ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਸੱਚਾ ਮੁਸਲਮਾਨ ਗਾਲਾਂ ਕੱਢਣ ਵਾਲਾ, ਲਾਣਤ ਮਲਾਮਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਅਸ਼ਲੀਲ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਭਦਦੇ ਸ਼ਬਦ ਕਹਿਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ مَسْعُودٍ رضي الله عنه قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ:
«لَيْسَ الْمُؤْمِنُ بِالطَّعَّانِ وَلاَ اللَّعَّانِ وَلاَ الفَاحِشِ وَلاَ البَذِيءِ».
[صحيح] - [رواه الترمذي] - [سنن الترمذي: 1977]
المزيــد ...
"ਅਬਦੁੱਲਾਹ ਬਿਨ ਮਸਉਦ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ ਕਿ: ਨਬੀ ਸੱਲਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਾਸੱਲਮ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ:"
ਸੱਚਾ ਮੁਸਲਮਾਨ ਗਾਲਾਂ ਕੱਢਣ ਵਾਲਾ, ਲਾਣਤ ਮਲਾਮਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਅਸ਼ਲੀਲ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਭਦਦੇ ਸ਼ਬਦ ਕਹਿਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
[صحيح] - [رواه الترمذي] - [سنن الترمذي - 1977]
ਨਬੀ ਸੱਲਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਾਸੱਲਮ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪੂਰੇ ਇਮਾਨ ਵਾਲੇ ਮੂਮਿਨ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿ ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਨਸਲ-ਨਸਬ ਦੀ ਬੁਰਾਈ ਕਰੇ, ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਾਲੀਆਂ ਦੇਵੇ ਅਤੇ ਲਾਣਤ ਮਲੇ, ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਹ ਬੇਹਿੜਾ ਕੰਮ ਕਰੇ ਚਾਹੇ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬੇਹਿੜੀ ਗੱਲਾਂ ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਮ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਹਦੀਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਵਿੱਚੋਂ
- ਇਸਲਾਮੀ ਨਸਖਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਮਾਨ ਦਾ ਇਨਕਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਮਨਾਹੀ ਕੀਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਜਾਂ ਫਰਜ਼ਾਂ ਛੱਡਣ 'ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
- ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਜ਼ਬਾਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਬੁਰਾਈਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਤਾਕੀਦ ਕੀਤੀ ਹੈ।
- ਸਿੰਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: (ਤੱਆਨ, ਲੱਆਨ) ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜੋਰ ਵਾਲੀ ਬਿਆਨਬਾਜ਼ੀ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ ਕਿ ਟੋਹਣ ਅਤੇ ਲੰਘਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅਵਹਾਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਕਿ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਇਮਾਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਖਾਸੀਅਤਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਹੋਵੇ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ
ਹੋਰ
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਬੰਦਾ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮੋਮਿਨ (ਈਮਾਨ ਵਾਲਾ) ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਆਪਣੇ ਭਾਈ ਲਈ ਉਹੀ ਪਸੰਦ ਨਾ ਕਰੇ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਲਈ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: “ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਅੱਲਾਹ ਨੇ ਹਰ ਚੀਜ਼ ‘ਤੇ ਇਹਸਾਨ (ਭਲਾਈ ਤੇ ਨੇਕੀ) ਲਾਜ਼ਮੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਪਹਿਲੇ ਨਬੀਆਂ ਦੀ ਬਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜੋ ਗੱਲਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੀਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਮ ਤੇ ਹਯਾ (ਸੰਗ) ਨਾ ਰਹੇ, ਤੂੰ ਜੋ ਚਾਹੇ ਉਹ ਕਰ।
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: @**“ਭਲਾਈ (ਬਿਰ) ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਚੰਗਾ ਖੁਲੂਕ, ਅਤੇ ਗਲਤੀ (ਪਾਪ) ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਉਠੇ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਕਿ ਲੋਕ ਉਸ ਬਾਰੇ ਜਾਣਣ।”*». ਵਾਬਿਸ਼ਾ ਬਿਨ ਮਅਬਦ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਮੈਂ ਰਸੂਲੁੱਲਾਹ ﷺ ਕੋਲ ਆਇਆ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ: **“ਤੂੰ ਭਲਾਈ (ਬਿਰ) ਅਤੇ ਗਲਤੀ (ਪਾਪ) ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਣ ਆਇਆ ਹੈ?”** ਮੈਂ ਕਿਹਾ: ਹਾਂ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ: **“ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਪੂਛੋ। ਭਲਾਈ ਉਹ ਹੈ ਜਿਸ ‘ਤੇ ਰੂਹ ਆਰਾਮ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰੇ ਅਤੇ ਦਿਲ ਉਸ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤ ਹੋਵੇ। ਗਲਤੀ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਉਠੇ ਅਤੇ ਉਸ ‘ਤੇ ਸ਼ੱਕ ਰਹੇ, ਭਾਵੇਂ ਲੋਕ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦੇਣ, ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਸਲਾਹ ਲਵੋ।”**
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਬੰਦਾ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਇਹ ਦਸੱਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਪੰਜੋ ਨਮਾਜ਼ਾਂ, ਇੱਕ ਜੁਮਾ ਦੂਜੇ ਜੁਮੇ ਤੱਕ ਅਤੇ ਇੱਕ ਰਮਜ਼ਾਨ ਦੂਜੇ ਰਮਜ਼ਾਨ ਤੱਕ, ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਗੁਨਾਹਾਂ ਦਾ ਕੱਫ਼ਾਰਾ (ਹਰਜਾਨਾ/ਭਰਭਾਈ) ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਸ਼ਰਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਕਬੀਰਾ ਗੁਨਾਹ (ਮਹਾਪਾਪ) ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਅੱਲਾਹ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ 'ਤੇ ਰਹਿਮ ਕਰੇ, ਜੋ ਵੇਚਣ ਵੇਲੇ, ਖਰੀਦਣ ਵੇਲੇ, ਅਤੇ ਉਧਾਰੀ ਵਾਪਸ ਲੈਣ ਵੇਲੇ ਨਰਮੀ ਵਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ।