हदीस: तिमीहरूमध्ये प्रत्येक मानिस राति सुत्दा शैतानले उसको टाउको पछाडि तीनवटा गाँठो बाँध्छ र प्रत्येक गाँठोमा फुँक्छ र भन्छ, 'सुत, अझै धेरै रात बाँकी छ।

عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ:
«يَعْقِدُ الشَّيْطَانُ عَلَى قَافِيَةِ رَأْسِ أَحَدِكُمْ إِذَا هُوَ نَامَ ثَلاَثَ عُقَدٍ يَضْرِبُ كُلَّ عُقْدَةٍ عَلَيْكَ لَيْلٌ طَوِيلٌ، فَارْقُدْ، فَإِنِ اسْتَيْقَظَ فَذَكَرَ اللَّهَ، انْحَلَّتْ عُقْدَةٌ، فَإِنْ تَوَضَّأَ انْحَلَّتْ عُقْدَةٌ، فَإِنْ صَلَّى انْحَلَّتْ عُقْدَةٌ، فَأَصْبَحَ نَشِيطًا طَيِّبَ النَّفْسِ، وَإِلَّا أَصْبَحَ خَبِيثَ النَّفْسِ كَسْلاَنَ».
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري: 1142]

अबू-हुरैरह (रजियल्लाहु अन्हु) ले बयान गर्नु भएको छ, अल्लाहका रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) ले भन्नुभयो:
"तिमीहरूमध्ये प्रत्येक मानिस राति सुत्दा शैतानले उसको टाउको पछाडि तीनवटा गाँठो बाँध्छ र प्रत्येक गाँठोमा फुँक्छ र भन्छ, 'सुत, अझै धेरै रात बाँकी छ। यदि कोही उठेर अल्लाहलाई सम्झन्छ भने, एउटा गाँठो खुल्छ। यदि उसले वुजू गर्छ भने, अर्को गाँठो खुल्छ। यदि उसले प्रार्थना गर्छ भने, अर्को गाँठो पनि खुल्छ। यसरी, ऊ ऊर्जावान र राम्रो स्वभावको रहन्छ। अन्यथा, ऊ दुःखी र सुस्त रहन्छ।"
[सही] - [मुत्तफकुन अलैहि] - [सही बुखारी - 1142]

व्याख्या

नबी (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) ले तहज्जुद वा फज्रको नमाजको लागि उठ्न चाहने व्यक्तिलाई शैतानले कसरी रोक्न खोज्छ भनेर व्याख्या गर्दै हुनुहुन्छ।
जब मोमिन सुत्न जान्छ, शैतानले उसको टाउकोको पछाडि तीनवटा गाँठो बाँध्छ।
जब ऊ उठ्छ अनि अल्लाहको नाम लिन्छ र शैतानको वस्वसा (फुसफुस) बाट विचलित हुँदैन भने एउटा गाँठो खुल्छ।
त्यसपछि, यदि उसले वुजू गर्छ भने, दोस्रो गाँठो खुल्छ ।
त्यसपछि, यदि उसले उठेर प्रार्थना गर्छ भने तेस्रो गाँठो पनि खुल्छ र ऊ ऊर्जावान र प्रसन्न अवस्थामा उठ्छ। किनभने ऊ आज्ञाकारिताको लागि ईश्वरीय मार्गदर्शन प्राप्त गरेकोमा खुसी हुन्छ। साथै उसलाई अल्लाहले वाचा गरेको इनाम र माफीको लागि आशा हुन्छ र ऊ शैतानको चाल असफल भएकोमा पनि खुसी हुन्छ। यसको विपरीत, यदि ऊ उपासनाको लागि उठ्दैन भने, दुष्ट स्वभावको, दुःखी हृदयको र असल र धार्मिक कामहरूमा अल्छी हुन्छ, किनभने ऊ शैतानको साङ्लोले बाँधिएको हुन्छ र परम दयालुको निकटताबाट टाढा राखिन्छ।

हदीसका केही फाइदाहरू

1. शैतानले सधैं अल्लाहको उपासना गर्ने बाटोमा बाधाहरू सिर्जना गर्ने प्रयास गर्छ। अल्लाहको मद्दत खोजेर र सुरक्षात्मक साधनहरू अपनाएर मात्र शैतानको चालबाट बच्न सकिन्छ।
2. अल्लाहको जिक्र र उहाँको उपासनाले व्यक्तिमा जोश र जाँगर ल्याउँछ। उसलाई हृदयको आनन्द दिन्छ र आलस्य हटाउँछ। चिन्ता र आक्रोश हटाउँछ। किनभने यसले शैतानलाई भगाउँछ र यो शैतानको वस्वसाले हुन्छ ।
3. मुमिन अल्लाहबाट उपासना गर्ने अवसर पाउँदा खुसी हुन्छ, सद्गुण र पूर्णता प्राप्त गर्नमा आफ्नो कमजोरीका कारण दुःखी हुन्छ।
4. असल कामहरूबाट आफूलाई टाढा राख्नु र त्यसबाट अनभिज्ञ हुनुमा शैतानको हात छ।
5. यी तीन चीजहरू (अल्लाहको जिक्र, वुजू र नमाज) ले शैतानलाई भगाउँछन्।
6. शैतानले टाउकोको पछाडि गाँठो बाँध्छ किनभने यो सबै शक्तिको केन्द्रविन्दु हो र सम्पूर्ण शरीरको प्रणाली त्यहाँबाट चल्छ। त्यसैले त्यहाँ गाँठो बाँधेपछि मानिसको आत्मालाई नियन्त्रणमा लिन र सुताउन सजिलो हुन्छ।
7. इब्न हजर अस्कालानी भन्छन्: अल्लाहका रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) को भनाइ "अलैक लैल" मा रातको उल्लेखले यो विशेष गरी रातको निद्रासँग सम्बन्धित छ भन्ने संकेत गर्छ।
8. इब्न हजर अल-असकलानी भन्छन्: अल्लाहको जिक्र (स्तुति) गर्नको लागि कुनै खास कुरा तोकिएको छैन । बरु जुनसुकै तरिकाले जिक्र गरियो भने त्यो पर्याप्त हुन्छ, जस्तैः कुरानको तिलावत गर्नु, पैगम्बरको हदीस पढ्नु र धार्मिक ज्ञानमा संलग्न हुनु आदि । यद्यपि, सबैभन्दा राम्रो जिक्र भनेको पैगम्बर मुहम्मद (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) को यो वचन हो: जो कोही रातमा उठ्छ र भन्छ: ‘ला इलाहा इल्लाल्लाहु वह्दहु ला शरीक लह, लहुल मुल्कु वलहुल हम्दु वहुवा अला कुल्लि शयइन क़दीर, अल्हम्दु लिल्लाह, व सुब्हानल्लाह, वला इलाहा इल्लाल्लाह, वल्लाहु अकबर, वला हौला वला क़ुव्वता इल्ला बिल्लाह।’ त्यसपछि उसले भन्छ: हे अल्लाह! मलाई माफ गर, वा कसैले प्रार्थना गर्छ भने उसको प्रार्थना स्वीकार गरिन्छ। त्यसपछि यदि उसले वुजू गर्छ (र प्रार्थना गर्छ), उसको सलाह पनि स्वीकार गरिन्छ। (सही बुखारी)