فەرموودە: ((دێ هندهك سهرۆك و ڕێبهر (ئهمیر) د ناڤ ههوهدا پهیدا بن، هوین دێ هندهك كارێن وان ب باش و دروست زانن و هندهكان ژی ب خراب دانن، ڤێجا ههر كهسێ (كارێن وان یێن خراب ب خراب) بزانیت؛ ئهڤه ئهو بێگونهھ بوو (بهرائهتا خۆ كر)، و ههر كهسێ (كارێن وان یێن خراب) ڕهدكرن؛ ئهڤه ئهو هاته پاراستن (و ڕزگاربوو)، بهلێ (گونههكار ئهوه) یێ (ب كارێن وان یێن خراب) ڕازی بیت و دویڤچوونا وان بكهت
عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ أُمِّ المُؤمنين رضي الله عنها: أَنَّ رَسُولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ:
«سَتَكُونُ أُمَرَاءُ فَتَعْرِفُونَ وَتُنْكِرُونَ، فَمَنْ عَرَفَ بَرِئَ، وَمَنْ أَنْكَرَ سَلِمَ، وَلَكِنْ مَنْ رَضِيَ وَتَابَعَ» قَالُوا: أَفَلَا نُقَاتِلُهُمْ؟ قَالَ: «لَا، مَا صَلَّوْا».
[صحيح] - [رواه مسلم] - [صحيح مسلم: 1854]
المزيــد ...
ئۆم سهلهمهیا دایكا باوهرداران (خودێ ژێ ڕازی بیت) دبێژیت: پێغهمبهرێ خودێ (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) گۆت:
((دێ هندهك سهرۆك و ڕێبهر (ئهمیر) د ناڤ ههوهدا پهیدا بن، هوین دێ هندهك كارێن وان ب باش و دروست زانن و هندهكان ژی ب خراب دانن، ڤێجا ههر كهسێ (كارێن وان یێن خراب ب خراب) بزانیت؛ ئهڤه ئهو بێگونهھ بوو (بهرائهتا خۆ كر)، و ههر كهسێ (كارێن وان یێن خراب) ڕهدكرن؛ ئهڤه ئهو هاته پاراستن (و ڕزگاربوو)، بهلێ (گونههكار ئهوه) یێ (ب كارێن وان یێن خراب) ڕازی بیت و دویڤچوونا وان بكهت))، گۆتن: ئهرێ ما ئهم شهڕێ وان نهكهین؟ گۆت: ((نهخێر، هندی ئهو نڤێژان بكهن)).
[صحيح] - [رواه مسلم] - [صحيح مسلم - 1854]
پێغهمبهر (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) مه ئاگههدار دكهت كو دێ هندهك كهس بنه دهستههلاتدار و كاربدهست ل سهر مه، ئهم دێ هندهك كریارێن وان ب باش زانین، چونكی د گهل شهریعهتێ خودێ دگونجن، و دێ هندهكێن دی ژی ب خراب و نهباش ل قهلهم دهین، چونكی دژی شهریعهتینه، ڤێجا ههر كهسێ ب دلێ خۆ ژ وێ كریارا خراب توڕه بیت و نهشێت گوهاڕتنێ تێدا بكهت؛ ئهڤه ئهو ژ گونههـ و دووڕویاتییێ (نیفاقێ) هاته پاراستن و بێگونههـ بوو، و ههر كهسێ بشێت ب دهستی یان ب ئهزمانی وێ خرابییێ ڕهد بكهت و ئهو خرابی ل سهر وان ڕهدكر و پێ ڕازی نهبوو؛ ئهڤه ئهو ژ گونههێ و پشكداربوونا تێدا ڕزگار بوو، بهلێ ئهو كهسێ ب كریارا وان ڕازی بیت و دویڤچوونا وان بكهت؛ هنگی ئهو دێ ژ ناڤ چیت ههروهكی چاوا ئهو ژ ناڤ چووین .
پاشی (صهحابییان) پرسیار ژ پێغهمبهری (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) كر: ئهرێ ئهم شهڕێ وان دهستههلاتداران نهكهین یێن ئهڤه سالۆخهتێن وانن؟ ئینا پێغهمبهری (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) ئهو ژ ڤێ چهندێ پاشڤهبرن و گۆت: نهخێر، هندی ئهو نڤێژێ د ناڤ ههوهدا بكهن.
لە سوودەکانی فەرموودەکە
- ئێك ژ نیشانێن پێغهمبهرینییا پێغهمبهری (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) ئهوه كو بهحسێ هندهك تشتێن ڤهشارتی (غهیبی) دكهت یێن كو دێ ل پاشهڕۆژێ ڕویدهن، ئهو تشت ژی ههمی ب وی ڕهنگی ڕویدان و پهیدا بوون وهكی وی گۆتی.
- دروست نینه مرۆڤ ب كریارێن خراب ڕازی بیت یان پشكدارییێ تێدا بكهت، و یا فهره ئهو كریاره بهێته ڕهدكرن.
- ئهگهر دهستههلاتداران تشتێن دژی شهریعهتی ئهنجام دان و ئینانه دهر؛ هنگی دروست نینه گوهدارییا وان ل سهر وێ چهندێ بهێته كرن.
- دروست نینه مرۆڤ ل دژی دهستههلاتدارێن موسلمان ڕاببیت (و خروجێ ل سهر بكهت)؛ ئهڤه ژی ژ بهر وان ئهنجامێن خراب یێن ژ ڤی كاری پهیدا دبن، وهكی ڕێتنا خوینێ و نهمانا ئارامی و تهناهییێ، لهوا ههداركێشان ل سهر خرابییا دهستههلاتدارێن گونههكار و بێهنفرههی ل سهر نهخۆشییا وان؛ سڤكتر و باشتره ژ ڤێ چهندێ.
- قهدر و بهایێ نڤێژێ گهلهكێ مهزنه و ئهو جوداكهره د ناڤبهرا كوفرێ و ئیسلامێدا.
پۆلێنکردنەکان
زیاتر
- فەرموودە: ((ههر مرۆڤهكێ خودێ كاروبارێن مللهتهكی بكهته د دهستیدا و ئهو مرۆڤ فێلبازییێ ل وی مللهتی بكهت و وەسا بمریت؛ هنگی خودێ دێ بهحهشتێ ل سهر وی مرۆڤی حهرام كهت))
- فەرموودە: پێغهمبهرێ خودێ (صهلات و سهلامێن خودێ ل سهر بن) بهیعهت دامه (سۆز و پهیمان ژ مه وهرگرتن) ل سهر گوهداریكرنێ و جێبهجێكرنا فهرمانێن كاربدهستان ل دهمێ بهرتهنگی و بهرفرههییێ، د وی تشتێ بۆ مرۆڤی یێ خۆش و د وی تشتێ بۆ مرۆڤی یێ نهخۆش، بگره خۆ ل دهمێ ئهو مافێن خۆ ل پێش مه دئێخن
- فەرموودە: ((ههر كهسێ ژ بن گوهدارییا (سهركردهی) دهركهڤیت، و ژ كۆمهلا (موسلمانان) جودا ببیت و پاشی بمریت، ئهو ب مرنا سهردهمێ جاهلییهتێ مرییه
- فەرموودە: ((ههر كهسێ بهێته دهڤ ههوه دهمێ هوین ل سهر ئێك پهیڤ و ئێك سهركرده كۆم ببن، و وی بڤێت ئێكگرتنا ههوه تێك بدهت یان كۆم و جهماعهتا ههوه ژ ئێك جودا بكهت؛ هنگی هوین وی بكوژن))