بروز رسانی: در روز قیامت، خورشید به مخلوقات نزدیک کرده می‌شود، تا به اندازهٔ یک میل از آنان فاصله داشته باشد

عَنِ الْمِقْدَادِ بْنِ الْأَسْوَدِ رَضيَ اللهُ عنهُ قَالَ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، يَقُولُ:
«تُدْنَى الشَّمْسُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مِنَ الْخَلْقِ، حَتَّى تَكُونَ مِنْهُمْ كَمِقْدَارِ مِيلٍ»، قَالَ سُلَيْمُ بْنُ عَامِرٍ: فَوَاللهِ مَا أَدْرِي مَا يَعْنِي بِالْمِيلِ؟ أَمَسَافَةَ الْأَرْضِ، أَمِ الْمِيلَ الَّذِي تُكْتَحَلُ بِهِ الْعَيْنُ قَالَ: «فَيَكُونُ النَّاسُ عَلَى قَدْرِ أَعْمَالِهِمْ فِي الْعَرَقِ، فَمِنْهُمْ مَنْ يَكُونُ إِلَى كَعْبَيْهِ، وَمِنْهُمْ مَنْ يَكُونُ إِلَى رُكْبَتَيْهِ، وَمِنْهُمْ مَنْ يَكُونُ إِلَى حَقْوَيْهِ، وَمِنْهُمْ مَنْ يُلْجِمُهُ الْعَرَقُ إِلْجَامًا» قَالَ: وَأَشَارَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ إِلَى فِيهِ.
[صحيح] - [رواه مسلم] - [صحيح مسلم: 2864]

از مِقداد بن اسود رضی الله عنه روایت است که گفت: از رسول الله صلی الله علیه و سلم شنیدم که می‌فرمودند:
«تُدْنَى الشَّمْسُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مِنَ الْخَلْقِ، حَتَّى تَكُونَ مِنْهُمْ كَمِقْدَارِ مِيلٍ»، قَالَ سُلَيْمُ بْنُ عَامِرٍ: فَوَاللهِ مَا أَدْرِي مَا يَعْنِي بِالْمِيلِ؟ أَمَسَافَةَ الْأَرْضِ، أَمِ الْمِيلَ الَّذِي تُكْتَحَلُ بِهِ الْعَيْنُ قَالَ: «فَيَكُونُ النَّاسُ عَلَى قَدْرِ أَعْمَالِهِمْ فِي الْعَرَقِ، فَمِنْهُمْ مَنْ يَكُونُ إِلَى كَعْبَيْهِ، وَمِنْهُمْ مَنْ يَكُونُ إِلَى رُكْبَتَيْهِ، وَمِنْهُمْ مَنْ يَكُونُ إِلَى حَقْوَيْهِ، وَمِنْهُمْ مَنْ يُلْجِمُهُ الْعَرَقُ إِلْجَامًا» قَالَ: وَأَشَارَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ إِلَى فِيهِ. یعنی: «در روز قیامت، خورشید به مخلوقات نزدیک کرده می‌شود، تا به اندازهٔ یک میل از آنان فاصله داشته باشد». سلیم بن عامر [راوی] گفت: به خدا سوگند نمی‌دانم منظور از «میل» چیست؟ مسافتِ زمین، یا آن میلی که با آن چشم را سرمه می‌کشند؟ [پیامبر] فرمودند: «پس مردم به اندازهٔ اعمالشان در عرق فرو می‌روند؛ برخی از آنان تا دو قوزکشان، و برخی تا دو زانویشان، و برخی تا کمرشان، و برخی را عرق تا دهانشان لگام می‌زند». [راوی] گفت: و رسول خدا صلی الله علیه و سلم با دستشان به دهان خود اشاره کردند».
[صحیح است] - [به روایت مسلم] - [صحیح مسلم - 2864]

شرح

پیامبر صلی الله علیه و سلم خبر داده‌اند که خورشید در روز قیامت به مخلوقات نزدیک کرده می‌شود، تا به اندازهٔ یک میل از سرِ آنان فاصله داشته باشد. سلیم بن عامر که از تابعین است می‌گوید: به خدا سوگند نمی‌دانم منظور ایشان کدام یک از دو «میل» است، مسافتِ زمین، یا آن میلی که با آن چشم را سرمه می‌کشند؟ [پیامبر] فرمودند: پس آنان به اندازهٔ اعمالشان در عرق فرو می‌روند؛ برخی از آنان عرقشان تا دو قوزکشان است، و برخی تا دو زانویشان، و برخی تا کمر و محل بستن لنگشان، و برخی عرق به دهانشان می‌رسد و آنان را از سخن گفتن بازمی‌دارد. [راوی] گفت: و پیامبر صلی الله علیه و سلم با دستشان به دهان خود اشاره کردند.

از نکات این حدیث

1. بیان هول و هراس روز قیامت و ترساندن از آن.
2. مردم در روز قیامت در موقف، بر حسب اعمالشان در سختی خواهند بود.
3. ترغیب به اعمال خیر و ترساندن از اعمال بد.