1. سه‌ره‌كی
  2. پۆلێن کراوەکان
  3. فیقـهــ-شەریعەتزانی- وبنچینەکانی

فەرموودە کاتێک خەوتوون شەیتان سێ گرێ دەدات لە پشتی سەری هەریەکێکتان، ولە کاتى بەستنی هەر گرێیەک دەڵێت: بخەوە

عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ:
«يَعْقِدُ الشَّيْطَانُ عَلَى قَافِيَةِ رَأْسِ أَحَدِكُمْ إِذَا هُوَ نَامَ ثَلاَثَ عُقَدٍ يَضْرِبُ كُلَّ عُقْدَةٍ عَلَيْكَ لَيْلٌ طَوِيلٌ، فَارْقُدْ، فَإِنِ اسْتَيْقَظَ فَذَكَرَ اللَّهَ، انْحَلَّتْ عُقْدَةٌ، فَإِنْ تَوَضَّأَ انْحَلَّتْ عُقْدَةٌ، فَإِنْ صَلَّى انْحَلَّتْ عُقْدَةٌ، فَأَصْبَحَ نَشِيطًا طَيِّبَ النَّفْسِ، وَإِلَّا أَصْبَحَ خَبِيثَ النَّفْسِ كَسْلاَنَ».

لە ئەبی هوڕەیڕەوە -ڕەزای خوای لێبێت- کە پێغەمبەری خودا -صلى الله علیه وسلم- دەفەرموێت:
«کاتێک خەوتوون شەیتان سێ گرێ دەدات لە پشتی سەری هەریەکێکتان، ولە کاتى بەستنی هەر گرێیەک دەڵێت: بخەوە شەوێکی درێژت لە پێشدایە، ئەگەر هەستا ویادی خوای گەورەی کرد ئەوا گرێیەک دەکرێتەوە، ئەگەر دەستنوێژی گرت ئەوا گرێیەکی تر دەکرێتەوە، ئەگەر نوێژ بکات ئەوا هەموو گرێکان دەکرێنەوە، بۆیە ڕۆژی بەسەردا دێت بە دەروونێكی چالاك وپاك وئاسوودەوە، بەڵام ئەگەر وا نەکات (هەڵنەسێت بۆ نوێژ) ئەوا ڕۆژی بەسەردا دێت بە دەروونێكی پیس وناڕەحەت وتەمەڵەوە».

(سەحیح - ڕاست) (البخاري ومسلم) هاوڕان لەسەری صحيح البخاري - 1142

شیکردنەوە

پێغەمبەر -صلى اللە علیە وسلم- حاڵی شەیتان ڕووندەكاتەوە وبەرەنگاربوونەوەی بەرامبەر ئەو مرۆڤەی دەیەوێت هەستێت بۆ شەونوێژ یان نوێژی بەیانی.
ئیماندار ئەگەر بیەوێت بخەوێت ئەوا شەیتان سێ گرێ لە پشتی سەری دەدات.
ئەگەر ئیماندار هەستێت ویادی الله بكات -سبحانه وتعالی- و وەڵامی وەسوەسەكانی شەیتان نەداتەوە؛ ئەوا گرێیەك دەكرێتەوە.
دواتر كە دەستنوێژ دەگرێت؛ گرێیەكی تر دەكرێـتەوە.
پاشان ئەگەر هەستێت ونوێژ بكات؛ گرێی سێیەم دەكرێتەوە، وبەیانی بەسەردا دێت بە دەروونێكی پاك وچالاكەوە چونكە ئاسوودەیە بەوەی خوای گەورە هیدایەتی دا بۆ ئەنجامدانی پەرستن، وبە هیوای پاداشت ولێخۆشبوونی پەروەردگاریەتی، لەگەڵ نەمانی گرێ وپەكخستنی شەیتان، ئەگەرنا -هەڵنەسێت بۆ نوێژی بەیانی- ئەوا بەیانی بەسەردا دێت بە دەروونێكی پیسەوە، وتەمەڵە لەئاست كردنی خێر وچاكە؛ چونكە بەستراوەتەوە بە كۆت وزنجیری شەیتان، ودوورە لە پەروەردگاری میهرەبان.

لە سوودەکانی فەرموودەکە

  1. شەیتان بەردەوام هەوڵدەدات لەسەر هەموو ڕێگایەكی پێش مرۆڤەکان؛ بۆئەوەی بەربەست بێت لە نێوان ئەو وگوێڕایەڵیكردنی الله -عز وجل-، وهیچ ڕزگاربوونێك نییە بۆ بەندە لە شەیتان مەگەر بە هانابردن بۆ خوای گەورە نەبێت -عز وجل-، هەروەها دەستگرتن بە هۆكارەكانی پارێزگاری وپاراستن.
  2. پەرستن ویادی خواى گەورە دەبێتە هۆی چالاکبوونی نەفس وفراوانبوونی سینگ، ولابردنی تەمەڵی، ونەهێشتنی خەفەت وناڕەحەتی؛ چونکە ئەمانە هەمووی لە وەسوەسەی شەیتانەوەیە بۆ مرۆڤ.
  3. ئیماندار ئاسوودە دەبێت بەهۆی ئەوەى خواى گەورە سەرکەوتووی کردووە بۆ ئەنجامدانى پەرستنەکان، وتووشی خەفەت ودڵتەنگی دەبێت بەهۆی ئەوەى كەمتەرخەمە لەئاست گەیشتن بە پلەی بەرز وكامڵی.
  4. بێئاگایی وتەمەڵی لە ئەنجامدانى پەرستنەکان لە کردەوە وڕازاندنەوەى شەیتانە.
  5. ئەم سێ شتە: زیکر ویادی خواى گەورە، ودەستنوێژگرتن، ونوێژکردن؛ شەیتان دوور دەخەنەوە.
  6. گرێدانی شەیتان لە پشتی سەر بەتایبەتی؛ بەهۆی ئەوەیە ئەم شوێنە ناوەندێكی بەهێزە وشوێنی ڕكێف كردنە، بۆیە ئەگەر گرێی لەسەر دا ؛ ئەوا دەتوانێت ڕكێف بكات بە ڕۆحی مرۆڤەوە، وتووشی خەوتنی بكات.
  7. ئیبن حەجەری عەسقەلانی دەڵێت: باسكردنی شەو كاتێك ووتی: (شەوێكی درێژت لەپێشدایە)، وا دەردەخات كە ئەم كارەی شەیتان تەنها تایبەتە بە خەوتنی شەو.
  8. ئیبن حەجەری عەسقەلانی دەڵێت: زیكرێكی تایبەت دیاری نەكراوە كە ئەگەر شتێكی تر جگە لەم زیكرە بڵێت شوێنی نەگرێتەوە، بەڵكو هەموو شتێك كە پێی دەووترێت زیكر دروستە بیڵێت، لەوانەیش: خوێندنی قورئان وفەرموودەی نەبەوی، وسەرقاڵبوون بە زانستی شەرعی، وباشترین زیكر ئەوەیە كە پێغەمبەر -صلى اللە علیە وسلم- ڕێنموێنی بۆ ووتنی كردووە كە دەفەرموێت: «هەركەسێك لە شەودا خەبەری بێتەوە وبڵێت: (لا إله إلا الله وحده لا شريك له، له الملك وله الحمد وهو على كل شيء قدير، الحمد لله، وسبحان الله، ولا إله إلا الله، والله أكبر، ولا حول ولا قوة إلا بالله)^، پاشان بڵێت: خودایە لێم خۆش بە، یان نزا بكات ؛ ئەوا وەڵامی دەدرێتەوە، وئەگەر دەستنوێژ بگرێت؛ نوێژەكەی قبوڵ دەكرێت» [رواه البخاري]. ^(واتە: هیچ پەرستراوێک شایستەی پەرستن نییە بە هەق وڕاستی جگە لە الله، وهیچ شەریک وهاوبەشێکی نییە، وهەموو شتێک موڵکی ئەوە، وهەموو سوپاسێک هەر بۆ ئەوە، وئەو لە سەر ئەنجامدانى هەموو کارێک توانادارە، حەمد وستایش بۆ الله، وخودا پاك وبێگەردە، وهیچ پەرستراوێك شایستەی پەرستن نییە بە هەق وڕاستی جگە لە الله، وخودا لە هەموو شتێك گەورەترە، وهیچ ڕێگایەكمان نییە بۆ دەربازبوون لەڕێگریەكانی پەرستشەكان وهیچ هێز وتوانایەكمان نییە لەسەر كردنی هەرشتێك مەگەر بە یارمەتیدانی خوای گەورە نەبێت)

پیشاندانی وەرگێڕانەکان

51 زمان
EN English الإنجليزية
UR اردو الأوردية
ES Español الإسبانية
ID Indonesia الإندونيسية
UG ئۇيغۇرچە الأيغورية
BN বাংলা البنغالية
TR Türkçe التركية
RU Русский الروسية
BS Bosanski البوسنية
SI සිංහල السنهالية
HI हिन्दी الهندية
ZH 中文 الصينية
FA فارسی الفارسية
VI Tiếng Việt الفيتنامية
TL Tagalog تجالوج
HA Hausa الهوسا
PT Português البرتغالية
ML മലയാളം المليالم
TE తెలుగు التلغو
SW Kiswahili السواحيلية
TA தமிழ் التاميلية
MY မြန်မာ البورمية
TH ไทย التايلندية
DE Deutsch الألمانية
PS پښتو بشتو
AS অসমীয়া الأسامية
SQ Shqip الألبانية
SV Svenska السويدية
AM አማርኛ الأمهرية
NL Nederlands الهولندية
GU ગુજરાતી الغوجاراتية
KY Кыргызча القيرقيزية
NE नेपाली النيبالية
LT Lietuvių الليتوانية
PRS دری الدرية
SR Српски الصربية
TG тоҷикӣ الطاجيكية
RW Kinyarwanda الكينياروندا
RO Română الرومانية
HU Magyar المجرية
MOS Moore الموري
MG Malagasy المالاجاشية
OM Oromoo الأورومو
KN ಕನ್ನಡ الكانادا
WO Wolof الولوف
UK Українська الأوكرانية
KA ქართული الجورجية
MK Македонски المقدونية
KM ភាសាខ្មែរ الخميرية
PA ਪੰਜਾਬੀ البنجابية
MR मराठी الماراثية