Ҳадис: Ҳар касе аз итоат (и ҳоким) хориҷ шуд ва худро аз ҷамоат (и мусалмонон) ҷудо сохт ва (дар ин ҳолат) вафот кард, марги ӯ марги ҷоҳили аст

عن أبي هريرة رضي الله عنه عن النبي صلى الله عليه وسلم أنه قال:
«مَنْ ‌خَرَجَ ‌مِنَ ‌الطَّاعَةِ، وَفَارَقَ الْجَمَاعَةَ فَمَاتَ، مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً، وَمَنْ قَاتَلَ تَحْتَ رَايَةٍ عِمِّيَّةٍ، يَغْضَبُ لِعَصَبَةٍ، أَوْ يَدْعُو إِلَى عَصَبَةٍ، أَوْ يَنْصُرُ عَصَبَةً، فَقُتِلَ، فَقِتْلَةٌ جَاهِلِيَّةٌ، وَمَنْ خَرَجَ عَلَى أُمَّتِي، يَضْرِبُ بَرَّهَا وَفَاجِرَهَا، وَلَا يَتَحَاشَى مِنْ مُؤْمِنِهَا، وَلَا يَفِي لِذِي عَهْدٍ عَهْدَهُ، فَلَيْسَ مِنِّي وَلَسْتُ مِنْهُ».
[صحيح] - [رواه مسلم] - [صحيح مسلم: 1848]

Аз Абуҳурайра (разияллоҳу анҳу) аз Паёмбар (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) ривоят аст, ки фармуд:
"Ҳар касе аз итоат (и ҳоким) хориҷ шуд ва худро аз ҷамоат (и мусалмонон) ҷудо сохт ва (дар ин ҳолат) вафот кард, марги ӯ марги ҷоҳили аст. Ва ҳар касе таҳти парчами маҷҳуле ҷанг мекунад ё барои таъассубӣ гурӯҳе хашмгин мешавад, ё инки ба суи гурӯҳе даъват мекунад, ё аз гурӯҳе пуштибонӣ мекунад, пас кушта мешавад, кушта шуданаш ҷоҳилӣ аст (дар роҳи ҷоҳилият мурда аст) . Ва ҳар касе бар умматам қиём кунад ва некукору бадкорро бизанад ва байни муъминон (некукор ва бадкор) истисно қоил нашавад ва ба соҳиби аҳду паймон вафо накунад, ӯ аз ман нест ва ман аз ӯ нестам".
[Саҳеҳ] - [رواه مسلم] - [Саҳеҳ Муслим - 1848]

Шарҳ

Паёмбар (Салому дуруди Аллоҳ бар ӯ бод) баён намудаанд, ки ҳар ки аз тоати волиёни амр (ҳокимон) саркашӣ кунад ва аз ҷамоати мусалмонон, ки бар байъат бо имоме (ҳокиме) иттифоқ кардаанд, хориҷ шавад ва бар ин ҳолати ҷудоӣ ва адами тоат вафот кунад, ба марги аҳли ҷоҳилият мурдааст, ки аз амире итоат намекарданд ва ба як гурӯҳи ягона намепайвастанд, балки фирқа фирқа ва гурӯҳ гурӯҳ буданд ва бо ҳамдигар меҷангиданд.
Ва Расули Худо (Салому дуруди Аллоҳ бар ӯ бод) хабар доданд, ки ҳар кас зери парчаме биҷангад, ки дар он ҳаққу ботил фарқ карда нашавад ва фақат барои мутаассибӣ нисбати қавми худ ё қабилаи худ бо онон ҳамроҳ шудааст, на барои ҳимоят аз дин ва ҳақиқат ва дар натиҷа бидуни басират ва илм ва сирф аз рӯйи таассуб биҷангад ва дар ҳамин ҳол бимирад, монанди кушта шудани замони ҷоҳилият ҷон бохтааст.
Ва ҳар кӣ бар уммати Муҳаммад (Салому дуруди Аллоҳ бар ӯ бод) хуруҷ кунад ва неку бади онро ба ҳам занад ва барояш муҳим набошад, ки чи мекунад ва аз ҷазои куштани муъминони ин уммат натарсад ва ба кофироне ки аҳду паймон доранд, таваҷҷуҳ накунад ва ба аҳди волиёни амр аҳамият надиҳад ва онро зери по гузорад, ин аз гуноҳони кабира аст ва ҳар касе чунин кунад, сазовори ваид ва таҳдиди шадид аст.

Аз фоидаҳои ҳадис

1. Итоат кардан аз ҳокимон, ба шарте ки нофармонии Аллоҳ Таоло набошад, воҷиб аст.
2. Дар ин ҳадис ҳушдори сахте барои касе аст, ки аз итоати имом ва ҳоким хориҷ шуда ва аз ҷамоати мусалмонон ҷудо шудааст, ки агар бар ин ҳол бимирад бар роҳу равиши аҳли ҷоҳилият мурдааст.
3. Дар ҳадис аз ҷанг аз рӯйи таассуби қавми ва қабилагӣ наҳйи шудааст.
4. Вафо кардан бар аҳду паймон воҷиб аст.
5. Дар тоату пойбандӣ ба ҷамоат некии зиёд ва амнияту оромиш ва шароити хуб нуҳуфта аст.
6. Аз монанди кардан ба аҳли ҷоҳилият (замони пеш аз Ислом) наҳйи шудааст.
7. Амр ба мулозимат ва мондан бо ҷамоати мусалмонон.