Hadithi: “O ju gra! Jepni lëmoshë, sepse (natën që jam ngritur në qiell) kam parë që ju jeni banoret më të shumta të Zjarrit.” Ato e pyetën: “Përse, o i Dërguari i Allahut?” Profeti ﷺ u tha: “Mallkoni shpesh dhe e përbuzni mirësinë (e bashkëshortit ose të dikujt të tillë). Nuk kam parë të mangëta në mendje dhe fe, e që ia turbullojnë mendjen burrit të matur më shumë se ju (gratë).”

عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الخُدْرِيِّ رضي الله عنه قَالَ: خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي أَضْحَى أَوْ فِطْرٍ إِلَى المُصَلَّى، فَمَرَّ عَلَى النِّسَاءِ، فَقَالَ:
«يَا مَعْشَرَ النِّسَاءِ، تَصَدَّقْنَ، فَإِنِّي أُرِيتُكُنَّ أَكْثَرَ أَهْلِ النَّارِ» فَقُلْنَ: وَبِمَ يَا رَسُولَ اللَّهِ؟ قَالَ: «تُكْثِرْنَ اللَّعْنَ، وَتَكْفُرْنَ العَشِيرَ، مَا رَأَيْتُ مِنْ نَاقِصَاتِ عَقْلٍ وَدِينٍ أَذْهَبَ لِلُبِّ الرَّجُلِ الحَازِمِ مِنْ إِحْدَاكُنَّ»، قُلْنَ: وَمَا نُقْصَانُ دِينِنَا وَعَقْلِنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ؟ قَالَ: «أَلَيْسَ شَهَادَةُ المَرْأَةِ مِثْلَ نِصْفِ شَهَادَةِ الرَّجُلِ» قُلْنَ: بَلَى، قَالَ: «فَذَلِكِ مِنْ نُقْصَانِ عَقْلِهَا، أَلَيْسَ إِذَا حَاضَتْ لَمْ تُصَلِّ وَلَمْ تَصُمْ» قُلْنَ: بَلَى، قَالَ: «فَذَلِكِ مِنْ نُقْصَانِ دِينِهَا».
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري: 304]

Ebu Seid Hudriu (Allahu qoftë i kënaqur me të!) ka thënë: “I Dërguari i Allahut ﷺ doli në namazgjah për Bajramin e Kurbanit, - ose ka thënë: Fitrit, - dhe kaloi pranë grave e u tha:
“O ju gra! Jepni lëmoshë, sepse (natën që jam ngritur në qiell) kam parë që ju jeni banoret më të shumta të Zjarrit.” Ato e pyetën: “Përse, o i Dërguari i Allahut?” Profeti ﷺ u tha: “Mallkoni shpesh dhe e përbuzni mirësinë (e bashkëshortit ose të dikujt të tillë). Nuk kam parë të mangëta në mendje dhe fe, e që ia turbullojnë mendjen burrit të matur më shumë se ju (gratë).” - "E çfarë mangësie ka në fenë dhe mendjen tonë, o i Dërguari i Allahut?" - pyetën ato. - “A nuk konsiderohet dëshmia e gruas sa gjysma e dëshmisë së burrit?” - i pyeti Profeti ﷺ. - Po, ashtu është, - thanë ato. - “Kjo konsiderohet mangësi në mendje. Po ashtu, kur i vijnë menstruacionet, a nuk e lë namazin dhe agjërimin?” - Po, ashtu është, - thanë gratë. - “Kjo konsiderohet mangësi në fe”, - u tha Profeti ﷺ.”
[Ky hadith është sahih] - [Muttefek alejhi] - [Sahihu i Buhariut - 304]

Shpjegimi

Profeti ﷺ doli në namazgjah ditën e Bajramit. Ai kishte premtuar që t’u mbante një hutbe të veçantë grave dhe e përmbushi premtimin e tij atë ditë. Ai tha: O ju gra, jepni sadaka (dhe kërkoni shpesh falje nga Allahu), sepse të dyja janë prej shkaqeve më të mëdha që fshijnë mëkatet. Vërtet, unë ju pashë në Natën e Israsë se ju ishit shumica e banorëve të Zjarrit.
Atëherë një grua nga mesi i tyre, e mençur, largpamëse dhe e respektuar, tha: "O i Dërguar i Allahut, përse ne jemi shumica e banoreve të Zjarrit?"
Ai tha: "Për disa arsye: ju shpesh mallkoni dhe përdorni fjalë fyese, dhe mohoni të drejtat e burrave tuaj." Pastaj Profeti ﷺ i përshkroi, duke thënë: "Nuk kam parë askënd me mangësi në mendje dhe në fe, që të jetë më dominues ndaj një njeriu të mençur, të arsyeshëm, të vendosur dhe të përmbajtur sesa ju."
Ajo tha: "O i Dërguar i Allahut, cila është mangësia në mendje dhe në fe?"
Ai tha: "Sa i përket mangësisë në mendje, ajo është fakti se dëshmia e dy grave është e barabartë me dëshminë e një burri; kjo është ajo që nënkuptohet me mangësi në mendje. Sa i përket mangësisë në fe, ajo është pakësimi i veprave të mira, sepse gruaja kalon net dhe ditë pa falur namaz për shkak të menstruacioneve dhe agjëron më pak ditë në Ramazan për të njëjtën arsye; kjo është ajo që nënkuptohet me mangësi në fe. Megjithatë, ato nuk kritikohen dhe as nuk janë përgjegjëse për këtë, sepse kjo është pjesë e natyrës së tyre, ashtu siç njeriu është krijuar i atillë që e do pasurinë, nxiton në çështjet e tij, është i paditur dhe me cilësi të tjera të ngjashme. Megjithatë, kjo është përmendur si paralajmërim ndaj mahnitjes pas tyre.

Mësime nga hadithi

1. Është e rekomanduar që gratë të marrin pjesë në faljen e Bajramit dhe t’u jepet një hutbe e veçantë.
2. Përbuzja e mirësive të burrit dhe mallkimi i shpeshtë janë mëkate të mëdha, sepse kërcënimi me zjarrin e Xhehenemit është shenjë që tregon se këto mëkate janë të mëdha.
3. Kjo tregon se besimi shtohet dhe të pakësohet. Besimi dhe feja e një personi shtohen kur ai kryen shumë adhurime, ndërsa kryerja e pak adhurimeve çon në pakësimin e fesë së tij.
4. Neveviu ka thënë: "Mendja është e nënshtruar ndaj shtimit dhe pakësimit, ashtu si edhe besimi. Përmendja e mangësisë te gratë nuk ka për qëllim t’i qortojë ato për këtë, pasi është pjesë e natyrës së tyre. Përkundrazi, qëllimi është paralajmërimi ndaj mahnitjes pas tyre. Për këtë arsye, dënimi është lidhur me mosmirënjohjen, përbuzjen (ndaj mirësive të burrit) dhe mëkatet e tjera të përmendura, e jo me vetë mangësinë. Mangësia në fe nuk kufizohet vetëm në atë që çon në mëkat, por përfshin një kuptim më të gjerë."
5. Kjo nënkupton se nxënësi ose i udhëhequri mund t’i kërkojë dijetarit ose udhëheqësit sqarim për fjalët e tij, nëse ato nuk janë të qarta për të.
6. Kjo tregon se dëshmia e një gruaje është sa gjysma e dëshmisë së një burri, për shkak të mungesës së përpikërisë së saj.
7. Ibn Haxheri duke e komentuar fjalën e Profetit ﷺ: "Nuk kam parë të mangëta..." ka thënë: "Më duket se kjo është njëra nga arsyet pse ato janë shumica e banoreve të Zjarrit; sepse, nëse ato janë shkak që një njeri i arsyeshëm ta humbasë mendjen, deri në atë masë sa të bëjë ose të thotë atë që nuk i ka hije, atëherë ato marrin pjesë në mëkatin e tij dhe madje e tejkalojnë atë në këtë mëkat."
8. Namazi dhe agjërimi janë të ndaluara për gruan gjatë menstruacioneve, dhe e njëjta vlen edhe për atë që është lehonë, dhe në të dyja rastet janë të obliguara të kompensojnë ditët e humbura të agjërimit pasi të pastrohen.
9. Morali i mirë i Profetit ﷺ, pasi ai u përgjigj pyetjeve për gratë pa i qortuar apo fajësuar ato.
10. Ibn Haxheri ka thënë: "Sadakaja e largon dënimin dhe mund të shlyejë mëkatet e bëra mes njerëzve."
11. Neveviu ka thënë: "Mangësia në fenë e grave është për shkak të braktisjes së namazit dhe agjërimit gjatë menstruacioneve. Besimi dhe feja e një personi shtohen kur ai kryen shumë adhurime, ndërsa kryerja e pak adhurimeve çon në pakësimin e fesë së tij. Për më tepër, mangësia në fe mund të ndodhë në mënyrë që të sjellë mëkat, siç është braktisja e namazit, agjërimit, apo ndonjë akti tjetër adhurimi të obliguar pa arsye të vlefshme; dhe mund të ndodhë në mënyrë që të mos të ketë mëkat, siç është braktisja e namazit të xhumasë, luftës në rrugën e Allahut, ose ndonjë vepër tjetër që nuk e ka obligim pa ndonjë arsye; ose mund të ndodhë në një mënyrë që personi është i ngarkuar me të fetarisht, siç është braktisja e namazit dhe agjërimit për një grua në kohën kur është me menstruacione."