1. سه‌ره‌كی
  2. پۆلێنکردنەکان
  3. Jurisprudence and Juristic Principles

فەرموودە هه‌ر تشته‌كێ مرۆڤی سه‌رخۆش بكه‌ت؛ یێ حه‌رامه‌.

عَنْ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ أَبِيهِ أَبِي مُوسَى الأَشْعَريِّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ:
أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَهُ إِلَى اليَمَنِ، فَسَأَلَهُ عَنْ أَشْرِبَةٍ تُصْنَعُ بِهَا، فَقَالَ: وَمَا هِيَ؟، قَالَ: «البِتْعُ وَالمِزْرُ»، فَقِيلَ لِأَبِي بُرْدَةَ: مَا البِتْعُ؟ قَالَ: نَبِيذُ العَسَلِ، وَالمِزْرُ: نَبِيذُ الشَّعِيرِ، فَقَالَ: «كُلُّ مُسْكِرٍ حَرَامٌ» خرجه البخاري. وَخَرَّجَهُ مُسْلِمٌ وَلَفْظُهُ: قَالَ: بَعَثَنِي رَسُولُ اَلله أَنَا وَمُعَاذٌ إِلَى اَليَمَنِ، فَقُلْتُ: يَا رَسُولُ اَللَّهِ! إِنَّ شَرَابًا يُصْنَعُ بِأَرْضِنَا يُقَال لَهُ: المِزَرُ مِنَ الشَّعِيرِ، وَشَرَابٌ يُقَالُ لَهُ: البِتْعُ مِنَ العَسَلِ، فَقَالَ: «كُلُّ مُسْكِرٍ حَرَامٌ». وَفِي رِوَايَةٍ لِمُسْلِمٍ: «فَقَالَ: كُلُّ مَا أَسْكَرَ عَنِ الصَّلَاةِ فَهُوَ حَرَامٌ». وَفِي رِوَايَةٍ لَهُ: «وَكَانَ رَسُولُ الله قَدْ أُعْطِيَ جَوَامِعَ الكَلِمِ بِخَوَاتِمِهِ، فَقَالَ: أَنْهَى عَنْ كُلِّ مُسْكِرٍ أَسْكَرَ عَنْ الصَّلَاةِ».

ژ ئه‌بو بوردەی، ژ بابێ وی ئه‌بو مووسایێ ئەشعەری (خودێ ژێ ڕازی بیت):
پێغەمبەری (صەلات و سەلامێن خودێ ل سەر بن) ئه‌و هنارته‌ یه‌مه‌نێ، ئینا وی پرسیارا هنده‌ك ڤه‌خوارنان ژێ كر كو ل وێرێ دهاتنه‌ چێكرن، وی گۆت: ئه‌و چ ڤه‌خوارنن؟ ئه‌بو مووسای گۆت: ئه‌و (بیتع و میزرن)، ئینا پرسیار ژ ئه‌بو بورده‌ی هاته‌ كرن و ب وی هاته‌ گۆتن: باشه‌ (بیتع) چییه‌؟ گۆت: شه‌ربه‌تا هنگڤینی بوو، (المزر) ژی: ئاڤا جه‌هی بوو، ئینا پێغەمبەری (صەلات و سەلامێن خودێ ل سەر بن) گۆت: ((هه‌ر تشته‌كێ مرۆڤی سه‌رخۆش بكه‌ت؛ یێ حه‌رامه‌))بوخاری یا تەخریجکری. موسلمی ژی ئه‌ڤ فه‌رمووده‌یه‌ ته‌خریجكرییه‌ و ل ده‌ڤ وی ب ڤی شێوه‌ی هاتییه‌: (ئه‌بو مووسای) گۆت: پێغەمبەرێ خودێ (صەلات و سەلامێن خودێ ل سەر بن) ئه‌ز و موعاز هنارتینه‌ یه‌مه‌نێ، ئینا من گۆت: ئه‌ی پێغه‌مبه‌رێ خودێ؛ ڤه‌خوارنه‌ك ل ئه‌ردێ مه‌ دهێته‌ چێكرن كو دبێژنێ: (مزر) كو ژ جه‌هی دهێته‌ چێكرن، ڤه‌خوارنه‌كا دی ژی دبێژنێ: (بیتع) كو ئه‌و ژی ژ هنگڤینی دهێته‌ چێكرن، ئینا پێغەمبەری (صەلات و سەلامێن خودێ ل سەر بن) گۆت: ((هه‌ر تشته‌كێ مرۆڤی سه‌رخۆش بكه‌ت؛ یێ حه‌رامه‌)). و د ڤه‌گوهاستنه‌كا دیدا ل ده‌ڤ موسلمی هاتییه‌: ((ئینا پێغەمبەری (صەلات و سەلامێن خودێ ل سەر بن) گۆت: هه‌ر تشته‌كێ هشێن مرۆڤی ژ سه‌ر نڤێژێ ببه‌ت؛ یێ حه‌رامه‌)). و د ڤه‌گوهاستنه‌كا دیدا هاتییه‌ كو هه‌ر یا وییه‌ ((و پێغەمبەرێ خودێ پەیڤێن کورت و كۆمكه‌ر پێ هاتبوونه‌ دان، ڤێجا گۆت: ئەز پاشڤه‌برنێ دكه‌م ژ هه‌ر سەرخۆشکەرەکی کو مرۆڤی ژ نڤێژێ سەرخۆش بکەت و هزرا وی ل سه‌ر نه‌هێلیت)).

صحيح رواه البخاري ومسلم الأربعون النووية - 46

شیکردنەوە

ئه‌بو مووسایێ ئەشعەری (خودێ ژێ ڕازی بیت) به‌حس ل وێ چه‌ندێ دكه‌ت كو پێغەمبەری (صەلات و سەلامێن خودێ ل سەر بن) ئه‌و هنارته‌ یه‌مه‌نێ، ڤێجا ئه‌بو مووسای پرسیارا هنده‌ك ڤه‌خوارنان ژ وی كر كو ل وێرێ دهێنه‌ چێكرن، كا ئه‌رێ ئه‌ڤ ڤه‌خوارنه‌ د حه‌لالن یان ژی د حه‌رامن، ئینا پێغەمبەری (صەلات و سەلامێن خودێ ل سەر بن) داخواز ژ ئه‌بو مووسای كر بۆ وی دیاركه‌ت كا ئه‌و چ ڤه‌خوارنن و ڕوهنكرنه‌كێ ل سه‌ر بده‌ت. ئه‌بو مووسای ژی (خودێ ژێ ڕازی بیت) گۆت: (بیتع): نه‌بیزا هنگڤینییه‌، (مزر) ژی: نه‌بیزا جه‌هییه‌. ئینا پێغەمبەری (صەلات و سەلامێن خودێ ل سەر بن) گۆت كو په‌یڤێن كۆمكه‌ر ب وی هاتبوونه‌ دان: ((هه‌ر تشته‌كێ مرۆڤی سه‌رخۆش بكه‌ت؛ یێ حه‌رامه‌)).

لە سوودەکانی فەرموودەکە

  1. نه‌بیز: ئه‌و ئاڤه‌ یا خورمه‌ یان هنگڤین یان جه‌ھ و تشتێن وه‌كی وان دهێنه‌ هاڤێتن بۆ ناڤ، ب ڤێ چه‌ندێ تامه‌كا خۆش و شرین په‌یدا دكه‌ت و دبیت پشتی ڤێ قوناغێ ببیته‌ عه‌ره‌ق و مرۆڤی سه‌رخۆش بكه‌ت.
  2. فه‌رمووده‌ بناخه‌یه‌كه‌ ل دۆر حه‌رامكرنا هه‌می جۆرێن سه‌رخۆشكه‌ران، وه‌كی عه‌ره‌قێ و حه‌شیشێ (مادده‌یێن بێهۆشكه‌ر) و ژ بلی وان.
  3. گرنگییا پرسیاركرنێ بۆ وی تشتێ مرۆڤێ موسلمان پێدڤی دبیتێ.
  4. ئێكه‌م جار ده‌مێ عه‌ره‌ق هاتییه‌ حه‌رامكرن؛ ل ده‌مێ كرنا نڤێژێ بوو، ئه‌گه‌ر ژی ئه‌ڤه‌بوو هنده‌ك مشه‌ختییان ب سه‌رخۆشی نڤێژكر و ده‌مێ قورئان د نڤێژا خۆدا خواندی؛ خواندنا وان ل به‌ر وان تێكچوو، ژ به‌ر هندێ خودێ ئه‌ڤ ئایه‌ته‌ ئینا خوار: {يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَقْرَبُوا الصَّلَاةَ وَأَنْتُمْ سُكَارَى حَتَّى تَعْلَمُوا مَا تَقُولُونَ} [النساء: 43]، ئانكو: ((ئه‌ى ئه‌وێن باوه‌رى ب خودێ ئيناى و دويكه‌ڤتنا پێغه‌مبه‌رێ وى كرى، ده‌مێ هوين د سه‌رخۆش؛ هوين نێزيكى نڤێژێ نه‌بن دا بزانن كانێ هوين چ دبێژن)). گازیكه‌رێ پێغه‌مبه‌ری ژی (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گازی دكر و دگۆت: بلا كه‌سێ سه‌رخۆش نێزیكی نڤێژێ نه‌بیت. پاشی خودێ ب ڤێ گۆتنا خۆ ب ڕه‌هایی و ئێكجاری عه‌ره‌ق حه‌رامكر: {يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنَّمَا الْخَمْرُ وَالْمَيْسِرُ وَالْأَنْصَابُ وَالْأَزْلَامُ رِجْسٌ مِنْ عَمَلِ الشَّيْطَانِ فَاجْتَنِبُوهُ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ 90 إِنَّمَا يُرِيدُ الشَّيْطَانُ أَنْ يُوقِعَ بَيْنَكُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاءَ فِي الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِ وَيَصُدَّكُمْ عَنْ ذِكْرِ اللَّهِ وَعَنِ الصَّلَاةِ فَهَلْ أَنْتُمْ مُنْتَهُونَ} [المائدة: 90، 91]، ئانكو: ((گه‌لى ئه‌وێن باوه‌رى ئيناى هه‌ما هندى عه‌ره‌قه‌ (ئه‌و هه‌ر تشته‌كه‌ يێ ئه‌قلى ببه‌ت) و قوماره‌ (ئه‌ڤێ تالع و نه‌صيب ژى دكه‌ڤیته‌ د بنڤه‌ و هه‌ر تشته‌كێ ئێك ژ ئێكى ببه‌ت و پێڤه‌ موژيل ببن و خودێ ژ بير بكه‌ن) و صه‌نه‌مێن چكلاندينه‌ (و ئه‌ڤه‌ ئه‌و به‌ر بوون يێن بوتپه‌رێسان ددانان و قوربان ل نك ڤه‌دكوشتن، وه‌ك مه‌زنكرن بۆ وان و هه‌ر تشته‌كێ بۆ په‌رستنێ بهێته ‌دانان) و تالع زانينا ب ڕێكا تيركێشانێیه‌؛ ئه‌ڤه‌ هه‌مى گونه‌هه‌ و شه‌يتان ل به‌ر مرۆڤان شرين دكه‌ت، ڤێجا هوين خۆ ژ ڤان گونه‌هان بده‌نه‌ پاش؛ دا به‌لكى هوين ب چوونا به‌حه‌شتێ سه‌ركه‌ڤن * هه‌ما شه‌يتانى ب شرينكرنا گونه‌هان ل به‌ر هه‌وه‌ دڤێت نه‌ياره‌تییێ و كه‌ربێ بێخيته‌ ناڤبه‌را هه‌وه‌، ب ڕێكا عه‌ره‌قێ و قومارێ و به‌رێ هه‌وه‌ ژ بيرئينانا خودێ و نڤێژێ بده‌ته‌ پاش ژ به‌ر وێ سه‌رخۆشییا د ڤه‌خوارنا عه‌ره‌قێدا هه‌ى و وێ مژويلاهییا د كرنا قومارێدا هه‌ى، ڤێجا هوين وێ چه‌ندێ به‌س بكه‌ن و ده‌ستان ژێ به‌رده‌ن)).
  5. مسوگه‌ر خودێ عه‌ره‌ق حه‌رام كر، ژ به‌ر وان زیان و خرابییێن مه‌زن یێن ژ وێ په‌یدا دبن.
  6. ئه‌گه‌رێ حه‌رامكرنا عه‌ره‌قێ ژی سه‌رخۆشكرنه‌، له‌وا ئه‌گه‌ر نه‌بیز ببیته‌ ئه‌گه‌رێ سه‌رخۆشكرنێ؛ هنگی ئه‌و ژی یا حه‌رامه‌، به‌لێ ئه‌گه‌ر مرۆڤی سه‌رخۆش نه‌كه‌ت؛ هنگی ئه‌و یا حه‌لاله‌ و چ تێدا نینه‌.

پیشاندانی وەرگێڕانەکان

57 زمان
EN English ئینگلیزی
UR اردو ئۆردی
ES Español ئیسپانی
ID Indonesia ئەندەنوسی
BN বাংলা بەنگالی
FR Français فەڕەنسی
TR Türkçe تورکی
RU Русский ڕووسی
BS Bosanski بۆسنی
SI සිංහල سینهالی
HI हिन्दी هیندی
ZH 中文 چینی
FA فارسی فارسی
VI Tiếng Việt ڤێتنامی
TL Tagalog تاگالۆگ
KU Kurdî كوردی
HA Hausa هوسا
PT Português پورتوگالی
ML മലയാളം مالایالام
TE తెలుగు تلغۆ
SW Kiswahili سه‌واحیلی
TA தமிழ் تامیلی
MY မြန်မာ بۆرمی
TH ไทย تایلەندی
DE Deutsch ئه‌ڵمانی
PS پښتو پەشتۆ
AS অসমীয়া ئاسامی
SQ Shqip ئه‌لبانی
AM አማርኛ ئەمهەری
NL Nederlands هۆڵەندی
GU ગુજરાતી غوجاراتی
KY Кыргызча قیرغیزی
NE नेपाली نیپاڵی
LT Lietuvių لیتوانی
PRS دری داری
SR Српски سڕبی
TG тоҷикӣ تاجیكی
RW Kinyarwanda كينيارواندی
HU Magyar مەجەری
CS Čeština چیكی
MOS Moore الموري
MG Malagasy مالاگاشی
OM Oromoo ئورومی
KN ಕನ್ನಡ كانادی
WO Wolof الولوف
AZ Azərbaycan ئازەری
UZ O‘zbek ئۆزبەكی
UK Українська ئۆكرانی
KA ქართული الجورجية
MK Македонски المقدونية
KM ភាសាខ្មែរ الخميرية
BM Bambara البامبارية
PA ਪੰਜਾਬੀ البنجابية
MR मराठी الماراثية
DA Dansk الدنماركية
RN Kirundi الكيروندي
MS Bahasa Melayu الملايو