ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਨਿਕੀ ਕਾਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਮਾੜੇ ਸਾਥੀ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਮਿਸਕ ਵੇਚਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਲੋਹਾਰ ਦੀ ਤੋਂਬੀ ਫੂਕਣ ਵਾਲੇ ਵਰਗੀ ਹੈ।

عَنْ أَبِي مُوسَى رضي الله عنه عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ:
«إِنَّمَا مَثَلُ الْجَلِيسِ الصَّالِحِ وَالْجَلِيسِ السَّوْءِ كَحَامِلِ الْمِسْكِ وَنَافِخِ الْكِيرِ، فَحَامِلُ الْمِسْكِ: إِمَّا أَنْ يُحْذِيَكَ، وَإِمَّا أَنْ تَبْتَاعَ مِنْهُ، وَإِمَّا أَنْ تَجِدَ مِنْهُ رِيحًا طَيِّبَةً، وَنَافِخُ الْكِيرِ: إِمَّا أَنْ يُحْرِقَ ثِيَابَكَ، وَإِمَّا أَنْ تَجِدَ رِيحًا خَبِيثَةً».
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح مسلم: 2628]

ਇਸ ਅਨੁਵਾਦ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਮੀਖਿਆ ਅਤੇ ਪੜਤਾਲ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ.

ਅਬੂ ਮੂਸਾ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ, ਨਬੀ ਕਰੀਮ ਸੱਲੱਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਸੱਲਮ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ:
«ਨਿਕੀ ਕਾਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਮਾੜੇ ਸਾਥੀ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਮਿਸਕ ਵੇਚਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਲੋਹਾਰ ਦੀ ਤੋਂਬੀ ਫੂਕਣ ਵਾਲੇ ਵਰਗੀ ਹੈ। ਮਿਸਕ ਵਾਲਾ: ਜਾਂ ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਤੋਹਫ਼ਾ ਦੇ ਦੇਵੇ, ਜਾਂ ਤੂੰ ਉਹਦੇ ਕੋਲੋਂ ਖਰੀਦ ਲਏਂ, ਜਾਂ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਤੈਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਚੰਗੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਆਏ।ਤੇ ਲੋਹਾਰ ਦੀ ਤੋਂਬੀ ਫੂਕਣ ਵਾਲਾ: ਜਾਂ ਉਹ ਤੇਰੇ ਕੱਪੜੇ ਸਾੜ ਦੇਵੇ, ਜਾਂ ਤੈਨੂੰ ਮਾੜੀ ਬੂ ਆਏ।»
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح مسلم - 2628]

ਵਿਆਖਿਆ

ਨਬੀ ਕਰੀਮ ﷺ ਨੇ ਦੋ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਦਿੱਤੀ:
ਪਹਿਲੀ ਕਿਸਮ: ਨੇਕ ਸਾਥੀ ਅਤੇ ਚੰਗਾ ਦੋਸਤ ਜੋ ਅੱਲਾਹ ਵੱਲ ਰਾਹਦਾਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸਦੀ ਰਜ਼ਾਮੰਦੀ ਵਾਲੇ ਕੰਮਾਂ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਬਾਦਤ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਮਿਸਕ ਵੇਚਣ ਵਾਲੇ ਵਰਗੀ ਹੈ: ਜਾਂ ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਮਿਸਕ ਦੇ ਦੇਵੇ, ਜਾਂ ਤੂੰ ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਖਰੀਦ ਲਏਂ, ਜਾਂ ਤੈਨੂੰ ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਚੰਗੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਵੇ।
ਦੂਜੀ ਕਿਸਮ: ਮਾੜਾ ਸਾਥੀ ਅਤੇ ਮਾੜਾ ਦੋਸਤ; ਜੋ ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਰਾਹ ਤੋਂ ਰੋਕਦਾ ਹੈ, ਗੁਨਾਹਾਂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਤੂੰ ਮਾੜੇ ਅਮਲ ਵੇਖਦਾ ਹੈਂ, ਅਤੇ ਉਸ ਵਰਗੇ ਦੀ ਸਾਥੀਅਤਾ ਤੇ ਸੰਗਤ ਕਰਕੇ ਤੈਨੂੰ ਬਦਨਾਮੀ ਭੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਉਸ ਲੋਹਾਰ ਵਾਂਗ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੀ ਭੱਠੀ ਨੂੰ ਫੂਕਦਾ ਹੈ: ਜਾਂ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਚਿੰਗਾਰੀ ਤੇਰੇ ਕੱਪੜੇ ਸਾੜ ਦੇਵੇਗੀ, ਜਾਂ ਉਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਤੈਨੂੰ ਮਾੜੀ ਬੂ ਆਵੇਗੀ।

ਹਦੀਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਵਿੱਚੋਂ

1. ਮਿਸਾਲਾਂ ਦੇ ਕੇ ਗੱਲ ਨੂੰ ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ ਲਈ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸਮਝਾਉਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਹੈ।
2. ਅੱਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਬੈਠਣ ਦੀ ਤਾਕੀਦ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵਧਾਉਣਾ ਜਿਹੜੇ ਨੀਕੀ ਅਤੇ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਸੱਚੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਬੁਰਾਈਆਂ ਅਤੇ ਮਾੜੀ ਆਦਤਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇਣਾ।