ਗੱਲ ਜਾਂ ਬਾਤਾਂ: ਅੱਗ ਨਾਲ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣਾ ਸਿਰਫ ਅੱਗ ਦਾ ਮਾਲਿਕ ਹੀ ਕਰੇ, ਇਹ ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਨਹੀਂ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ।

عنْ ابنِ مَسْعُودٍ رَضيَ اللهُ عنهُ قَالَ:
كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ، فَانْطَلَقَ لِحَاجَتِهِ، فَرَأَيْنَا حُمَّرَةً مَعَهَا فَرْخَانِ، فَأَخَذْنَا فَرْخَيْهَا، فَجَاءَتِ الْحُمَرَةُ فَجَعَلَتْ تَفْرِشُ، فَجَاءَ النَّبِيُّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ: «مَنْ فَجَعَ هَذِهِ بِوَلَدِهَا؟ رُدُّوا وَلَدَهَا إِلَيْهَا»، وَرَأَى قَرْيَةَ نَمْلٍ قَدْ حَرَّقْنَاهَا، فَقَالَ: «مَنْ حَرَّقَ هَذِهِ؟» قُلْنَا: نَحْنُ. قَالَ: «إِنَّهُ لَا يَنْبَغِي أَنْ يُعَذِّبَ بِالنَّارِ إِلَّا رَبُّ النَّارِ».
[صحيح] - [رواه أبو داود] - [سنن أبي داود: 2675]

ਇਸ ਅਨੁਵਾਦ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਮੀਖਿਆ ਅਤੇ ਪੜਤਾਲ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ.

ਇਬਨ ਮਸਊਦ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਨੇ ਕਿਹਾ:
ਅਸੀਂ ਰਸੂਲ ਅੱਲਾਹ ਸੱਲੱਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਸੱਲਮ ਦੇ ਨਾਲ ਸਫਰ ‘ਤੇ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਕੋਈ ਜ਼ਰੂਰਤ ਲਈ ਅੱਗੇ ਗਏ। ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਮਦਰ ਭੈਸ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਉਹਨਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਲਿਆ। ਮਦਰ ਭੈਸ ਆਈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਖੋਜਣ ਲੱਗੀ। ਫਿਰ ਨਬੀ ਸੱਲੱਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਸੱਲਮ ਆਏ ਅਤੇ ਕਿਹਾ: «ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੌਣ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਤੰਗ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ? ਇਹਦੇ ਬੱਚੇ ਉਸਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿਓ।»ਫਿਰ ਉਹ ਇੱਕ ਪੀਲੀ ਮੀਠੀ ਦੇ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਜੋ ਸਾਡੇ ਨੇ ਜ਼ਲ੍ਹਮ ਕਰਕੇ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਨਬੀ ਸੱਲੱਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਸੱਲਮ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: «ਇਹ ਕੌਣ ਸਾੜਿਆ?» ਅਸੀਂ ਕਿਹਾ: ਸਾਨੂੰ। ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ: «ਅੱਗ ਨਾਲ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣਾ ਸਿਰਫ ਅੱਗ ਦਾ ਮਾਲਿਕ ਹੀ ਕਰੇ, ਇਹ ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਨਹੀਂ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ।»
[صحيح] - [رواه أبو داود] - [سنن أبي داود - 2675]

ਵਿਆਖਿਆ

ਅਬਦੁੱਲਾਹ ਬਿਨ ਮਸਊਦ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਰਸੂਲ ਅੱਲਾਹ ਸੱਲੱਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਸੱਲਮ ਦੇ ਨਾਲ ਸਫਰ ‘ਤੇ ਸਨ। ਨਬੀ ਸੱਲੱਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਸੱਲਮ ਆਪਣੀ ਕੋਈ ਜ਼ਰੂਰਤ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਅੱਗੇ ਗਏ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਲਾਲ ਪੰਛੀ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ ਵੇਖਿਆ। ਮਦਰ ਭੈਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿੱਛੇ ਦੇ ਪੰਛਿਆਂ ਨੂੰ ਖੋਇਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਕੇ ਪੰਖ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਦਿੱਖਾਇਆ। ਫਿਰ ਨਬੀ ਸੱਲੱਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਸੱਲਮ ਆਏ ਅਤੇ ਕਿਹਾ: "ਇਸਨੇ ਇਸਨੂੰ ਕੌਣ ਉਦਾਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਲੈ ਜਾਣ ਨਾਲ ਡਰਾਇਆ?!" ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਬੱਚੇ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿਓ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਨਮਲਾਂ ਦੇ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਜੋ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸਾੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਨਬੀ ਸੱਲੱਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਸੱਲਮ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਇਹ ਕੌਣ ਸਾੜਿਆ?" ਉਸਦੇ ਕੁਝ ਸਾਥੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਅਸੀਂ।" ਉਸਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: "ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਜੀਵੰਤ ਸਿਰਿਆਂ ਨਾਲ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣਾ ਜਾਇਜ ਨਹੀਂ; ਸਿਰਫ਼ ਅੱਲਾਹ, ਜਿਸਨੇ ਅੱਗ ਬਣਾਈ ਹੈ, ਹੀ ਇਸ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੈ।"

ਹਦੀਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਵਿੱਚੋਂ

1. ਜ਼ਰੂਰਤ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਸਮੇਂ ਢੱਕ-ਢਾਕ (ਸਤਰ) ਰੱਖਣ ਦੀ ਸ਼ਰੀਅਤੀ ਲਾਜ਼ਮੀਅਤ।
2. ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਕੇ ਤੰਗ ਕਰਨ (ਜਬਰ) ਤੋਂ ਮਨਾਹੀ।
3. ਚੂਹਿਆਂ ਅਤੇ ਕੀੜਿਆਂ ਨੂੰ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸਾੜਨ ਤੋਂ ਮਨਾਹੀ।
4. ਜਾਨਵਰਾਂ ਨਾਲ ਦਇਆ ਅਤੇ ਰਹਿਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ, ਅਤੇ ਇਸ ਵਿਚ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਪਹਿਲ।
5. ਨਬੀ ਸੱਲੱਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਸੱਲਮ ਦੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨਾਲ ਰਹਿਮਤ।
6. ਅੱਗ ਨਾਲ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣਾ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਭੂ ਅੱਲਾਹ ਹੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।