ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅੱਲਾਹ ਰਾਤ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਫੈਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਦਿਨ ਦਾ ਗੁਨਹਗਾਰ ਤੌਬਾ ਕਰ ਲਏ, ਅਤੇ ਦਿਨ ਦੇ ਵੇਲੇ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਫੈਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਰਾਤ ਦਾ ਗੁਨਹਗਾਰ ਤੌਬਾ ਕਰ ਲਏ, ਇਹ ਤਕ ਜਦ ਤੱਕ ਸੂਰਜ ਪੱਛਮ ਵੱਲੋਂ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹਦਾ।

عَنْ أَبِي مُوسَى رضي الله عنه عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ:
«إِنَّ اللهَ عَزَّ وَجَلَّ يَبْسُطُ يَدَهُ بِاللَّيْلِ لِيَتُوبَ مُسِيءُ النَّهَارِ، وَيَبْسُطُ يَدَهُ بِالنَّهَارِ لِيَتُوبَ مُسِيءُ اللَّيْلِ، حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ مِنْ مَغْرِبِهَا».
[صحيح] - [رواه مسلم] - [صحيح مسلم: 2759]

ਇਸ ਅਨੁਵਾਦ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਮੀਖਿਆ ਅਤੇ ਪੜਤਾਲ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ.

ਅਬੂ ਮੂਸਾ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ, ਨਬੀ ਕਰੀਮ ਸੱਲੱਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਸੱਲਮ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ:
"ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅੱਲਾਹ ਰਾਤ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਫੈਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਦਿਨ ਦਾ ਗੁਨਹਗਾਰ ਤੌਬਾ ਕਰ ਲਏ, ਅਤੇ ਦਿਨ ਦੇ ਵੇਲੇ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਫੈਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਰਾਤ ਦਾ ਗੁਨਹਗਾਰ ਤੌਬਾ ਕਰ ਲਏ, ਇਹ ਤਕ ਜਦ ਤੱਕ ਸੂਰਜ ਪੱਛਮ ਵੱਲੋਂ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹਦਾ।"
[صحيح] - [رواه مسلم] - [صحيح مسلم - 2759]

ਵਿਆਖਿਆ

ਨਬੀ ਕਰੀਮ ਸੱਲੱਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਸੱਲਮ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅੱਲਾਹ ਤਆਲਾ ਆਪਣੇ ਬੰਦਿਆਂ ਦੀ ਤੌਬਾ ਕਬੂਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਬੰਦਾ ਦਿਨ ਦੇ ਵੇਲੇ ਕੋਈ ਗੁਨਾਹ ਕਰੇ ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਤੌਬਾ ਕਰ ਲਏ ਤਾਂ ਅੱਲਾਹ ਉਸ ਦੀ ਤੌਬਾ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਉਹ ਰਾਤ ਨੂੰ ਗੁਨਾਹ ਕਰੇ ਅਤੇ ਦਿਨ ਦੇ ਵੇਲੇ ਤੌਬਾ ਕਰ ਲਏ ਤਾਂ ਵੀ ਅੱਲਾਹ ਉਸ ਦੀ ਤੌਬਾ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਅੱਲਾਹ ਤਆਲਾ ਤੌਬਾ ਲਈ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਫੈਲਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤੌਬਾ ਉੱਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਕਬੂਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤੌਬਾ ਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੁੱਲਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਜਦ ਤੱਕ ਸੂਰਜ ਪੱਛਮ ਵੱਲੋਂ ਚੜ੍ਹ ਨਾ ਜਾਏ, ਅਤੇ ਜਦ ਸੂਰਜ ਪੱਛਮ ਵੱਲੋਂ ਚੜ੍ਹੇਗਾ ਤਾਂ ਤੌਬਾ ਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਹਦੀਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਵਿੱਚੋਂ

1. ਤੌਬਾ ਕਬੂਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਜਦ ਤੱਕ ਉਸਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੁੱਲਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦ ਸੂਰਜ ਪੱਛਮ ਵੱਲੋਂ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ। ਇਨਸਾਨ ਲਈ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮੌਤ ਦੀ ਘੜੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੌਬਾ ਕਰ ਲਵੇ, ਜਿਸ ਵੇਲੇ ਰੂਹ ਹਲਕ ਤਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੀ ਹੈ (ਅਤੇ ਮੌਤ ਆਣ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ)।
2. ਗੁਨਾਹ ਕਰਕੇ ਨਿਰਾਸ਼ ਜਾਂ ਮਾਇੂਸ ਨਾ ਹੋਵੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਅੱਲਾਹ ਤਆਲਾ ਦੀ ਮਾਫ਼ੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਰਹਿਮਤ ਬਹੁਤ ਵਸੀਅ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੌਬਾ ਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੁੱਲਾ ਹੈ।
3. ਤੌਬਾ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ: ਪਹਿਲੀ: ਗੁਨਾਹ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਛੱਡ ਦੇਣਾ। ਦੂਜੀ: ਕੀਤੇ ਗੁਨਾਹ 'ਤੇ ਸੱਚਾ ਪਛਤਾਵਾ ਹੋਣਾ। ਤੀਜੀ: ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਲੈਣਾ ਕਿ ਮੁੜ ਕਦੇ ਵੀ ਉਸ ਗੁਨਾਹ ਵੱਲ ਨਹੀਂ ਲੌਟੇਗਾ। ਇਹ ਤਿੰਨ ਸ਼ਰਤਾਂ ਤਾਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹਨ ਜਦ ਗੁਨਾਹ ਅੱਲਾਹ ਤਆਲਾ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ। ਪਰ ਜੇਕਰ ਗੁਨਾਹ ਬੰਦਿਆਂ ਦੇ ਹੱਕ ਨਾਲ ਵਾਬਸਤਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਤੌਬਾ ਦੇ ਸਹੀ ਹੋਣ ਲਈ ਇਹ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਹੱਕ ਉਸ ਦੇ ਹੱਕਦਾਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਹੱਕਦਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਫ਼ ਕਰ ਦੇਵੇ।