ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਕੀ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ, ਜੋ ਇਮਾਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਡਰਦਾ ਕਿ ਕਿਤੇ ਅੱਲਾਹ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਗਧੇ ਦਾ ਸਿਰ ਬਣਾ ਦੇਵੇ ਜਾਂ ਉਸ ਦੀ ਸੂਰਤ ਗਧੇ ਦੀ ਸੂਰਤ ਜਿਹੀ ਬਣਾ ਦੇਵੇ?

عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رضي الله عنه عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ:
«أَمَا يَخْشَى أَحَدُكُمْ - أَوْ: لاَ يَخْشَى أَحَدُكُمْ - إِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ قَبْلَ الإِمَامِ، أَنْ يَجْعَلَ اللَّهُ رَأْسَهُ رَأْسَ حِمَارٍ، أَوْ يَجْعَلَ اللَّهُ صُورَتَهُ صُورَةَ حِمَارٍ».
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري: 691]

ਅਬੁ-ਹੁਰੈਰਾ (ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ) ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ ਕਿ ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ:
«ਕੀ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ, ਜੋ ਇਮਾਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਡਰਦਾ ਕਿ ਕਿਤੇ ਅੱਲਾਹ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਗਧੇ ਦਾ ਸਿਰ ਬਣਾ ਦੇਵੇ ਜਾਂ ਉਸ ਦੀ ਸੂਰਤ ਗਧੇ ਦੀ ਸੂਰਤ ਜਿਹੀ ਬਣਾ ਦੇਵੇ?»
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري - 691]

ਵਿਆਖਿਆ

ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਇਮਾਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਇਹ ਸਖਤ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਤੇ ਅੱਲਾਹ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਗਧੇ ਦਾ ਸਿਰ ਨਾ ਬਣਾ ਦੇਵੇ ਜਾਂ ਉਸ ਦੀ ਸੂਰਤ ਨੂੰ ਗਧੇ ਦੀ ਸੂਰਤ ਵਾਂਗ ਨਾ ਬਣਾ ਦੇਵੇ।

ਹਦੀਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਵਿੱਚੋਂ

1. ਇਮਾਮ ਦੇ ਨਾਲ ਮੁਕਤਦੀ (ਨਮਾਜ਼ੀ ਜੋ ਇਮਾਮ ਦੇ ਪੀਛੇ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ) ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਹਾਲਤਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤਿੰਨ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਹੈ। ਭਾਵ ਇਮਾਮ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਵਧਣਾ, ਇਮਾਮ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਰਹਿਣਾ ਅਤੇ ਉਸਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਰਹਿ ਜਾਣਾ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਹੋਣਾ ਇਹ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਕਤਦੀ ਇਮਾਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰੇ।
2. ਮੁਕਤਦੀ ਲਈ ਨਮਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਇਮਾਮ ਦੀ ਪੈਰਵੀ (ਪਾਲਣਾ) ਕਰਨਾ ਵਾਜਿਬ ਹੈ।
3. ਇਮਾਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿਰ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਗਧੇ ਦੇ ਸਿਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਇਹ ਸੰਭਵ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਮਸਖ (ਸੂਰਤ ਬਦਲ ਦੇਣਾ) ਹੈ।