بروز رسانی: منفورترین اشخاص نزد الله متعال، كينه‌توزترين خصومت‌گران (شخص ستيزه‌جو و لجوج) است

عن عائشة رضي الله عنها عن النبي صلى الله عليه وسلم قال:

«إِنَّ أَبْغَضَ الرِّجَالِ إِلَى اللهِ الْأَلَدُّ الْخَصِمُ».
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري: 2457]

از عایشه ـ رضی الله عنها ـ روایت است که پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ فرمودند:
«إِنَّ أَبْغَضَ الرِّجَالِ إِلَى اللهِ الْأَلَدُّ الْخَصِمُ»: «منفورترین اشخاص نزد الله متعال، كينه‌توزترين خصومت‌گران (شخص ستيزه‌جو و لجوج) است».
[صحیح است] - [بخارى و مسلم در روايت آن اتفاق دارند] - [صحیح بخاری - 2457]

شرح

پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ خبر می‌دهد که الله تبارک وتعالی از میان مردم بیشتر از کسی نفرت دارد که خصومت کردن وی شدید و بسیار است و از گردن نهادن به حق خودداری می‌کند و سعی می‌کند با جدل حق را نپذیرد یا خصومت و دعوای وی به حق است، اما در خصومت و دشمنی زیاده‌روی می‌کند و از حد اعتدال خارج می‌شود و بدون علم جدال می‌کند.

از نکات این حدیث

1. اینکه مظلوم حق خود را از طریق دادخواهی شرعی بخواهد، از باب خصومت نکوهیده نیست.
2. جدل و خصومت از آفات زبان است که باعث تفرقه و دشمنی میان مسلمانان می‌شود.
3. مجادلهٔ محمود در صورتی است که برای حق بوده و روش آن نیز نیکو باشد؛ و در صورتی مذموم است که برای رد حق و اثبات باطل یا بدون دلیل و برهان باشد.

الملاحظة

أن الذي يحاج عن حق له وهو مظلوم بطريق الحجاج الشرعي، وأصول المرافعات الشرعية، فهذا لا بأس به، ولا تدخل في باب الخصومات المذمومة.

ما هو الحجاج الشرعى و ما أصول المرافعات الشرعية فى المحاججة

النص المقترح أن الذي يحاج عن حق له وهو مظلوم بطريق الحجاج الشرعي، وأصول المرافعات الشرعية، فهذا لا بأس به، ولا تدخل في باب الخصومات المذمومة. الفروق