ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਜੇ ਮੈਂ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜਲਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ
عَنْ عِكْرِمَةَ:
أَنَّ عَلِيًّا رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ حَرَّقَ قَوْمًا، فَبَلَغَ ابْنَ عَبَّاسٍ فَقَالَ: لَوْ كُنْتُ أَنَا لَمْ أُحَرِّقْهُمْ لِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «لاَ تُعَذِّبُوا بِعَذَابِ اللَّهِ»، وَلَقَتَلْتُهُمْ كَمَا قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «مَنْ بَدَّلَ دِينَهُ فَاقْتُلُوهُ».
[صحيح] - [رواه البخاري] - [صحيح البخاري: 3017]
المزيــد ...
**ਹਜ਼ਰਤ ਇਕਰਮਾ ਤੋਂ (ਰਵਾਇਤ ਹੈ):**
ਅਲੀ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਨੇ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਲਾ ਦਿੱਤਾ؛ ਇਹ ਗੱਲ ਇਬਨ ਅੱਬਾਸ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁਕੋਲ ਪਹੁੰਚੀ ਤਾਂ ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: «ਜੇ ਮੈਂ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜਲਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ: "ਅੱਲਾਹ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਸਜ਼ਾ ਨਾ ਦਿਓ"؛ ਅਤੇ ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ: "ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਬਦਲਿਆ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿਓ"।»
[صحيح] - [رواه البخاري] - [صحيح البخاري - 3017]
ਅਲੀ ਬਿਨ ਅਬੀ ਤਾਲਿਬ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਨੇ ਇਸਲਾਮ ਤੋਂ ਮੁਰਤਦ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ — ਜ਼ਨਾਦਿਕ — ਨੂੰ ਅੱਗ ਨਾਲ ਜਲਾਇਆ; ਇਹ ਗੱਲ ਅਬਦੁੱਲਾਹ ਬਿਨ ਅੱਬਾਸ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਤਕ ਪਹੁੰਚੀ, ਉਸਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗ ਨਾਲ ਜਲਾਉਣ ਨੂੰ ਨਕਾਰਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜੇ ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਜਲਾਉਂਦਾ; ਕਿਉਂਕਿ ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਵਾਜ਼ਹ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸਿਰਫ ਅੱਲਾਹ ਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਅੱਗ ਦਾ ਰੱਬ ਹੈ؛ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਣਾ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ: «ਜਿਸਨੇ ਇਸਲਾਮ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਬਦਲਿਆ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿਓ»।
ਹਦੀਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਵਿੱਚੋਂ
- ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਧਰਮ ਤੋਂ ਮੁਰਤਦ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਕਤਲ ਕਰਨਾ ਉਲਮਾਂ ਦੀ ਇਕਮਤ ਨਾਲ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ، ਇਹ ਆਪਣੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਸ਼ਰਤਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ، ਅਤੇ ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ ਸਿਰਫ਼ ਇਮਾਮ ਜਾਂ ਹਾਕਿਮ ਹੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
- ਉਸਦਾ ਕਹਿਣਾ: «ਜੋ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਬਦਲ ਦੇਵੇ, ਉਸਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿਓ» — ਮਤਲਬ: ਜੋ ਇਸਲਾਮ ਤੋਂ ਮੁਰਤਦ ਹੋਵੇ؛ ਇਹ ਇਕ ਆਮ ਹਕਮ ਹੈ ਜੋ ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੋਹਾਂ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ۔
- ਮੁਰਤਦ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮੁਰਤਦਗੀ 'ਤੇ ਰਿਹਾ ਕਰਕੇ ਨਹੀਂ ਛੱਡਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਬਲਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮ ਵੱਲ ਦਾਅਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਜੇ ਉਹ ਜਵਾਬ ਨਾ ਦੇਵੇ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ਇਸ ਹਦੀਸ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਨਾਲ ਤਸ਼ਦੀਦ ਕਰਨ (ਜਲਾਕੇ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ) ਤੋਂ ਮਨਾਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ، ਅਤੇ ਹਦਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗ ਰਾਹੀ ਨਿਭਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ۔
- ਹਜ਼ਰਤ ਇਬਨ ਅੱਬਾਸ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁਮਾਂ ਦੀ ਫ਼ਜ਼ੀਲਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਅਲਿਮ ਅਤੇ ਫਕੀਹ ਸਨ, ਅਤੇ ਨਬੀ ﷺ ਦੀਆਂ ਹਦੀਆਂ ਤੋਂ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਫਿਕਹ ਬਹੁਤ ਵਿਆਪਕ ਸੀ।
- ਇਸ ਵਿੱਚ **ਵਿਰੋਧੀ ਤੇ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਅਦਬ** ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ
ਹੋਰ
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਅੱਲਾਹ ਨੇ ਕੁਝ ਫਰਜ਼ ਮੁਕਰਰ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ਰਾਬ ਨਾ ਕਰੋ। ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੱਦਾਂ ਰੱਖੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਨਾ ਵਧੋ। ਅਤੇ ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਰਾਮ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਤੋੜੋ। ਅਤੇ ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਬਾਰੇ ਚੁੱਪ ਰਹੇ ਹਨ, ਤੁਹਾਡੇ ਉੱਤੇ ਰਹਿਮਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਨਾ ਕਿ ਭੁੱਲ ਕੇ—ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਤਫ਼ਤੀਸ਼ ਨਾ ਕਰੋ।
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਉਕਲ ਜਾਂ ਉਰੈਨਾ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਕੁਝ ਲੋਕ ਮਦੀਨਾ ਆਏ।
- ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਜਿਸ ਨੇ ਕੋਈ ਹੱਦ ਵਾਲਾ ਗੁਨਾਹ ਕੀਤਾ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਉਸ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਮਿਲ ਗਈ, ਤਾਂ ਅੱਲ੍ਹਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਇਨਸਾਫ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ — ਉਹ ਆਪਣੇ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਆਖ਼ਰਤ ਵਿਚ ਦੋ ਵਾਰ ਸਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਦੇਂਦਾ।