ဟဒီးဆ်: اللهُمَّ بِكَ أَصْبَحْنَا، وَبِكَ أَمْسَيْنَا، وَبِكَ نَحْيَا، وَبِكَ نَمُوتُ، وَإِلَيْكَ النُّشُورُ

عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رضي الله عنه عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ:
أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ إِذَا أَصْبَحَ: «اللهُمَّ بِكَ أَصْبَحْنَا، وَبِكَ أَمْسَيْنَا، وَبِكَ نَحْيَا، وَبِكَ نَمُوتُ، وَإِلَيْكَ النُّشُورُ» وَإِذَا أَمْسَى قَالَ: «بِكَ أَمْسَيْنَا، وَبِكَ أَصْبَحْنَا، وَبِكَ نَحْيَا، وَبِكَ نَمُوتُ، وَإِلَيْكَ النُّشُورُ» قَالَ: وَمَرَّةً أُخْرَى: «وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ».
[حسن] - [رواه أبو داود والترمذي والنسائي في الكبرى وابن ماجه] - [السنن الكبرى للنسائي: 10323]

ဤဘာသာပြန်ဆိုချက်ကို ပိုမိုသုံးသပ်ရန်နှင့် စစ်ဆေးရန်လိုအပ်သည်။.

အဗူဟုရိုင်ရဟ်(ရဿွိယလ္လာဟုအန်ဟု)က တမန်တော်မြတ်(ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)ထံမှ ဆင့်ပြန်ခဲ့သည်။
တမန်တော်မြတ်( ဆွလ္လလ္လာဟု အလိုင်ဟိ ဝစ္စလမ် ) သည် မနက်ခင်းအချိန်အခါ ရောက်သောအခါ «اللهُمَّ بِكَ أَصْبَحْنَا، وَبِكَ أَمْسَيْنَا، وَبِكَ نَحْيَا، وَبِكَ نَمُوتُ، وَإِلَيْكَ النُّشُورُ» အို အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၊ ကျွန်တော်မျိုးတို့သည် အရှင်မြတ်၏ (ကူညီစောင်မမှုဖြင့် ) ဤမနက်ခင်းအချိန်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့ပါသည်။ ထို့ပြင် အရှင်မြတ်၏ ( ကူညီစောင်မမှုဖြင့် ) ပင် ညနေခင်းအချိန်သို့ ရှောက်ရှိလာခဲ့ပါသည်။ အရှင်မြတ် ( သက်ရှိထင်ရှား ရှိစေခြင်းကြောင့်သာ ) ကျွန်တော်မျိုးတို့ သက်ရှိထင်ရှား ရှိနေပါသည်။ အရှင်မြတ် ( သေဆုံးစေလိုပါက ) ကျွန်တော်မျိုးတို့ သေဆုံးကွယ်လွန်ရမည်သာ ဖြစ်ပါသည်။ အရှင်မြတ်ဘက်တော်သို့သာ ပြန်လည်ရှင်ထရမည်ဖြစ်ပါသည်ဟု ရွတ်ဆိုတော်မူလေ့ရှိသည်။ ထို့နောက် ညနေခင်း အချိန်သို့ ရောက်သောအခါတွင် : «بِكَ أَمْسَيْنَا، وَبِكَ أَصْبَحْنَا، وَبِكَ نَحْيَا، وَبِكَ نَمُوتُ، وَإِلَيْكَ النُّشُورُ» قَالَ: وَمَرَّةً أُخْرَى: «وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ». အို အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၊ ကျွန်တော်မျိုးတို့သည် အရှင်မြတ်၏ (ကူညီစောင်မမှုဖြင့် ) ဤည‌နေခင်းအချိန်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့ပါသည်။ ထို့ပြင် အရှင်မြတ်၏ ( ကူညီစောင်မမှုဖြင့် ) ပင် မနက်ခင်းအချိန်သို့ ရှောက်ရှိလာခဲ့ပါသည်။ အရှင်မြတ် ( သက်ရှိထင်ရှား ရှိစေခြင်းကြောင့်သာ ) ကျွန်တော်မျိုးတို့ သက်ရှိထင်ရှား ရှိနေပါသည်။ အရှင်မြတ် ( သေဆုံးစေလိုပါက ) ကျွန်တော်မျိုးတို့ သေဆုံးကွယ်လွန်ရမည်သာ ဖြစ်ပါသည်။ အရှင်မြတ်ဘက်တော်သို့သာ ပြန်လည်ရောက်ရှိရမည်ဖြစ်ပါသည်။ တကြိမ်တွင် «وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ». ဟုရွတ်ဖတ်တော်မူခဲ့သည်။
[ဤဟဒီးဆ်သည် ဟစန်အဆင့်ရှိသည်။] - [رواه أبو داود والترمذي والنسائي في الكبرى وابن ماجه] - [السنن الكبرى للنسائي - 10323]

ရှင်းလင်းချက်

တမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်ဟိဝစလ္လမ်) သည် မိုးသောက်အာရုဏ်တက်ချိန်၊ နေ့၏ပထမအပိုင်းစတင်ချိန်တွင် အောက်ပါဒုအာကို ရွတ်ဆိုလေ့ရှိသည်။
(اللَّهُمَّ بِكَ أَصْبَحْنَا) အလိုသဘောမှာ - "အို-အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၊ ကျွန်တော်မျိုးတို့သည် အရှင်မြတ်၏ စောင့်‌ရှောက်ကာကွယ်မှုဖြင့် ဝန်းရံလျက်၊ အရှင်မြတ်၏ ကောင်းချီးများဖြင့် လွှမ်းခြုံခံရလျက်၊ အကျိုးရယူလျက်၊ အရှင်မြတ်အား သတိရတသလျက်၊ အရှင်မြတ်၏နာမတော်အားဖြင့် အကူအ ညီတောင်းခံလျက်၊ အရှင်မြတ်၏ သောင်ဖီးက်စွမ်းအားချီးမြှင့်ခြင်းခံရသူများတွင် အပါအဝင်ဖြစ်လျက်၊ အရှင်မြတ်ချီးမြှင့်တော်မူသော စွမ်းအားဖြင့်လှုပ်ရှားသွားလာလျက် ဤနံနက်ခင်းသို့ ရောက်ရှိလာကြပါသည်။" (وَبِكَ أَمْسَيْنَا، وَبِكَ نَحْيَا، وَبِكَ نَمُوتُ) အထက်ပါစာလုံးအတိုင်းဖြစ်ပြီး စွဗားဟ် ဟူသော နေရာတွင်သာ မစာအ် ဟု ပြောင်းလဲ ရွတ်ဆိုရမည်။ ဆိုလိုသည်မှာ "အရှင်မြတ်၏ ကူညီစောင်မမှုဖြင့်သာလျှင် ကျွန်တော်မျိုးတို့သည် ညနေခင်း အချိန်သို့ ရောက်ရှိလာကြပါသည်။ အရှင်မြတ်၏ နာမတော် အလ်မုဟ်ရီ ( ရှင်စေတော်မူ‌သောအရှင် ) အားဖြင့်သာလျှင် ကျွန်တော်မျိုးတို့ အသက်ရှင်သန်ပါသည်။ အရှင်မြတ်၏နာမတော် အလ်မုမီးသ် (သေစေတော်မူသောအရှင်) အားဖြင့်သာလျှင် ကျွန်တော်မျိုးတို့ သေဆုံးကွယ်လွန်ပါသည်။ (وَإِلَيْكَ النُّشُورُ) (ထို့ပြင်အရှင်မြတ်ထံသို့သာလျှင် ပြန်လည်ရှင်ထရမည်)။ ဤဒုအာတွင် "အန်နုရှူရ်" ဟူသော စကားလုံး၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ သေပြီးနောက် ပြန်လည်ရှင်ပြန်ထခြင်းနှင့် စုရုံးပြီးနောက် ခွဲခွာရခြင်းကို ဆိုလိုသည်။ ကျွန်ုပ်တို့၏အခြေအနေသည် အချိန်တိုင်း၊ အခြေအနေတိုင်း တွင် ဤနည်းလမ်းအတိုင်းသာ ဖြစ်ပါသည်။ ကျွန်ုပ်သည် ယင်းအခြေအနေမှ ခွဲခွာ၍မရသလို၊ စွန့်လွှတ်၍လည်း မရပါ။
အလားတူပင် တမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်ဟိဝစလ္လမ်) သည် ညနေခင်းရောက်ရှိလာသောအခါ (အဆွ်ရ်အချိန်ပြီးနောက်) ဤသို့ ရွတ်ဆိုတော်မူသည်- (اللَّهُمَّ بِكَ أَمْسَيْنَا، وبكَ أصبحنا، وَبِكَ نَحْيَا، وَبِكَ نَمُوتُ، وَإِلَيْكَ المَصِيْر ) ဆိုလိုသည် မှာ - " လောကီဘဝ၌ ပြန်လည်ရောက်ရှိရာဌာနလည်းဖြစ်ပြီး၊ နောင်တမလွန်၌ ပြန်လည်စုရုံးရာဌာနလည်းဖြစ်သည်။ စင်စစ် အရှင်မြတ်သည်ပင်လျှင် ကျွန်တော်မျိုးအား အသက်ရှင်စေတော်မူပြီး အရှင်မြတ်သည်ပင်လျှင် ကျွန်တော်မျိုးအား သေဆုံးစေတော်မူပါသည်ဟူ၍" ဖြစ်သည်။

ဟဒီးဆ်မှ သိမှတ်ဖွယ်ရာများ

1. တမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်) ၏ လမ်းစဉ်ကို လိုက်နာသည့်အနေဖြင့် နံနက်နှင့် ညနေတွင် ဤဒုအာကို ရွတ်ဖတ်ခြင်းသည် မွတ်စ်သဟဗ်ဖြစ်သည်။
2. ဗန္ဒဟ်ကျေးကျွန်သည် မိမိ၏အ
3. ခြေအနေအားလုံးနှင့် အချိန်ကာလအားလုံးတွင် မိမိအား ဖန်ဆင်းမွေးမြူတော်မူသောအရှင်၏ (ကျေးဇူး တော်) ကို အမြဲလိုအပ်နေခြင်း။
4. ဤဇိကိရ်များကို ရွတ်ဖတ်ရန် အကောင်းဆုံးအချိန်မှာ မနက်ခင်းတွင် နေ့၏အစဖြစ်သော မိုးသောက်အာရုဏ်တက်ချိန်မှ နေထွက်ချိန်အထိနှင့် ညနေပိုင်းတွင် အစွရ်နမားဇ်ပြီးသည့်နောက်မှ နေမဝင်မီအချိန်အထိ ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ တစ်စုံတစ်ဦးသည် ထိုဇိကိရ်များကို ၎င်းအချိန်ကျော်လွန်ပြီးမှ ဥပမာ- နံနက်ပိုင်း နေမြင့်ပြီးနောက်မှ ရွတ်ဖတ်လျှင်လည်း လုံလောက်ပါသည်။ ဇုဟုရ်အချိန်ပြီးနောက်မှ ရွတ်ဖတ်လျှင်လည်း လုံလောက်ပါသည်။ မဂ်ရိဗ်ပြီးနောက်မှ ရွတ်ဖတ်လျှင်လည်း လုံလောက်ပါသည်။ အကြောင်းမှာ ယင်းအချိန်များအားလုံးသည် ဇိကိရ်ပြုလုပ်ရန်အချိန် ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။
5. တမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)၏ "ဝအိလိုင်ကန်နုရှူရ်" (အရှင်မြတ်ထံသို့သာလျှင် ပြန်လည်ရှင်ထရမည်) ဟူသော စကားလုံးများသည် နံနက်ချိန်နှင့် သင့်တော်လိုက်ဖက်ပေသည်။ ဤစကားလုံးများသည် လူသားအား ကိယာမသ်နေ့တွင် လူအားလုံးသေဆုံးပြီး ပြန်လည်ရှင်ပြန်ထမည့် အကြောင်းကို သတိရစေပါသည်။ ဤသည် အသစ်တဖန်ပြန်လည်ရှင်ထခြင်း (ဘဝသစ်တစ်ခု)ဖြစ်လိမ့်မည်။ နေ့သစ်တစ်ခုဖြစ်လိမ့်မည်။ ထိုနေ့တွင် ဝိညာဉ်များကို ခန္ဓာကိုယ်များထဲသို့ ပြန်လည်ထည့်သွင်းပေးမည်ဖြစ်ပြီး၊ လူတို့သည် ထိုနေ့တွင် နေရာအနှံ့သို့ ပြန့်ကျဲနေကြလိမ့်မည်။ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ် ဖန်ဆင်းတော်မူသော ဤနံနက်ခင်းအသစ်သည်လည်း လူသားတို့အတွက် သက်သေခံအဖြစ်ရှိနေရန် စတင်အသက်ဝင်လေသည်။ ထို့ပြင် ၎င်း၏ အချိန်ကာလများနှင့် ကာလအပိုင်းအခြားများသည် ကျွန်ုပ်တို့၏ လုပ်ရပ်များ သိမ်းဆည်းရာ ဘဏ္ဍာတိုက်များ ဖြစ်ကြ၏။
6. ထိုနည်းတူစွာ တမန်တော်မြတ် (ဆွလ္လလ္လာဟုအလိုင်းဟိဝစလ္လမ်)၏ "ဝအိလိုင်ကလ်မစွီးရ်" (အရှင်မြတ်ထံသို့သာလျှင် ပြန်လည်ရောက်ရှိရမည်)ဟူသော စကားလုံးများသည် ညနေချိန်နှင့် သင့်တော်လိုက်ဖက်ပေသည်။ အကြောင်းမှာ လူတို့သည် ညနေချိန်တွင် ၎င်းတို့၏ အလုပ်အကိုင်များ၊ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းလုပ်ငန်းများမှ ပြန်ကြပြီး မိမိတို့၏ အိမ်များသို့ ပြန်လာကြကာ ကောင်းစွာအနားယူကြသည်။ ထိုသို့သောအချိန်တွင် ဤစကားလုံးများသည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိရမည်ဖြစ်ခြင်း၊ နောက်ဆုံးပန်းတိုင်၊ ပြန်လည်ရောက်ရှိရာနေရာအဖြစ် သတိရစေပါသည်။