ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਜਿਸ ਨੂੰ ਨਰਮੀ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਰ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

عَنْ جَرِيرٍ رضي الله عنه عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ:
«مَنْ يُحْرَمِ الرِّفْقَ يُحْرَمِ الْخَيْرَ».
[صحيح] - [رواه مسلم] - [صحيح مسلم: 2592]

ਜਰੀਰ (ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ) ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ ਕਿ ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ:
"ਜਿਸ ਨੂੰ ਨਰਮੀ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਰ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।"
[صحيح] - [رواه مسلم] - [صحيح مسلم - 2592]

ਵਿਆਖਿਆ

ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਨਬੀ ﷺ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਸ ਨੂੰ ਨਰਮੀ (ਨਿਮਰਤਾ) ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ —ਭਾਵ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਦੀਨੀ (ਧਾਰਮਿਕ) ਤੇ ਦੁਨਿਆਵੀ ਮਾਮਲਿਆਂ, ਆਪਣੇ ਨਿੱਜੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਦੂਜਿਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਰਮੀ ਦੇ ਗੁਣ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਰਹਿ ਗਿਆ, ਉਹ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਰਹਿ ਗਿਆ।

ਹਦੀਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਵਿੱਚੋਂ

1. ਨਰਮੀ ਦੀ ਫ਼ਜ਼ੀਲਤ (ਮਹੱਤਤਾ), ਉਸ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤੀ ਦੀ ਨਿੰਦਾ।
2. ਨਰਮੀ ਰਾਹੀਂ ਦੋਨੋਂ ਜਹਾਨਾਂ (ਦੁਨੀਆ ਤੇ ਆਖਰਤ) ਦੀ ਭਲਾਈ ਹਾਸਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋਨੋਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਖ਼ਤੀ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਹੈ।
3. ਨਰਮੀ ਚੰਗੇ ਅਖ਼ਲਾਕ (ਆਚਰਣ) ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਵਿਹਾਰ ਦਾ ਅਕਸ (ਪਰਤਿਬਿੰਬ/ਪਰਛਾਵਾਂ) ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਖ਼ਤੀ ਗੁੱਸੇ ਅਤੇ ਰੁੱਖੇਪਣ ਦਾ ਅਕਸ ਹੈ। ਇਹੋ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਨਰਮੀ ਦੀ ਤਾਰੀਫ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ—ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕੀਤੀ ਹੈ।
4. ਸੁਫਯਾਨ ਸੌਰੀ (ਰਹਿਮਾਹੁੱਲਾਹ) ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛਿਆ: ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਰਿਫ਼ਕ (ਨਰਮੀ) ਕੀ ਹੈ? ਰਿਫ਼ਕ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਸਹੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖੋ। ਸਖ਼ਤੀ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ 'ਤੇ, ਨਰਮੀ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ 'ਤੇ, ਤਲਵਾਰ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਅਤੇ ਕੋੜੇ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ 'ਤੇ।