1. سه‌ره‌كی
  2. پۆلێن کراوەکان
  3. فیقـهــ-شەریعەتزانی- وبنچینەکانی

فەرموودە ئەگەر یەکێکتان گوریسێک ببات، وکۆمەڵێک دار بهێنێت بە کۆڵی خۆی وبیفرۆشێت، و بەهۆی ئەمە الله ڕووی بپارێزێت (لە داواکردن)، ئەمە خێرترە بۆی لەوەى داوا لە خەڵکی بکات؛ لەوەیە پێی ببەخشن یان پێی نەبەخشن

عَنِ الزُّبَيْرِ بْنِ العَوَّامِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ:
«لَأَنْ يَأْخُذَ أَحَدُكُمْ حَبْلَهُ، فَيَأْتِيَ بِحُزْمَةِ الحَطَبِ عَلَى ظَهْرِهِ، فَيَبِيعَهَا، فَيَكُفَّ اللَّهُ بِهَا وَجْهَهُ خَيْرٌ لَهُ مِنْ أَنْ يَسْأَلَ النَّاسَ أَعْطَوْهُ أَوْ مَنَعُوهُ».

لە زوبەریری کوڕی عەوامەوە -ڕەزای خوای لێبێت- کە پێغەمبەر -صلى اللە علیە وسلم- دەفەرمووێت:
«ئەگەر یەکێکتان گوریسێک ببات، وکۆمەڵێک دار بهێنێت بە کۆڵی خۆی وبیفرۆشێت، و بەهۆی ئەمە الله ڕووی بپارێزێت (لە داواکردن)، ئەمە خێرترە بۆی لەوەى داوا لە خەڵکی بکات؛ لەوەیە پێی ببەخشن یان پێی نەبەخشن».

(سەحیح - ڕاست) (البخاري) ڕیوایەتی كردووە صحيح البخاري - 1471

شیکردنەوە

پێغەمبەر -صلى اللە علیە وسلم- ڕوونیدەكاتەوە كە هەركەسێك لە نێو خەڵكیدا ئیشێك بكات وەكو بۆ نمونە گوریسێک ببات وکۆمەڵێک دار بهێنێت بە کۆڵی خۆی وبیفرۆشێت، وبە پارەكەی خواردن بۆ خۆی دابین بكات، یان خێری پێ بكات، وبێ پێویست بێت لە خەڵكی وڕووی بپارێزێت لە زەلیلی داوا كردن؛ ئەمە خێرترە بۆی لەوەى داوا لە خەڵکی بکات؛ لەوەیە پێی ببەخشن یان پێی نەبەخشن، داوا كردن لە خەڵكی زەلیلیە، وئیماندار بەشكۆیە وزەلیل نییە.

لە سوودەکانی فەرموودەکە

  1. هاندان بۆ خۆگرتنەوە ودوور بوون لە پرسیار وداوا کردن لەخەڵکی.
  2. ئامۆژگاری بۆ ئیش کردن بۆ بەدەستهێنانى ڕزق وبژێوی، ئەگەرچیش پیشەیەکی سادە وبێ نرخ بێت لە چاوی خەڵکی.
  3. ئاینی ئیسلام دژایەتی سواڵكردن وبێ كاری دەكات؛ بۆیە واجبی كردووە مرۆڤ هەوڵ بدات وكار بكات، ئەگەرچیش كارێكی قورس بێت وەكو كۆكردنەوەی دار.
  4. داوا کردن حەڵاڵ نییە ئەگەر تواناى هەبێت کار بکات وبژێوی وڕزقی ژیانی خۆی پەیدا بکات.
  5. داواكردن لە دەسەڵاتدار بەهۆی پێویستییەوە؛ ڕێگەپێدراوە، خوای گەورە دەفەرموێت: {وَلَا عَلَى الَّذِينَ إِذَا مَا أَتَوْكَ ‌لِتَحْمِلَهُمْ قُلْتَ لَا أَجِدُ مَا أَحْمِلُكُمْ عَلَيْهِ تَوَلَّوْا وَأَعْيُنُهُمْ تَفِيضُ مِنَ الدَّمْعِ حَزَنًا أَلَّا يَجِدُوا مَا يُنْفِقُونَ} [التوبة: 92] واتە: {وە تاوان لەسەر ئەو کەسانەیش نییە کە ھاتنە لات (ئەی پێغەمبەر ﷺ) بۆئەوەی (سوواریان بۆ دابین بکەیت) ووتت سواریم بۆ دابین ناکرێت بۆتان، ئەوانیش گەڕانەوە لەکاتێکدا فرمێسکی دەڕشت لە داخ و خەفەتدا کە ھیچیان نەبوو خەرجی بکەن (بۆ پێداویستی جیھاد)}.
  6. هەركەسێك ناچار بوو داوا بكات ولاواز بوو لە ئاست بەدەستهێنانی بژێوی وەكو كاری دار كۆكردنەوە وكاری تر؛ ئەوا ڕێگەپێدراوە داوا بكات بەمەرجێك سوێند نەخوات وپێداگیر نەبێت لە داواكەیدا، خوای گەورە دەفەرموێت: {لَا يَسْأَلُونَ النَّاسَ ‌إِلْحَافًا} [البقرة: 273] {بە ڕووگیرییانەوە داوای هیچ شتێك لە خەڵكی ناكەن}.
  7. نەوەوی دەڵێت: فەرموودەكە هاندانی تێدایە بۆ خێركردن، وبۆ دابین کردنی بژێوی ژیان، وبۆ دابینكردنی بژێوی بە ئەنجامدانی پیشە ڕێگەپێدراوەكان.

پیشاندانی وەرگێڕانەکان

37 زمان
EN English الإنجليزية
UR اردو الأوردية
ES Español الإسبانية
ID Indonesia الإندونيسية
UG ئۇيغۇرچە الأيغورية
BN বাংলা البنغالية
TR Türkçe التركية
RU Русский الروسية
BS Bosanski البوسنية
SI සිංහල السنهالية
HI हिन्दी الهندية
ZH 中文 الصينية
FA فارسی الفارسية
VI Tiếng Việt الفيتنامية
TL Tagalog تجالوج
HA Hausa الهوسا
PT Português البرتغالية
ML മലയാളം المليالم
TE తెలుగు التلغو
SW Kiswahili السواحيلية
MY မြန်မာ البورمية
TH ไทย التايلندية
PS پښتو بشتو
AS অসমীয়া الأسامية
AM አማርኛ الأمهرية
NL Nederlands الهولندية
GU ગુજરાતી الغوجاراتية
PRS دری الدرية
SR Српски الصربية
RO Română الرومانية
HU Magyar المجرية
KN ಕನ್ನಡ الكانادا
KA ქართული الجورجية
MK Македонски المقدونية
KM ភាសាខ្មែរ الخميرية
PA ਪੰਜਾਬੀ البنجابية
MR मराठी الماراثية