ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਉਮਰ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਕਾਲੇ ਪੱਥਰ (ਹਜਰੁਲ ਅਸਵਦ) ਕੋਲ ਆਏ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚੁੰਮਿਆ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ:@**"ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪੱਥਰ ਹੋ, ਨਾ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੇ ਹੋ ਨਾ ਫਾਇਦਾ। ਜੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿ ਮੈਂ ਨਬੀ ﷺ ਨੂੰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੁੰਮਦੇ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਚੁੰਮਦਾ।"**

عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ:
أَنَّهُ جَاءَ إِلَى الحَجَرِ الأَسْوَدِ فَقَبَّلَهُ، فَقَالَ: إِنِّي أَعْلَمُ أَنَّكَ حَجَرٌ، لاَ تَضُرُّ وَلاَ تَنْفَعُ، وَلَوْلاَ أَنِّي رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُقَبِّلُكَ مَا قَبَّلْتُكَ.
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري: 1597]

ਇਸ ਅਨੁਵਾਦ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਮੀਖਿਆ ਅਤੇ ਪੜਤਾਲ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ.

ਉਮਰ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ:
ਉਮਰ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਕਾਲੇ ਪੱਥਰ (ਹਜਰੁਲ ਅਸਵਦ) ਕੋਲ ਆਏ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚੁੰਮਿਆ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ:"ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪੱਥਰ ਹੋ, ਨਾ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੇ ਹੋ ਨਾ ਫਾਇਦਾ। ਜੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿ ਮੈਂ ਨਬੀ ﷺ ਨੂੰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੁੰਮਦੇ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਚੁੰਮਦਾ।"
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري - 1597]

ਵਿਆਖਿਆ

ਅਮੀਰੁਲ ਮੁਮਿਨੀਨ ਉਮਰ ਬਿਨ ਖ਼ਤਾਬ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਕਾਬਾ ਦੇ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਕਾਲੇ ਪੱਥਰ ਕੋਲ ਆਏ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚੁੰਮਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: **"ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪੱਥਰ ਹੋ, ਨਾ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੇ ਹੋ ਨਾ ਫਾਇਦਾ। ਜੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿ ਮੈਂ ਨਬੀ ﷺ ਨੂੰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੁੰਮਦੇ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਚੁੰਮਦਾ।"**

ਹਦੀਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਵਿੱਚੋਂ

1. ਕਾਲੇ ਪੱਥਰ (ਹਜਰੁਲ ਅਸਵਦ) ਨੂੰ ਤਾਵਫ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਚੁੰਮਣ ਦੀ ਸ਼ਰੀਅਤ ਹੈ, ਜੇ ਉਹ ਸੌਖੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਣ।
2. ਕਾਲੇ ਪੱਥਰ (ਹਜਰੁਲ ਅਸਵਦ) ਨੂੰ ਚੁੰਮਣ ਦਾ ਮਕਸਦ ਰਸੂਲੁੱਲਾਹ ﷺ ਦੀ ਤਬੀਅਤ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨਾ ਹੈ।
3. ਅਲ-ਨਵਵੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਪੱਥਰ ਦੀ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਜਾਂ ਫਾਇਦਾ ਦੇਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਬਾਕੀ ਸਾਰੀ ਮਖਲੂਕਾਤ ਵਾਂਗ ਇੱਕ ਬਣਾਈ ਗਈ ਚੀਜ਼ ਹੈ, ਜੋ ਨਾ ਨੁਕਸਾਨ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਨਾ ਫਾਇਦਾ। ਉਮਰ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿਖਾਇਆ ਤਾਂ ਜੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਹੋ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਉਹ ਇਸਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਣ।
4. ਇਬਾਦਤਾਂ ਤਆਲੀਮਾਤੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਉਹੀ ਇਬਾਦਤ ਵਾਜਿਬ ਹੈ ਜੋ ਅੱਲਾਹ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਰਸੂਲ ﷺ ਨੇ ਹਲਾਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।
5. ਜੇ ਕੋਈ ਇਬਾਦਤ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦਾ ਅਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਭਾਵੇਂ ਉਸਦੀ ਹਿਕਮਤ ਨਾ ਸਮਝ ਆਵੇ। ਕਿਉਂਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਅਤੇ ਉਸ ਇਬਾਦਤ ਵਿੱਚ ਅਦਾਇਗੀ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਮੂਲ ਹਿਕਮਤ ਹੈ।
6. ਸ਼ਰੀਅਤ ਨੇ ਜੋ ਇਬਾਦਤ ਦੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਚੁੰਮਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਚੁੰਮਣ ਤੋਂ ਮਨਾਹੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਪੱਥਰਾਂ ਆਦਿ ਨੂੰ।