ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: “ਸਭ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਇਕੱਲੇ ਪੜ੍ਹੀ ਨਮਾਜ਼ ਨਾਲੋਂ 25 ਗੁਣਾ ਬੇਹਤਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਜਰ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਦੇ ਫਰਿਸ਼ਤੇ ਅਤੇ ਦਿਨ ਦੇ ਫਰਿਸ਼ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

عَن أَبي هُرَيْرَةَ رضي الله عنه قَالَ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ:
«تَفْضُلُ صَلاَةُ الجَمِيعِ صَلاَةَ أَحَدِكُمْ وَحْدَهُ، بِخَمْسٍ وَعِشْرِينَ جُزْءًا، وَتَجْتَمِعُ مَلاَئِكَةُ اللَّيْلِ وَمَلاَئِكَةُ النَّهَارِ فِي صَلاَةِ الفَجْرِ» ثُمَّ يَقُولُ أَبُو هُرَيْرَةَ: فَاقْرَءُوا إِنْ شِئْتُمْ: {إِنَّ قُرْآنَ الفَجْرِ كَانَ مَشْهُودًا} [الإسراء: 78].
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري: 648]

ਇਸ ਅਨੁਵਾਦ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਮੀਖਿਆ ਅਤੇ ਪੜਤਾਲ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ.

ਅਬੂ ਹੁਰੈਰਾ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਤੋਂ ਰਿਪੋਰਟ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਨਬੀ ﷺ ਨੂੰ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਉਹ ਕਹਿ ਰਹੇ ਸਨ:
“ਸਭ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਇਕੱਲੇ ਪੜ੍ਹੀ ਨਮਾਜ਼ ਨਾਲੋਂ 25 ਗੁਣਾ ਬੇਹਤਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਜਰ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਦੇ ਫਰਿਸ਼ਤੇ ਅਤੇ ਦਿਨ ਦੇ ਫਰਿਸ਼ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।” ਫਿਰ ਅਬੂ ਹੁਰੈਰਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਤੁਸੀਂ ਇੱਥੇ ਪੜ੍ਹ ਸਕਦੇ ਹੋ: {ਸੱਚਮੁੱਚ, ਫਜਰ ਦਾ ਕੁਰਾਨ ਮਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।} [ਇਸਰਾਂ: 78]
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري - 648]

ਵਿਆਖਿਆ

ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਦਰਸਾਇਆ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਇਮਾਮ ਨਾਲ ਜ਼ੁਮਾਤ ਵਿੱਚ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹਨ ਦੀ ਸਵਾਬ ਅਤੇ ਇਨਾਮ ਉਸਦੇ ਘਰ ਜਾਂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲੇ ਪੜ੍ਹੀ 25 ਨਮਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਫਿਰ ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਫਜਰ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਅਤੇ ਦਿਨ ਦੇ ਫਰਿਸ਼ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਅਬੂ ਹੁਰੈਰਾ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ:
ਤੁਸੀਂ ਪੜ੍ਹ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜੇ ਚਾਹੋ: {ਬੇਸ਼ਕ, ਫਜਰ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਵੇਲੇ ਫ਼ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ } [ਇਸਰਾਂ: 78] ਅਰਥ: ਫਜਰ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਉੱਤੇ ਰਾਤ ਦੇ ਫਰਿਸ਼ਤੇ ਅਤੇ ਦਿਨ ਦੇ ਫਰਿਸ਼ਤੇ ਗਵਾਹੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਹਦੀਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਵਿੱਚੋਂ

1. ਇਬਨ ਹਜ਼ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮਸਜਿਦ ਵਿੱਚ ਜਮਾਅਤ ਨਾਲ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹਨਾ ਘਰ ਜਾਂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲੇ ਜਾਂ ਜਮਾਅਤ ਨਾਲ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹਨ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਸਵਾਬ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੱਲ ਇਬਨ ਦਕ਼ੀਕੁਲ-ਈਦ ਨੇ ਵੀ ਦੱਸੀ ਹੈ।
2. ਇਸ ਵਿੱਚ ਫਜਰ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਦੀ ਫ਼ਜ਼ੀਲਤ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਫਰਿਸ਼ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
3. ਇਬਨ ਬਾਜ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇੱਕ ਮੂੰਸਲਮਾਨ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮਸਜਿਦ ਵਿੱਚ ਜ਼ੁਮਾਤ ਨਾਲ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹਨ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋਵੇ, ਭਾਵੇਂ ਉਸਦਾ ਘਰ ਮਸਜਿਦ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਇਸ ਵੱਡੇ ਸੁਭਾਅਵਾਨ ਸਵਾਬ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕੇ।
4. ਨਵਾਵੀ ਨੇ ਰਿਵਾਇਤਾਂ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜ਼ੁਮਾਤ ਨਾਲ ਨਮਾਜ਼ ਇਕੱਲੀ ਨਮਾਜ਼ ਨਾਲੋਂ 25 ਦਰਜਿਆਂ ਬੇਹਤਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਿਵਾਇਤ ਅਨੁਸਾਰ 27 ਦਰਜਿਆਂ ਬੇਹਤਰ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਤਿੰਨ ਤਰੀਕੇ ਸਮਝਾਏ ਗਏ ਹਨ: 1. ਪਹਿਲਾਂ ਘੱਟ ਦਰਜਾ ਦੱਸਣਾ ਬੜੇ ਦਰਜੇ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਂਦਾ ਨਹੀਂ; ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਅੰਕੜਾ ਮੁਲਿਆਨਕਾਰੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। 2. ਪਹਿਲਾਂ ਘੱਟ ਦਰਜਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਫਿਰ ਅੱਲਾਹ ਨੇ ਉਸਦੇ ਫਾਇਦੇ ਦੀ ਵਾਧਾ ਦੱਸ ਕੇ ਰਿਵਾਇਤ ਕਰਵਾਈ। 3. ਇਹ ਮੁਸਲਿਮਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤਾਂ ਅਤੇ ਨਮਾਜ਼ ਦੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਕੁਝ ਲਈ 25 ਦਰਜੇ, ਕੁਝ ਲਈ 27 ਦਰਜੇ, ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਦੀ ਪੂਰੀਤਾ, ਖ਼ੁਸ਼ੂ‘, ਜ਼ੁਮਾਤ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਦੀ ਬਹੁਤਾਈ, ਫਜ਼ੀਲਤ ਅਤੇ ਮਸਜਿਦ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਵਗੈਰਾ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅੱਲਾਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਜਾਣਨਹਾਰ ਹੈ।