Hadith: ((نه‌بێژن: ئه‌وا خودێ بڤێت و فلان كه‌سی بڤێت، به‌لكی بێژن: ئه‌وا خودێ بڤێت، پاشی فلان كه‌سی بڤێت))

عَنْ حُذَيْفَةَ رضي الله عنه أَنَّ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ:
«لَا تَقُولُوا: مَا شَاءَ اللهُ وَشَاءَ فُلَانٌ، وَلَكِنْ قُولُوا: مَا شَاءَ اللهُ ثُمَّ شَاءَ فُلَانٌ».
[صحيح بمجموع طرقه] - [رواه أبو داود والنسائي في الكبرى وأحمد] - [السنن الكبرى للنسائي: 10755]

حوزه‌یفه‌ (خودێ ژێ ڕازی بیت) دبێژیت: پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت:
((نه‌بێژن: ئه‌وا خودێ بڤێت و فلان كه‌سی بڤێت، به‌لكی بێژن: ئه‌وا خودێ بڤێت، پاشی فلان كه‌سی بڤێت)).
[صحيح بمجموع طرقه] - [رواه أبو داود والنسائي في الكبرى وأحمد] - [السنن الكبرى للنسائي - 10755]

Explanation

پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) پاشڤه‌برن ژ هندێ كر كو موسلمان د ئاخڤتنا خۆدا بێژیت: "ئه‌وا خودێ بڤێت و فلان كه‌سی بڤێت"، یان "ئه‌وا خودێ و فلان كه‌سی بڤێت"؛ ئه‌ڤه‌ ژی چونكی ڤیان و مه‌ره‌ما خودێ یا ڕه‌هایه‌ و كه‌س تێدا نابیته‌ هه‌ڤپشك‌ و بكارئینانا پیتا (واو) وه‌ك هندێیه‌ تو كه‌سه‌كی د گه‌ل خودێ بكه‌یه‌ هه‌ڤپشك و وان وه‌كی ئێك لێ بكه‌ی. به‌لكی بلا بێژیت: ئه‌وا خودێ بڤێت، پاشی فلان كه‌سی بڤێت، دا كو ڤیانا عه‌بدی بێخیته‌ ب دویڤ ڤیانا خودێڕا ب بكارئینانا په‌یڤا پاشی (ثُمَّ) ل جهێ (واوێ)؛ چونكی پاشی ((ثُمَّ)) ڕامانا دویڤچوونێ دده‌ت و ڕامانا هندێ ژی دده‌ت كو یێ دووێ پشتی یێ ئێكێیه‌ و ب دویڤ ویڕا دهێت.

Benefits from the Hadith

1. حه‌رامبوونا گۆتنا: "ئه‌وا خودێ بڤێت و ته‌ بڤێت"، و هه‌ر په‌یڤه‌كا وه‌سا كو پیتا (و) تێدا بیت بۆ ئینانا كه‌سه‌كێ دی د گه‌ل خودێ؛ چونكی ئه‌ڤه‌ ژ جۆرێ شركا په‌یڤ و ئاخڤتنانه‌.
2. دروستییا گۆتنا: "ئه‌وا خودێ بڤێت، پاشی ته‌ بڤێت"، و هه‌ر په‌یڤه‌كا وه‌سا كو په‌یڤا پاشی (ثُمَّ) تێدا بیت؛ چونكی ئه‌گه‌رێ حه‌رامییێ تێدا نامینیت.
3. پشتڕاستكرنا ڤیان و مه‌ره‌مێ بۆ خودێ و پشتڕاستكرنا ڤیانێ بۆ عه‌بدی ژی و كو ڤیانا عه‌بدی یا گرێداییه ‌ب ڤیانا خودایێ مه‌زنڤه‌.
4. رێگریكرن ژ پشكداركرنا چێكرییان د ڤیانا خودێدا، هه‌تا ئه‌گه‌ر ب په‌یڤ و ئاخڤتنێ ژی بیت.
5. ئه‌گه‌ر ئاخڤتنكه‌ری باوه‌ری هه‌بیت كو ڤیانا عه‌بدی وه‌كی ڤیانا خودێ یا گشتی و ڕه‌هایه‌، یان عه‌بدی ڤیانه‌كا سه‌ربخۆ یا هه‌ی، ئه‌ڤه‌ شركا مه‌زنه‌، به‌لێ ئه‌گه‌ر باوه‌ری هه‌بیت كو ڤیانا عه‌بدی یا ل بن ڤیانا خودێ و هه‌ما ب تنێ د ئاخڤتنێدا خه‌له‌ت بوو؛ هنگی ئه‌ڤه‌ شركا بچویكه‌.