عن سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِيهِ قَالَ:
لَمَّا حَضَرَتْ أَبَا طَالِبٍ الْوَفَاةُ، جَاءَهُ رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم فَوَجَدَ عِنْدَهُ أَبَا جَهْلٍ وَعَبْدَ اللهِ بْنَ أَبِي أُمَيَّةَ بْنِ الْمُغِيرَةِ، فَقَالَ: «أَيْ عَمِّ، قُلْ: لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، كَلِمَةً أُحَاجُّ لَكَ بِهَا عِنْدَ اللهِ»، فَقَالَ أَبُو جَهْلٍ وَعَبْدُ اللهِ بْنُ أَبِي أُمَيَّةَ: أَتَرْغَبُ عَنْ مِلَّةِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، فَلَمْ يَزَلْ رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم يَعْرِضُهَا عَلَيْهِ، وَيُعِيدَانِهِ بِتِلْكَ الْمَقَالَةِ، حَتَّى قَالَ أَبُو طَالِبٍ آخِرَ مَا كَلَّمَهُمْ: عَلَى مِلَّةِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، وَأَبَى أَنْ يَقُولَ: لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم: «وَاللهِ لَأَسْتَغْفِرَنَّ لَكَ مَا لَمْ أُنْهَ عَنْكَ»، فَأَنْزَلَ اللهُ: {مَا كَانَ لِلنَّبِيِّ وَالَّذِينَ آمَنُوا أَنْ يَسْتَغْفِرُوا لِلْمُشْرِكِينَ} [التوبة: 113]، وَأَنْزَلَ اللهُ فِي أَبِي طَالِبٍ، فَقَالَ لِرَسُولِ اللهِ صلى الله عليه وسلم: {إِنَّكَ لا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَكِنَّ اللهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ} [القصص: 56].

[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري: 4772]
المزيــد ...

سه‌عیدێ كوڕێ موسه‌ییه‌بی ژ بابێ خۆ (عه‌بدولڵاھی) ڤه‌دگوهێزیت كو:
ده‌مێ ئه‌بو طالبی كه‌ڤتییه‌ د سه‌كه‌راتێن مرنێدا، پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) هاته‌ ده‌ڤ وی و وی ده‌می ئه‌بو جه‌هل و عه‌بدولڵاھێ كوڕێ ئه‌بی ئومه‌ییه‌ی ژی ل ده‌ڤ وی بوون، ئینا پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت: ((مامۆ، بێژه‌: (لا إله إلا الله)، ئه‌و په‌یڤه‌كه‌ ئه‌گه‌ر ته‌ گۆت؛ ئه‌ز دێ ل ده‌ڤ خودێ به‌ڕه‌ڤانییێ پێ ژ ته‌ كه‌م))، ئینا ئه‌بو جه‌هل و عه‌بدولڵاھێ كوڕێ ئه‌بی ئومه‌ییه‌ی گۆت: ئه‌رێ تو دێ ده‌ست ژ ئایینێ عه‌بدولموطه‌لیبی به‌رده‌ی؟ ڤێجا پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) هه‌ر دگۆتێ بێژه‌ و وان ژی هه‌ر به‌رسڤا وی ددا ب وێ گۆتنا خۆ، هه‌تا ئاخڤتنا دویماهیكێ یا ئه‌بو طالبی گۆتی ئه‌ڤه‌ بوو: ئه‌ز یێ ل سه‌ر ئایینێ عه‌بدولموطه‌لیبی‌ و ڕازی نه‌بوو بێژیت (لا إله إلا الله). پاشی پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت: ((سویند ب خودێ ئه‌ز دێ داخوازا ژێبرنا گونه‌هان بۆ ته‌ ژ خودێ كه‌م هندی خودێ رێگرییێ ل من نه‌كه‌ت) ئینا خودایێ مه‌زن ئه‌ڤ ئایه‌ته‌ ئینا خوار: {مَا كَانَ لِلنَّبِيِّ وَالَّذِينَ آمَنُوا أَنْ يَسْتَغْفِرُوا لِلْمُشْرِكِينَ} [التوبة: 113]، ئانكو: ((نه‌ بۆ پێغه‌مبه‌ری و نه‌ بۆ ئه‌وێن باوه‌ری ئینای نه‌بوویه‌ كو داخوازا لێبورینێ بۆ موشركان بكه‌ن)). خودایێ مه‌زن ده‌رباره‌ی ئه‌بو طالبی ئایه‌ته‌ك ئینا خوار و گۆته‌ پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن): {إِنَّكَ لا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَكِنَّ اللهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ} [القصص: 56]، ئانكو: ((تو نه‌شێی وی كه‌سی ب هیدایه‌ت بینی یێ تو حه‌ز ژێ دكه‌ی، به‌لكی خودێ هیدایه‌تا وی كه‌سی دده‌ت یێ وی بڤێت)).

[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري - 4772]

شیکردنەوە

پێغه‌مبه‌ر (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) چوو ده‌ڤ مامێ خۆ ئه‌بو طالبی، د ده‌مه‌كیدا ئه‌و یێ د سه‌كه‌راتێن مرنێدا، ئینا گۆتێ: مامۆ؛ بێژه‌: لا إله إلا الله (ئانكو: ژ ئه‌لڵاهی پێڤه‌تر چ خودایێن ژ هه‌ژی په‌رستنێ نینن)، ئه‌ڤه‌ په‌یڤه‌كه‌ ئه‌ز دێ بۆ ته‌ شاهده‌ییێ پێ ده‌م ل ده‌ڤ خودێ، به‌لێ ئه‌بو جه‌هل و عه‌بدولڵاھێ كوڕێ ئه‌بی ئومه‌ییه‌ی گۆت: ئه‌بو طالب؛ ئه‌رێ تو دێ ده‌ست ژ ئایینێ بابێ خۆ عه‌بدولموطه‌لیبی به‌رده‌ی؟! كو ئه‌و ژی په‌رستنا بت و صه‌نه‌مان بوو، ڤێجا هه‌ر به‌رده‌وام بوون ل سه‌ر ڤێ ئاخڤتنێ هه‌تا ئه‌بو طالبی ل دویماهیكا ئاخڤتنا خۆ گۆتی: ئه‌ز یێ ل سه‌ر ئایینێ عه‌بدولموطه‌لیبی، ئایینێ شركێ و په‌رستنا بت و صه‌نه‌مان. ئینا پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت: ئه‌ز دێ داخوازا لێبوورینێ بۆ ته‌ كه‌م هندی خودایێ من ڕێگریێ ل من نه‌كه‌ت، پاشی ئه‌ڤ گۆتنا خودایێ مه‌زن هاته‌ خوار: {مَا كَانَ لِلنَّبِيِّ وَالَّذِينَ آمَنُوا أَنْ يَسْتَغْفِرُوا لِلْمُشْرِكِينَ وَلَوْ كَانُوا أُولِي قُرْبَى مِنْ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّهُمْ أَصْحَابُ الْجَحِيمِ} [التوبة: 113]، ئانكو: ((نه‌ بۆ پێغه‌مبه‌ری و نه‌ بۆ ئه‌وێن باوه‌ری ئینای نه‌بوویه‌ كو داخوازا لێبوورینێ بۆ موشركان بكه‌ن هه‌تا ئه‌گه‌ر كه‌سێن نێزیك ژی بن، پشتی كو بۆ وان دیار بووی كو ئه‌و ژ ئه‌هلێ جه‌هنه‌مێنه‌)). هه‌روه‌سا خودایێ مه‌زن ده‌رباره‌ی ئه‌بو طالبی ژی ئه‌ڤ ئایه‌ته‌ ئینا خوار: {إِنَّكَ لا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ وَهُوَ أَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِينَ} [القصص: 56]، ئانكو: ((تو نه‌شێی وی كه‌سی ب هیدایه‌ت بینی یێ تو حه‌ز ژێ دكه‌ی، به‌لكی خودێ هیدایه‌تا وی كه‌سی دده‌ت یێ وی بڤێت و ئه‌و باشتر دزانیت كینه‌ ئه‌وێن هیدایه‌ت وه‌رگرتین)). ڤێجا تو نه‌شێی هیدایه‌تا وی كه‌سی بده‌ی یێ ته‌ دڤێت، ئه‌ركێ ته‌ ب تنێ گه‌هاندنا په‌یامێیه و خودێ هیدایه‌تا وی دده‌ت یێ وی بڤێت.

لە سوودەکانی فەرموودەکە

  1. حه‌رامبوونا داخوازا لێبوورینێ (كرنا ئیستیغفاران) بۆ موشركان، خۆ نێزیكی و كار و باشییا وان چ بیت.
  2. چاڤلێكرنا باب و باپیر و كه‌سێن مه‌زن د كارێن نه‌دروستدا؛ ژ نه‌ریتێن سه‌رده‌مێ نه‌زانینێیه‌.
  3. دلۆڤانییا ته‌مام یا پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) و پێگیرییا وی ل سه‌ر گازی و هیدایه‌تا خه‌لكی.
  4. به‌رسڤدانا وان كه‌سێن بانگه‌شه‌یا هندێ دكه‌ن كو ئه‌بو طالب موسلمان بوویه‌‌.
  5. كریار ب دویماهیكێڤه‌ د گرێداینه‌.
  6. بێمفابوونا گرێدانا دلی ب پێغه‌مبه‌ریڤه‌ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) یان كه‌سێن دی بۆ ده‌ستكه‌ڤتنا مفای یان دویركرنا زیانێ.
  7. هه‌ر كه‌سێ ژ دل و ب زانین و ب باوه‌ری بێژیت (لا إله إلا الله)، دێ هێته‌‌ د ناڤ ئیسلامێدا.
  8. زیانا هه‌ڤالێن خراب ل سه‌ر مرۆڤی.
  9. ڕامانا (لا إله إلا الله): هێلانا په‌رستنا بت و صه‌نه‌م و وه‌لییێن خودێ و زه‌لامێن باشه‌ و په‌رستنا خودێ ب تنێیه‌، و كو موشرك ڕامانا وێ دزانن.
  10. دروستییا سه‌ره‌دانا نه‌ساخێ موشرك ئه‌گه‌ر هیڤییا موسلمانبوونا وی هه‌بیت.
  11. هیدایه‌تا ته‌وفیقێ ب تنێ یا د ده‌ستێ خودێدا، ئه‌ركێ پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) ب تنێ ڕێبه‌ری و شیره‌تكرن و گه‌هاندنا په‌یامێیه‌.
پیشاندانی وەرگێڕانەکان
زمان: ئینگلیزی ئۆردی ئیسپانی زیاتر (58)
زیاتر