Hadis: En faziletli cihat, zalim sultanın yanında adaleti söylemektir

عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الخُدْرِيِّ رضي الله عنه أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ:
«إِنَّ مِنْ أَعْظَمِ الجِهَادِ كَلِمَةَ عَدْلٍ عِنْدَ سُلْطَانٍ جَائِرٍ».
[حسن لغيره] - [رواه أبو داود والترمذي وابن ماجه وأحمد] - [سنن الترمذي: 2174]

Ebû Saîd el-Hudrî -radıyallahu anh-'dan rivayet edildiğine göre Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem- şöyle buyurmuştur:
«En faziletli cihat, zalim sultanın yanında adaleti söylemektir.»
[Hadis Hasen li-gayrihî'dir] - [Ebû Dâvûd, Tirmizî, İbn Mâce ve Ahmed rivayet etmiştir] - [Sünen-i Tirmizî - 2174]

Şerh

Peygamber Efendimiz -sallallahu aleyhi ve sellem- Allah Teâlâ'nın rızasını kazanmak için yapılan cihadın en büyük ve en faydalı türlerinden birisinin, zorba ve zalim bir hükümdar veya yönetici karşısında adaleti ve hakkı söylemek olduğunu açıklamıştır. Çünkü bu, fayda sağlamak ve kötülüğü önlemek için sözle, yazıyla, amelle veya başka bir şeyle, iyiliği emretme, kötülükten sakındırma şiarının uygulanmasıdır.

Hadisten Çıkarılan Hükümler

1. İyiliği emretmek ve kötülükten sakındırmak cihadın bir parçasıdır.
2. Yöneticiye nasihatte bulunmak cihadın en büyük türlerinden biridir. Ancak bunun bilgi, hikmet ve kesin olma durumunda yapılması gerekir.
3. Hattâbî şöyle demiştir: Bu (zalim bir hükümdara karşı hakkı söylemenin) en faziletli cihat olmasının sebebi, düşmanla cihat eden kimsenin galip mi yoksa mağlup mu olacağını bilmeyerek ümit ve korku arasında gidip gelmesidir. Ancak hükümdarın karşısındaki kişi onun elinde ezilmiş durumdadır. Hakikati söylediğinde ve iyiliği emrettiğinde kendisini tehlikeye atmış ve ölümle karşı karşıya bırakmış olur. Bu yüzden, korkunun baskın olmasından dolayı bu, cihat çeşitlerinin en faziletlisi kabul edilmiştir. Şöyle de denmiştir: Bunun en faziletli cihat olmasının sebebi, eğer yönetici onun sözünü dikkate alırsa, bu durumdan büyük bir insan topluluğu faydalanabilir ve genel bir maslahat meydana gelir.