1. Ana səhifə
  2. Kateqoriyalar
  3. Fəzilətli əməllər və ədəb-ərkanlar

Hədis İnsanların ilkin peyğəmbəlik kəlamından bildikləri sözlərdən biri: Utanmırsansa, istədiyini et" - sözüdür

عَنْ أَبي مَسْعُودٍ رضي الله عنه قَالَ: قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ:
«إِنَّ مِمَّا أَدْرَكَ النَّاسُ مِنْ كَلاَمِ النُّبُوَّةِ الأُولَى: إِذَا لَمْ تَسْتَحْيِ فَاصْنَعْ مَا شِئْتَ».

Abu Məsuddan (Allah ondan razı olsun) rəvayət edilir ki, Peyğəmbər (sallallahu aleyhi və səlləm) belə demişdir:
"İnsanların ilkin peyğəmbəlik kəlamından bildikləri sözlərdən biri: Utanmırsansa, istədiyini et" - sözüdür.

Səhih Əl-Buxari rəvayət etdi Sahihul-Buxari - 6120

Şərh (izah)

Peyğəmbər (sallallahu aleyhi və səlləm) əvvəlki pey­ğəm­bərlərin vəsiyyətlərindən olan, insanların öz aralarında nəsildən-nəsilə nəql etdikləri və hətta bu ümmətin əvvəlinə qədər gə­lib çatan sözlərdən biri də: "Etmək istədiyin şeyə bax, əgər o, utanılan bir şey deyilsə, onu et. Əgər o, utanılan şeydirsə, onu tərk et" - sözü olduğunu xəbər vermişdir. Çünki insana pis şeyləri etməyə mane olan həyadır. Kimin həyası olmazsa, hər bir pis və münkər əməli işləyər.

Hədisin faydalarından

  1. Həya, gözəl əxlaqın əsasıdır.
  2. Həya, Peyğəmbərlərin (əleyhimu-ssələm) xüsusiyyətlərindəndir və onlardan bizə gəlib çatan şeylərdəndir.
  3. Həya, müsəlmanı şərəfli və gözəl işlər görməyə, pis və çirkin işlərdən əl çəkməyə vadar edir.
  4. ən-Nəvəvi demişdir: "Hədisdəki əmr, bunun caiz olduğunu bildirir. Yəni: Bir işi görmək istədikdə, əgər o iş, Allahdan və ya insanlardan utanmayacağın bir işdirsə, onu et, əks halda etmə. İslamın əsası da bunun üzərindədır. Bunun əsas səbəbi odur ki, əmr edilən vacib və ya müstəhəb olanı tərk etməkdən, qadağan edilən haram və məkruh olanı isə etməkdən - utanmaq lazımdır. Amma mübah olan bir şeyə gəldikdə isə onu etməkdən və ya etməməkdən utanmaq caizdir. Hədisdə beş hökm vardır. Bəziləri bunun: hədə-qorxu şəklində bir əmr olduğunu deyib. Bunun mənası belədir: Əgər həya səndən uzaqlaşdırılarsa, o zaman nə istəyirsən et. Allah sənə bunun əvəzini verəcəkdir. Bəziləri isə bunun: xəbər mənasında bir əmr olduğunu deyib. Yəni: Utanmayan kimsə istədiyini edər.

Tərcümələrə baxmaq

59 Dil
EN English الإنجليزية
UR اردو الأوردية
ES Español الإسبانية
ID Indonesia الإندونيسية
BN বাংলা البنغالية
FR Français الفرنسية
TR Türkçe التركية
RU Русский الروسية
BS Bosanski البوسنية
SI සිංහල السنهالية
HI हिन्दी الهندية
ZH 中文 الصينية
FA فارسی الفارسية
VI Tiếng Việt الفيتنامية
TL Tagalog تجالوج
KU Kurdî الكردية
HA Hausa الهوسا
PT Português البرتغالية
ML മലയാളം المليالم
TE తెలుగు التلغو
SW Kiswahili السواحيلية
TA தமிழ் التاميلية
TH ไทย التايلندية
DE Deutsch الألمانية
JA 日本語 اليابانية
PS پښتو بشتو
AS অসমীয়া الأسامية
SQ Shqip الألبانية
SV Svenska السويدية
AM አማርኛ الأمهرية
NL Nederlands الهولندية
GU ગુજરાતી الغوجاراتية
KY Кыргызча القيرقيزية
NE नेपाली النيبالية
LT Lietuvių الليتوانية
PRS دری الدرية
SR Српски الصربية
TG тоҷикӣ الطاجيكية
RW Kinyarwanda الكينياروندا
RO Română الرومانية
HU Magyar المجرية
CS Čeština التشيكية
MOS Moore الموري
MG Malagasy المالاجاشية
OM Oromoo الأورومو
KN ಕನ್ನಡ الكانادا
WO Wolof الولوف
UZ O‘zbek الأوزبكية
UK Українська الأوكرانية
KA ქართული الجورجية
MK Македонски المقدونية
KM ភាសាខ្មែរ الخميرية
BM Bambara البامبارية
PA ਪੰਜਾਬੀ البنجابية
MR मराठी الماراثية
DA Dansk الدنماركية
RN Kirundi الكيروندي
KMR Kurmancî الكرمنجية
MS Bahasa Melayu الملايو