚ੍ਹੇ ਸੁਭਾਅ) ਰਾਹੀਂ ਰੋਜ਼ਾ ਰਖਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਦੇ ਦਰਜੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"
[صحيح بشواهده] - [رواه أبو داود وأحمد] - [سنن أبي داود - 4798]
ਨਬੀ ਕਰੀਮ ﷺ ਨੇ ਵਾਜ਼ਿਹ ਕੀਤਾ ਕਿ ਚੰਗਾ ਅਖਲਾਕ (ਅਚ੍ਹਾ ਸੁਭਾਅ) ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ ਉਸ ਸ਼ਖ਼ਸ ਦੇ ਦਰਜੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਦਿਨ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਨਮਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਖੜਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।ਚੰਗੇ ਅਖਲਾਕ ਦਾ ਨਿੱਕੋਰ ਇਹ ਹੈ: ਭਲਾਈ ਕਰਨਾ, ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਕਰਨੀ, ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਮੁਸਕਾਨ ਹੋਣੀ, ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣਾ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਅਜ਼ੀਅਤ ਨੂੰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਕਰਨਾ।
ਹਦੀਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਵਿੱਚੋਂ
- ਇਸਲਾਮ ਵੱਲੋਂ ਅਖਲਾਕ ਦੀ ਸੁਧਾਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪੂਰੀਤਾ ਲਈ ਦੀ ਗਈ ਵੱਡੀ ਅਹਮੀਅਤ।
- ਚੰਗੇ ਅਖਲਾਕ ਦੀ ਫਜ਼ੀਲਤ (ਉਤਮਤਾ) ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਬੰਦਾ ਇਸ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਉਹ ਦਰਜਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਰੋਜ਼ੇ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ (ਜੋ ਕਦੇ ਇਫਤਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ) ਅਤੇ ਰਾਤਾਂ ਨੂੰ ਇਬਾਦਤ ਵਿੱਚ ਖੜੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ (ਜੋ ਥੱਕਦਾ ਨਹੀਂ) ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
- ਦਿਨ ਦੇ ਰੋਜ਼ੇ ਰੱਖਣਾ ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਨਮਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਖੜਾ ਹੋਣਾ ਇਹ ਦੋਨੋ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਅਮਲ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਨਫਸ 'ਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਚੰਗੇ ਅਖਲਾਕ ਵਾਲਾ ਸ਼ਖ਼ਸ — ਜੋ ਆਪਣੀ ਨਫਸ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਕਰਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਚੰਗਾ ਸਲੂਕ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਦਾ ਦਰਜਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ
ਹੋਰ
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਬੰਦਾ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮੋਮਿਨ (ਈਮਾਨ ਵਾਲਾ) ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਆਪਣੇ ਭਾਈ ਲਈ ਉਹੀ ਪਸੰਦ ਨਾ ਕਰੇ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਲਈ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: “ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਅੱਲਾਹ ਨੇ ਹਰ ਚੀਜ਼ ‘ਤੇ ਇਹਸਾਨ (ਭਲਾਈ ਤੇ ਨੇਕੀ) ਲਾਜ਼ਮੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਪਹਿਲੇ ਨਬੀਆਂ ਦੀ ਬਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜੋ ਗੱਲਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੀਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਮ ਤੇ ਹਯਾ (ਸੰਗ) ਨਾ ਰਹੇ, ਤੂੰ ਜੋ ਚਾਹੇ ਉਹ ਕਰ।
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: @**“ਭਲਾਈ (ਬਿਰ) ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਚੰਗਾ ਖੁਲੂਕ, ਅਤੇ ਗਲਤੀ (ਪਾਪ) ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਉਠੇ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਕਿ ਲੋਕ ਉਸ ਬਾਰੇ ਜਾਣਣ।”*». ਵਾਬਿਸ਼ਾ ਬਿਨ ਮਅਬਦ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਮੈਂ ਰਸੂਲੁੱਲਾਹ ﷺ ਕੋਲ ਆਇਆ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ: **“ਤੂੰ ਭਲਾਈ (ਬਿਰ) ਅਤੇ ਗਲਤੀ (ਪਾਪ) ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਣ ਆਇਆ ਹੈ?”** ਮੈਂ ਕਿਹਾ: ਹਾਂ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ: **“ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਪੂਛੋ। ਭਲਾਈ ਉਹ ਹੈ ਜਿਸ ‘ਤੇ ਰੂਹ ਆਰਾਮ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰੇ ਅਤੇ ਦਿਲ ਉਸ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤ ਹੋਵੇ। ਗਲਤੀ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਉਠੇ ਅਤੇ ਉਸ ‘ਤੇ ਸ਼ੱਕ ਰਹੇ, ਭਾਵੇਂ ਲੋਕ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦੇਣ, ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਸਲਾਹ ਲਵੋ।”**
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਬੰਦਾ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਇਹ ਦਸੱਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਪੰਜੋ ਨਮਾਜ਼ਾਂ, ਇੱਕ ਜੁਮਾ ਦੂਜੇ ਜੁਮੇ ਤੱਕ ਅਤੇ ਇੱਕ ਰਮਜ਼ਾਨ ਦੂਜੇ ਰਮਜ਼ਾਨ ਤੱਕ, ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਗੁਨਾਹਾਂ ਦਾ ਕੱਫ਼ਾਰਾ (ਹਰਜਾਨਾ/ਭਰਭਾਈ) ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਸ਼ਰਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਕਬੀਰਾ ਗੁਨਾਹ (ਮਹਾਪਾਪ) ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਅੱਲਾਹ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ 'ਤੇ ਰਹਿਮ ਕਰੇ, ਜੋ ਵੇਚਣ ਵੇਲੇ, ਖਰੀਦਣ ਵੇਲੇ, ਅਤੇ ਉਧਾਰੀ ਵਾਪਸ ਲੈਣ ਵੇਲੇ ਨਰਮੀ ਵਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ।