Hadith: “ស្ត្រីមិនត្រូវធ្វើដំណើរក្នុងរយៈចម្ងាយដើរពីរថ្ងៃឡើយ លើកលែងតែមានស្វាមីរបស់នាង ឬម៉ះរ៉មរបស់នាង(សាច់ញាតិដែលមិនអាចរៀបការនឹងគ្នាបាន)ទៅជាមួយ

عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الخُدْرِيَّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ -وَكَانَ غَزَا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثِنْتَيْ عَشْرَةَ غَزْوَةً- قَالَ: سَمِعْتُ أَرْبَعًا مِنَ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، فَأَعْجَبْنَنِي، قَالَ:
«لاَ تُسَافِرِ المَرْأَةُ مَسِيرَةَ يَوْمَيْنِ إِلَّا وَمَعَهَا زَوْجُهَا أَوْ ذُو مَحْرَمٍ، وَلاَ صَوْمَ فِي يَوْمَيْنِ: الفِطْرِ وَالأَضْحَى، وَلاَ صَلاَةَ بَعْدَ الصُّبْحِ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ، وَلاَ بَعْدَ العَصْرِ حَتَّى تَغْرُبَ، وَلاَ تُشَدُّ الرِّحَالُ إِلَّا إِلَى ثَلاَثَةِ مَسَاجِدَ: مَسْجِدِ الحَرَامِ، وَمَسْجِدِ الأَقْصَى، وَمَسْجِدِي هَذَا».
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري: 1995]

អំពី អាពូសាអ៊ីទ អាល់ឃុទរី رضي الله عنه (គាត់ធ្លាប់បានចូលរួមក្នុងសង្គ្រាមជាមួយណាពី ﷺ ចំនួនដប់ពីរសមរភូមិ) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮរឿងបួនពីណាពី ﷺ ដែលធ្វើឱ្យខ្ញុំចាប់អារម្មណ៍។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖
“ស្ត្រីមិនត្រូវធ្វើដំណើរក្នុងរយៈចម្ងាយដើរពីរថ្ងៃឡើយ លើកលែងតែមានស្វាមីរបស់នាង ឬម៉ះរ៉មរបស់នាង(សាច់ញាតិដែលមិនអាចរៀបការនឹងគ្នាបាន)ទៅជាមួយ។ ហើយគេមិនត្រូវបួសនៅថ្ងៃពីរនេះឡើយ គឺថ្ងៃរ៉យ៉ាហ្វិតត្រោះ និងថ្ងៃរ៉យ៉ាអ័ទហា និងមិនត្រូវសឡាត(ស៊ូណិត)ឡើយ បន្ទាប់ពីសឡាតស៊ូពុសរួច រហូតដល់ថ្ងៃរះ និងបន្ទាប់ពីសឡាតអាសើររួច រហូតដល់ថ្ងៃលិច។ ហើយគេមិនត្រូវព្យាយាមធ្វើដំណើរនោះឡើយ លើកលែងតែទៅកាន់ម៉ាស្ជិតបី គឺម៉ាស្ជិតអាល់ហារ៉ម ម៉ាស្ជិតអាល់អឹកស និងម៉ាស្ជិតរបស់ខ្ញុំនេះ(ម៉ាស្ជិតណាហ្ពាវី)”។
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري - 1995]

Explanation

ណាពី ﷺ លោកបានហាមឃាត់រឿងបួននេះ៖
ទីមួយ៖ ហាមឃាត់ស្ត្រីធ្វើដំណើរក្នុងរយៈចម្ងាយដើរពីរថ្ងៃដោយគ្មានស្វាមី ឬម៉ះរ៉មណាម្នាក់ទៅជាមួយ គឺសាច់ញាតិជិតដិតដែលមិនអាចរៀបការនឹងគ្នាបានជាដាច់ខាត ដូចជាកូនប្រុស ឪពុក ក្មួយប្រុសបង្កើត និងអ៊ំឬពូបង្កើតជាដើម។
ទីពីរ៖ ហាមឃាត់ការបួសនៅថ្ងៃរ៉យ៉ាហ្វិតត្រោះ និងថ្ងៃរ៉យ៉ាអ័ទហា មិនថាជាការបួសលាបំណន់(ណាហ្សើរ) ឬបួសស្ម័គ្រចិត្ត(ស៊ូណិត) ឬបួសពិន័យ(កាហ្វារ៉ោះ)នោះឡើយ។
ទីបី៖ ហាមឃាត់មិនឲ្យសឡាតស៊ូណិតក្រោយពីសឡាតអាសើររួច រហូតដល់ថ្ងៃលិច និងក្រោយពីសឡាតស៊ូពុសរួច រហូតដល់ថ្ងៃរះ។
៤. ហាមឃាត់ការធ្វើដំណើរទៅកាន់ទីកន្លែងណាមួយដោយជឿថា ទីនោះមានលក្ខណៈពិសេស និងជឿថាការធ្វើអំពើល្អនៅទីនោះនឹងត្រូវបានគេបង្កើនផលបុណ្យទ្វេដង ក្រៅពីម៉ាស្ជិតទាំងបីនេះ។ ដូចនេះ គេមិនត្រូវព្យាយាមធ្វើដំណើរទៅកាន់កន្លែងណាមួយក្រៅម៉ាស្ជិតទាំងបីនេះដើម្បីសឡាតនោះឡើយ ព្រោះផលបុណ្យដែលត្រូវបានគេបង្កើនទ្វេដង គឺមានតែនៅក្នុងម៉ាស្ជិតទាំងបីនេះប៉ុណ្ណោះ គឺម៉ាស្ជិតអាល់ហារ៉ម ម៉ាស្ជិតណាហ្ពាវី និងម៉ាស្ជិតអាល់អឹកស។

Benefits from the Hadith

1. មិនអនុញ្ញាតឲ្យស្ត្រីធ្វើដំណើរដោយគ្មានម៉ះរ៉មឡើយ។
2. ស្ត្រីមិនអាចធ្វើជាម៉ះរ៉មសម្រាប់ស្ត្រីដូចគ្នានៅក្នុងការធ្វើដំណើរឡើយ ដោយយោងតាមប្រសាសន៍របស់ណាពី ﷺ ថា៖ “ស្វាមីរបស់នាង ឬម៉ះរ៉មរបស់នាង”។
3. រាល់ការធ្វើដំណើរទាំងឡាយណាដែលគេចាត់ទុកជាការធ្វើដំណើរ គឺស្ត្រីត្រូវបានហាមឃាត់មិនឱ្យធ្វើដំណើរដោយគ្មានស្វាមី ឬម៉ះរ៉ម។ ហើយហាទីស្ហនេះ គឺអាស្រ័យទៅតាមស្ថានភាព និងកន្លែងរស់នៅរបស់ដែលអ្នកសួរ។
4. ម៉ះរ៉មរបស់ស្ត្រី គឺស្វាមីរបស់នាង ឬអ្នកទាំងឡាយដែលគេហាមឃាត់មិនឲ្យរៀបការជាមួយនាងជាអចិន្ត្រៃយ៍ដោយសារជាប់សាច់ញាតិ ដូចជាឪពុក កូនប្រុស អ៊ំឬពូបង្កើត ឬដោយសារការបំបៅដោះ ដូចជាឪពុកដោយសារការបំបៅ ពូដោយសារការបំបៅ ឬដោយសារតែជាសាច់ថ្លៃ ដូចជាឪពុកក្មេកជាដើម។ ហើយម៉ះរ៉មត្រូវតែជាបុរសមូស្លីមដែលពេញវ័យ មានសតិបញ្ញា គួរឱ្យទុកចិត្ត និងស្មោះត្រង់។ ចំពោះគោលបំណងដែលស្ត្រីត្រូវមានម៉ះរ៉មទៅជាមួយ គឺដើម្បីការពារ ថែរក្សាស្ត្រី និងបំពេញកិច្ចការផ្សេងៗជូនស្ត្រី។
5. បង្ហាញពីការយកចិត្តទុកដាក់របស់ច្បាប់អ៊ីស្លាមចំពោះស្ត្រី ក៏ដូចជាការពារនិងថែរក្សាស្ត្រី។
6. ការសឡាតស៊ូណិតទូទៅបន្ទាប់ពីសឡាតស៊ូពុស និងសឡាតអាសើររួច គឺមិនត្រឹមត្រូវឡើយ លើកលែងតែការសឡាតសងចំពោះសឡាតដែលជាកាតព្វកិច្ច(សឡាតក៏ទ) និងសឡាតដែលមានមូលហេតុ ដូចជាការសឡាតតះយ៉ាតុលម៉ាស្ជិតជាដើម។
7. ហាមឃាត់ការសឡាតបន្ទាប់ពីថ្ងៃរះភ្លាម រហូតដល់វារះបានកម្ពស់មួយថ្នោល ប្រមាណ ១០ទៅ១៥នាទី។
8. ពេលវេលាសឡាតអាសើរអូសបន្លាយរហូតដល់ថ្ងៃលិច។
9. អនុញ្ញាតឱ្យព្យាយាមធ្វើដំណើរទៅកាន់ម៉ាស្ជិតទាំងបី។
10. បញ្ជាក់ពីឧត្តមភាពនៃម៉ាស្ជិតទាំងបីនេះ និងឋានៈពិសេសរបស់វាលើសម៉ាស្ជិតដទៃ។
11. មិនអនុញ្ញាតឱ្យធ្វើដំណើរដើម្បីទៅមើលផ្នូរឡើយ សូម្បីតែផ្នូររបស់ណាពី ﷺ ក៏ដោយ។ តែគេអនុញ្ញាឲ្យទៅមើលផ្នូរណាពី ﷺ បានចំពោះអ្នកដែលស្ថិតនៅក្នុងក្រុងម៉ាទីណះ ឬអ្នកដែលមកដល់ទីនោះក្នុងគោលបំណងផ្សេងៗដែលច្បាប់អនុញ្ញាត។