ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਅੱਲਾਹ ਤਆਲਾ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਸੰਦ ਦੀ ਅਮਲ ਕਿਹੜੀ ਹੈ؟"ਉਨ੍ਹਾਂ ﷺ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ:"ਨਮਾਜ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਵਕਤ 'ਤੇ ਅਦਾ ਕਰਨਾ।" ਮੈਂ ਪੁੱਛਿਆ: "ਫਿਰ ਕਿਹੜਾ?"ਉਨ੍ਹਾਂ ﷺ ਨੇ ਕਿਹਾ:"ਮਾਂ-ਬਾਪ ਨਾਲ ਨੇਕੀ ਕਰਨੀ।" ਮੈਂ ਪੁੱਛਿਆ: "ਫਿਰ ਕਿਹੜਾ?"ਉਨ੍ਹਾਂ ﷺ ਨੇ ਕਿਹਾ:"ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਜਿਹਾਦ ਕਰਨਾ।

عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بِن مَسْعُودٍ رضي الله عنه قَالَ:
سَأَلْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: أَيُّ العَمَلِ أَحَبُّ إِلَى اللَّهِ؟ قَالَ: «الصَّلاَةُ عَلَى وَقْتِهَا»، قَالَ: ثُمَّ أَيٌّ؟ قَالَ: «ثُمَّ بِرُّ الوَالِدَيْنِ» قَالَ: ثُمَّ أَيٌّ؟ قَالَ: «الجِهَادُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ» قَالَ: حَدَّثَنِي بِهِنَّ، وَلَوِ اسْتَزَدْتُهُ لَزَادَنِي.
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري: 527]

ਇਸ ਅਨੁਵਾਦ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਮੀਖਿਆ ਅਤੇ ਪੜਤਾਲ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ.

"ਅਬਦੁੱਲਾਹ ਬਿਨ ਮਸਊਦ ਰਜੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਨੇ ਕਿਹਾ..."
ਮੈਂ ਨਬੀ ਅਕਰਮ ﷺ ਤੋਂ ਪੁੱਛਿਆ: "ਅੱਲਾਹ ਤਆਲਾ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਸੰਦ ਦੀ ਅਮਲ ਕਿਹੜੀ ਹੈ؟"ਉਨ੍ਹਾਂ ﷺ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ:"ਨਮਾਜ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਵਕਤ 'ਤੇ ਅਦਾ ਕਰਨਾ।" ਮੈਂ ਪੁੱਛਿਆ: "ਫਿਰ ਕਿਹੜਾ?"ਉਨ੍ਹਾਂ ﷺ ਨੇ ਕਿਹਾ:"ਮਾਂ-ਬਾਪ ਨਾਲ ਨੇਕੀ ਕਰਨੀ।" ਮੈਂ ਪੁੱਛਿਆ: "ਫਿਰ ਕਿਹੜਾ?"ਉਨ੍ਹਾਂ ﷺ ਨੇ ਕਿਹਾ:"ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਜਿਹਾਦ ਕਰਨਾ।"ਅਬਦੁੱਲਾਹ ਬਿਨ ਮਸਊਦ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ:ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਤਿੰਨ ਗੱਲਾਂ ਦੱਸੀਆਂ, ਅਤੇ ਜੇ ਮੈਂ ਹੋਰ ਪੁੱਛਦਾ ਤਾਂ ਉਹ ﷺ ਹੋਰ ਵੀ ਦੱਸਦੇ।
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري - 527]

ਵਿਆਖਿਆ

ਨਬੀ ਕਰੀਮ ﷺ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ: "ਕਿਹੜਾ ਅਮਲ ਅੱਲਾਹ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਪਸੰਦ ਹੈ?" ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ﷺ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ: **"ਵਹ ਨਮਾਜ਼ ਜੋ ਆਪਣੇ ਮੁਕਰਰ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਵਕਤ 'ਤੇ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਰੀਅਤ ਨੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।"** ਫਿਰ ਮਾਂ-ਪਿਓ ਨਾਲ ਨੇਕੀ ਕਰਨੀ —ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਚੰਗਾ ਸਲੂਕ ਕਰਨਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਕ ਅਦਾ ਕਰਨਾ,ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਾਫਰਮਾਨੀ ਤੋਂ ਬਚਣਾ। ਫਿਰ ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਜਿਹਾਦ —ਅੱਲਾਹ ਦੀ ਕਲਮਾ ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਲਈ, ਇਸਲਾਮ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਮਾਨਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਲਈ,ਤੇ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕਰਨ ਲਈ।ਇਹ ਜਿਹਾਦ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਅਤੇ ਮਾਲ ਦੋਹਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਬਨ ਮਸਊਦ ਰਜੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਨ੍ਹਾਂ ﷺ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਅਮਲ ਦੱਸੇ, ਅਤੇ ਜੇ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛ ਲੈਂਦਾ: "ਫਿਰ ਕਿਹੜਾ?"ਤਾਂ ਉਹ ﷺ ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਦੱਸ ਦੇਂਦੇ।

ਹਦੀਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਵਿੱਚੋਂ

1. ਅਮਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਸ ਵਿਚ ਫ਼ਜ਼ੀਲਤ (ਉਤਮਤਾ) ਹੁੰਦੀ ਹੈ — ਅੱਲਾਹ ਦੀ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਮੋਹੱਬਤ ਦੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ।
2. ਮੁਸਲਮਾਨ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਤਰਗੀਬ ਦਿੰਨੀ ਕਿ ਉਹ ਬਿਹਤਰ ਤੋਂ ਬਿਹਤਰ ਅਮਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੇ।
3. ਨਬੀ ਕਰੀਮ ﷺ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ "ਸਭ ਤੋਂ ਬਿਹਤਰੀਨ ਅਮਲ" ਬਾਰੇ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਵਾਬਾਂ ਵਖ-ਵਖ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ —ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ, ਮਸਲਹਤ ਅਤੇ ਹਰ ਇੱਕ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਫ਼ਾਇਦੇਮੰਦ ਅਮਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ।