Hadith: ਮੈਂ ਹਜ਼ਰਤ ਉਮਰ ਬਿਨ ਖ਼ੱਤਾਬ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਦੇ ਨਾਲ ਈਦ ਮਨਾਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ: ਇਹ ਦੋ ਦਿਨ ਐਸੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰੋਜ਼ੇ ਰਖਣ ਤੋਂ ਰਸੂਲੁੱਲਾਹ ﷺ ਨੇ ਮਨਾਹੀ ਫਰਮਾਈ —ਇੱਕ ਤੁਹਾਡੇ ਰੋਜ਼ੇ ਖਤਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ (ਈਦ-ਉਲ-ਫ਼ਿਤਰ) ਦਾ ਦਿਨ,ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਦਿਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਵਿਚੋਂ ਖਾਂਦੇ ਹੋ (ਈਦ-ਉਲ-ਅਜ਼ਹਾ)।
عَنْ أَبِي عُبَيْدٍ، مَوْلَى ابْنِ أَزْهَرَ، قَالَ:
شَهِدْتُ العِيدَ مَعَ عُمَرَ بْنِ الخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ، فَقَالَ: هَذَانِ يَوْمَانِ نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ صِيَامِهِمَا: يَوْمُ فِطْرِكُمْ مِنْ صِيَامِكُمْ، وَاليَوْمُ الآخَرُ تَأْكُلُونَ فِيهِ مِنْ نُسُكِكُمْ.
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري: 1990]
المزيــد ...
ਅਬੂ ਉਬੈਦ, ਇਬਨ ਅਜ਼ਹਰ ਦੇ ਗੁਲਾਮ, ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ ਕਿ:
ਮੈਂ ਹਜ਼ਰਤ ਉਮਰ ਬਿਨ ਖ਼ੱਤਾਬ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਦੇ ਨਾਲ ਈਦ ਮਨਾਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ: ਇਹ ਦੋ ਦਿਨ ਐਸੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰੋਜ਼ੇ ਰਖਣ ਤੋਂ ਰਸੂਲੁੱਲਾਹ ﷺ ਨੇ ਮਨਾਹੀ ਫਰਮਾਈ —ਇੱਕ ਤੁਹਾਡੇ ਰੋਜ਼ੇ ਖਤਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ (ਈਦ-ਉਲ-ਫ਼ਿਤਰ) ਦਾ ਦਿਨ,ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਦਿਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਵਿਚੋਂ ਖਾਂਦੇ ਹੋ (ਈਦ-ਉਲ-ਅਜ਼ਹਾ)।
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري - 1990]
ਨਬੀ ਕਰੀਮ ﷺ ਨੇ ਈਦ-ਉਲ-ਫ਼ਿਤਰ ਅਤੇ ਈਦ-ਉਲ-ਅਜ਼ਹਾ ਦੇ ਦਿਨ ਰੋਜ਼ਾ ਰਖਣ ਤੋਂ ਮਨਾਹੀ ਫਰਮਾਈ।ਜਿਹੜਾ ਈਦ-ਉਲ-ਫ਼ਿਤਰ ਦਾ ਦਿਨ ਹੈ, ਉਹ ਰਮਜ਼ਾਨ ਦੇ ਰੋਜ਼ਿਆਂ ਦੀ ਖ਼ਾਤਮਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਦਿਨ ਹੈ,ਅਤੇ ਈਦ-ਉਲ-ਅਜ਼ਹਾ ਦਾ ਦਿਨ ਉਹ ਦਿਨ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦਾ ਗੋਸ਼ਤ ਖਾਧਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Benefits from the Hadith
- ਇਦ-ਉਲ-ਫ਼ਿਤਰ, ਇਦ-ਉਲ-ਅਜ਼ਹਾ ਅਤੇ ਅਯ੍ਯਾਮ-ਅਤ-ਤਸ਼ਰੀਕ (11, 12, 13 ਜ਼ੁਲ੍ਹਿ ਹਿਜ੍ਜਾ) ਦੇ ਦਿਨ ਰੋਜ਼ਾ ਰਖਣਾ ਹਰਾਮ ਹੈ,ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਦਿਨ ਇਦ-ਉਲ-ਅਜ਼ਹਾ ਨਾਲ ਵਾਬਸਤਾ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਦਿਨ ਹਨ।ਹਾਂ, ਜਿਸ ਸ਼ਖ਼ਸ ਨੂੰ ਕੁਰਬਾਨੀ (ਹਦੀ) ਮਇਆਸਰ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਲਈ ਤਸ਼ਰੀਕ ਦੇ ਦਿਨ ਰੋਜ਼ਾ ਰਖਣਾ ਜਾਇਜ਼ ਹੈ।
- ਇਬਨ ਹਜਰ ਰਹਿਮਹੁੱਲਾਹ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ: ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਨ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਦੱਸਣ ਵਿੱਚ ਹਿਕਮਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ —
- **ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ (ਈਦ-ਉਲ-ਫ਼ਿਤਰ)** ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਰੋਜ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਅਲੱਗ ਹੋਣ (ਫ਼ਸਲ) ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਿਆਂ ਦੀ ਤਕਮੀਲ ਨੂੰ ਵਿਖਾਉਣ ਲਈ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਇਜ਼ਹਾਰ ਇਦ ਦੇ ਦਿਨ ਰੋਜ਼ਾ ਨਾ ਰੱਖ ਕੇ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਕਰਕੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ;
- **ਦੂਜੇ ਦਿਨ (ਈਦ-ਉਲ-ਅਜ਼ਹਾ)** ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦੇ ਨਿਯਕਤ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਨਸਕ (ਕੁਰਬਾਨੀ) ਵਿੱਚੋਂ ਖਾਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਖੁਦ ਏਕ ਅਿਬਾਦਤ ਹੈ।
- ਖ਼ਤੀਬ ਲਈ ਮੁਸਤਾਹਬ (ਪਸੰਦੀਦਾ) ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਖੁਤਬੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਵੇਲੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਅਹਕਾਮ (ਇਸਲਾਮੀ ਹਕੂਮਤਾਂ) ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰੇ,
- ਅਤੇ ਮੌਕਿਆਂ ਦੀ ਮੁਨਾਸ਼ੀਅਤ ਨੂੰ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਰਖੇ।
- ਕੁਰਬਾਨੀ (ਨੁਸੁਕ) ਵਿੱਚੋਂ ਖਾਣਾ ਸ਼ਰਅਨ ਜਾਇਜ਼ ਤੇ ਮਸ਼ਰੂਅ (ਦੀਂ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੰਨਿਆ ਹੋਇਆ) ਹੈ।