1. سه‌ره‌كی
  2. پۆلێنکردنەکان
  3. The Creed

فەرموودە ((ب ڕاستی ته‌ پرسیارا تشته‌كێ مه‌زن ژ من كر و ئه‌و تشته‌كێ ب ساناهییه‌ بۆ وی كه‌سێ خودێ ل به‌ر وی ب ساناهی لێ كربیت

عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ قَالَ: قُلْت يَا رَسُولَ اللَّهِ! أَخْبِرْنِي بِعَمَلٍ يُدْخِلُنِي الجَنَّةَ وَيُبَاعِدْنِي مِنْ النَّارِ، قَالَ:
«لَقَدْ سَأَلْتَ عَنْ عَظِيمٍ، وَإِنَّهُ لَيَسِيرٌ عَلَى مَنْ يَسَّرَهُ اللَّهُ عَلَيْهِ: تَعْبُدُ اللَّهَ لَا تُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا، وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ، وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ، وَتَصُومُ رَمَضَانَ، وَتَحُجُّ البَيْتَ، ثُمَّ قَالَ: أَلَا أَدُلُّكَ عَلَى أَبْوَابِ الخَيْرِ، الصَّوْمُ جُنَّةٌ، وَالصَّدَقَةُ تُطْفِئُ الْخَطِيئَةَ كَمَا يُطْفِئُ المَاءُ النَّارَ، وَصَلَاةُ الرَّجُلِ مِنْ جَوْفِ اللَّيْلِ، ثُمَّ تَلَا: {تَتَجَافَى جُنُوبُهُمْ عَنِ الْمَضَاجِعِ} حَتَّى {بَلَغَ يَعْمَلُونَ}، ثُمَّ قَالَ: أَلَا أُخْبِرُك بِرَأْسِ الأَمْرِ وَعَمُودِهِ وَذِرْوَةِ سَنَامِهِ، فَقُلْتُ: بَلَى يَا رَسُولَ اللَّهِ، قَالَ: رَأْسُ الأَمْرِ الإِسْلَامُ، وَعَمُودُهُ الصَّلَاةُ، وَذِرْوَةُ سَنَامِهِ الجِهَادُ، ثُمَّ قَالَ: أَلَا أُخْبِرُك بِمِلَاكِ ذَلِكَ كُلِّهِ، فقُلْت: بَلَى يَا رَسُولَ اللَّه! فَأَخَذَ بِلِسَانِهِ وَقَالَ: كُفَّ عَلَيْك هَذَا، قُلْت: يَا نَبِيَّ اللَّهِ! وَإِنَّا لَمُؤَاخَذُونَ بِمَا نَتَكَلَّمُ بِهِ، فَقَالَ: ثَكِلَتْكَ أُمُّكَ وَهَلْ يَكُبُّ النَّاسَ عَلَى وُجُوهِهِمْ أَوْ قَالَ عَلَى مَنَاخِرِهِمْ إلَّا حَصَائِدُ أَلسِنَتِهِمْ»!

ژ موعازێ کوڕێ جەبەلی (خودێ ژێ ڕازی بیت) گۆت: من گۆت: ئه‌ی پێغەمبەرێ خودێ؛ بۆ من كاره‌كی بێژه‌ من ببه‌ته‌ به‌حه‌شتێ و من ژ ئاگرێ جه‌هنه‌مێ دویر بێخیت. گۆت:
((ب ڕاستی ته‌ پرسیارا تشته‌كێ مه‌زن ژ من كر و ئه‌و تشته‌كێ ب ساناهییه‌ بۆ وی كه‌سێ خودێ ل به‌ر وی ب ساناهی لێ كربیت: ئه‌و تشت ئه‌ڤه‌یه‌ تو عیباده‌تێ خودێ ب تنێ بكه‌ی و چ شریك و هه‌ڤالان بۆ دروست نه‌كه‌ی، تو نڤێژان بكه‌ی و زه‌كاتێ بده‌ی و ڕۆژییێن هه‌یڤا ڕه‌مه‌زانێ بگری و حه‌جێ بكه‌ی. پاشی گۆت: ئه‌رێ ئه‌ز به‌رێ ته‌ نه‌ده‌مه‌ ده‌رگه‌هێن خێر و باشییێ: ڕۆژی په‌رجان و پارێزه‌ره‌، خێر و صه‌ده‌قه‌كرن ژی گونه‌هێ پویچ دكه‌ت و دڤه‌مرینیت هه‌روه‌كی چاوا ئاڤ ئاگری دڤه‌مرینیت، نڤێژا مرۆڤی ل نیڤا شه‌ڤێ ژی ژ ده‌رگه‌هێن خێرێیه‌))، پاشی ئه‌ڤ ئایه‌ته‌ خواند: ﱡتَتَجَافَىٰ جُنُوبُهُمۡ عَنِ ٱلۡمَضَاجِعِ يَدۡعُونَ رَبَّهُمۡﱠ هه‌تا گه‌هشتییه‌: ﱡيَعۡمَلُونَﱠ، ئانكو: ((ته‌نشتێن ڤان يێن باوه‌رییێ ب ئايه‌تێن خودێ دئينن ژ نڤينان بلند دبن، ب شه‌ڤێ ڕادبن نڤێژان بۆ خودايێ خۆ دكه‌ن)). پاشی گۆت: ((ئه‌رێ ئه‌ز بۆ ته‌ نه‌بێژم كا سه‌رێ كاری هه‌مییێ و ستوینا وێ و بلندترین پله‌یا وێ ژی كیژكه‌؟))، من گۆتێ: به‌لێ ئه‌ی پێغه‌مبه‌رێ خودێ، گۆت: ((سه‌رێ كاری ئیسلامه‌، ستوینا وێ نڤێژه‌، بلندترین پله‌یا وێ ژی جیهاده‌))، پاشی گۆت: ((ئه‌رێ ما ئه‌ز بۆ ته‌ وی تشتی ژی نه‌بێژم یێ ئه‌ڤ تشته‌ هه‌می پێ ته‌مام دبن؟))، من گۆتێ: به‌لێ ئه‌ی پێغه‌مبه‌رێ خودێ، گۆت: ((ئه‌زمانێ خۆ گرت، و گۆت: ئاها ڤی بگره‌))، من گۆتێ: ئه‌ی پێغه‌مبه‌رێ خودێ، ئه‌رێ ما دێ سه‌را وی تشتێ ئه‌م ب ئه‌زمانێ خۆ دبێژین لێپرسین د گه‌ل مه‌ هێته‌ كرن؟ گۆت: ((دایكا ته‌ ب ته‌ بێژیت موعاز، ئه‌رێ ما تشته‌كێ دی هه‌یه خه‌لكی ل سه‌ر ڕویێ وان - یان ل سه‌ر دفنا وان بخشینیته‌ د ناڤ ئاگرێ جه‌هنه‌مێدا ژ بلی وان تشتێن ژ ئه‌زمانێ وان ده‌ردكه‌ڤن!)).

صحيح رواه الترمذي الأربعون النووية - 29

شیکردنەوە

موعازی (خودێ ژێ ڕازی بیت) گۆت: د گه‌شته‌كێدا ئه‌ز د گه‌ل پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) بووم، ڤێجا ڕۆژه‌كێ ل ده‌مێ ئه‌م ب ڕێكێ دچووین ئه‌ز نێزیكی وی بووم، من ژی گۆت: ئه‌ی پێغه‌مبه‌رێ خودێ؛ بۆ من كاره‌كی بێژه‌ من ببه‌ته‌ به‌هه‌شتێ و من ژ ئاگرێ جه‌هنه‌مێ دویر بێخیت، گۆت: ب ڕاستی ته‌ پرسیارا كاره‌كی ژ من كر كو كرنا وی ل به‌ر نه‌فسێ یا مه‌زن و ب زه‌حمه‌ته‌، به‌لێ ئه‌و یا ب ساناهی و سڤكه‌ بۆ وی كه‌سێ خودێ ل به‌ر ساناهی لێكربیت، ئه‌و تشتێن د ئیسلامێدا فه‌ڕزن ل سه‌ر ته‌؛ ئه‌نجام بده‌:
فه‌ڕزا ئێكێ: ئه‌ڤه‌یه‌ تو عیباده‌تێ خودێ ب تنێ بكه‌ی و چ شریك و هه‌ڤالان بۆ دروست نه‌كه‌ی.
فه‌ڕزا دووێ: ئه‌ڤه‌یه‌ تو هه‌ر پێنج نڤێژێن فه‌ڕز ل سه‌ر ته‌ د شه‌ڤه‌ك و ڕۆژه‌كێدا بكه‌ی، ئه‌و ژی نڤێژا: سپێدێ، نیڤرۆ، ئێڤاری، مه‌غره‌ب و عه‌یشانه‌، ب هه‌می مه‌رج و ستوین و واجبێن وانڤه‌.
فه‌ڕزا سێیێ: ئه‌ڤه‌یه‌ تو زه‌كاتا مالێ خۆ یێ خودێ فه‌ڕزكری بده‌ی، ئەڤه‌ ژی عیباده‌ته‌كێ دارایی یێ واجبه‌ د هەر مالەکیدا کو گەهشتبیتە كوژمه‌كێ دیارکری د شەریعەتیدا و دهێتە دان بۆ كه‌سێن ژ هەژی.
فه‌ڕزا چارێ: ئه‌ڤه‌یه‌ تو ڕۆژییێن هه‌یڤا رەمەزانێ بگری، ئەڤه‌ ژی هێلانا خوارن و ڤەخوارنێیه‌ و تشتێن دی یێن ڕۆژی پێ دكه‌ڤیت ب ئنیەتا په‌رستنا خودێ، ئه‌ڤ هێلانه ژی ژ نڤێژا سپێدێیه‌ هەتا ڕۆژئاڤابوونێ.
فه‌ڕزا پێنجێ: ئه‌ڤه‌یه‌ تو بچییه‌ حەجێ‌، كو ئه‌و ژی چوونا مەککەهێیە بۆ بجهئینانا ڕێوڕه‌سمێن حه‌جێ، ئه‌ڤه‌ ژی وه‌ك په‌رستنه‌ك بۆ خودایێ مه‌زن.
پاشی پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت: ئه‌رێ بۆ ته‌ وێ ڕێكێ نه‌بێژم یا خودانی دگه‌هینیته‌ هه‌می ده‌رگه‌هێن خێرێ؟ كو ئه‌و ژی ئه‌ڤه‌یه‌ تو كرنا سوننه‌تان بده‌یه‌ دویڤ كرنا ڤان فه‌ڕزان.
ئێك: گرتنا ڕۆژییێن سوننه‌ت، كو ڕێگره‌ بۆ كرنا گونه‌هان، ئه‌ڤه‌ ژی ب شكه‌ستن و خاڤبوونا شه‌هوه‌تێ و لاوازبوونا هێزێ.
دوو: خێر و صه‌ده‌قه‌كرنێن سوننه‌ت گونه‌هێ ژ ناڤ دبه‌ت پشتی مرۆڤی ئه‌نجامدای و كارتێكرن و شینوارێن وێ ناهێلیت.
سێ: كرنا نڤێژێن شه‌ڤێ ل سێئێكا دویماهیكێ یا شه‌ڤێ، پاشی پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) ئه‌ڤ ئایه‌ته‌ خواند: ((ﱡتَتَجَافَىٰ جُنُوبُهُمۡ)) ئانكو: ته‌نشتێن وان بلند دبن و دویر دكه‌ڤن ((عَنِ ٱلۡمَضَاجِعِ)) ئانكو: ژ نڤینێن نڤستنێ، ((يَدۡعُونَ رَبَّهُمۡﱠ)) ب كرنا نڤێژێ و زكری و خواندنا قورئانێ و دوعاكرنێ، ((خَوْفًا وَطَمَعًا وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنفِقُونَ (16) فَلَا تَعْلَمُ نَفْسٌ مَّا أُخْفِيَ لَهُم مِّن قُرَّةِ أَعْيُنٍ)) ئانكو: ژ وی تشتێ چاڤێن وان پێ گه‌ش و ڕۆهن دبن ل ڕۆژا قیامه‌تێ و ل ناڤ به‌هه‌شتێ ژ قه‌نجی و نیعمه‌تێن مه‌زن، ((جَزَاءً بِمَا كَانُوا يَعْمَلُونَ)) ئانكو: ژ به‌ر وی كارێ باش یێ وان د دونیایێدا كری.
پاشی پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت: ئه‌رێ ئه‌ز بۆ ته‌ نه‌بێژم كا بنیاتێ دینی و ئه‌و ستوینا ئه‌و خۆ ل سه‌ر ڕادگریت چییه‌؟ و كا بلندترین پله‌ و پێكا دینی چییه‌؟
موعازی (خودێ ژێ ڕازی بیت) گۆت: به‌لێ ئه‌ی پێغه‌مبه‌رێ خودێ.
ئینا پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت: سه‌رێ كاری: ئیسلامه‌ كو ئه‌و ژی هه‌ردوو شاهده‌دانن و ب ڕێكا وان هه‌ردوو شاهده‌دانان بنیاتێ دینی دهێته‌ د گه‌ل مرۆڤی و مرۆڤ دبیته‌ موسلمان. ستوینا دینی ژی: نڤێژه‌، له‌وا بێی نڤێژ چ ئیسلامه‌تی نینن، كا چاوا بێی ستوین و دنگه‌ چ مال نه‌شێن خۆڕاگرن و هه‌بن، ڤێجا هه‌ر كه‌سێ نڤێژ كرن؛ ئه‌ڤه‌ وی دینێ خۆ بهێز ئێخست و بلند ڕاگرت، بلندترین پله‌یا دینی ژی جیهادە‌ و خۆماندیكرنه‌ د شه‌ڕكرنا د گه‌ل دوژمنێن دینێ خودێدا پێخه‌مه‌ت بلند ڕاگرتنا په‌یڤا خودێ.
پاشی پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت: ئه‌رێ ما ئه‌ز بۆ ته‌ نه‌بێژم كا ئه‌و چ تشته‌ ڤان تشتێن بووری هه‌مییان بهێز و موكوم دكه‌ت و ڕادگریت؟ ئینا پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) ئه‌زمانێ خۆ گرت و گۆت: ڕێگرییێ ل ڤی بكه‌ و تشتێ مایێ ته‌ تێ نه‌چیت نه‌بێژه‌. موعازی گۆت: ئه‌رێ خودایێ مه‌ دێ ژ به‌ر وی تشتێ ئه‌م دبێژین لێپرسینێ د گه‌ل مه‌ كه‌ت و ل مه‌ گریت و مه‌ ل سه‌ر سزا ده‌ت؟
پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت: دایكا ته‌ ب ته‌ ببێژیت! ل ڤێرێ مه‌ره‌ما وی دوعالێكرن نینه‌ ل وی، به‌لكی ئه‌ڤه‌ ئاخڤتنه‌ك بوو عه‌ره‌بان بكار دئینا بۆ هشیاركرنا كه‌سێ به‌رامبه‌ر ل تشته‌كی كو دڤێت یێ لێ هشیاربیت و بزانیت، پاشی گۆت: ئه‌رێ ما تشته‌كێ دی هه‌یه خه‌لكی بێخیت و ل سه‌ر ڕویێ وان بخشینیته‌ د ناڤ ئاگرێ جه‌هنه‌مێدا ژ بلی وان تشتێن ژ ئه‌زمانێ وان ده‌ردكه‌ڤن ژ كوفریكرن و تاوانباركرن و خه‌به‌رگۆتن و غه‌یبه‌تكرن و فه‌سادینی و بێبه‌ختیكرنێ و تشتێن وه‌كی وان.

لە سوودەکانی فەرموودەکە

  1. صه‌حابی (خودێ ژ هه‌مییان ڕازی بیت) گه‌له‌ك د ڕژدبوون ل سه‌ر بده‌ستڤه‌ئینانا زانینێ، ژ به‌ر ڤێ چه‌ندێ ژی گه‌له‌ك جاران وان پرسیارا هندێ ژ پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) دكر.
  2. ئه‌ڤه‌ نیشان و به‌ڵگه‌یه‌ ل سه‌ر فقهزانی و تێگه‌هشتنا صه‌حابییان (خودێ ژ هه‌مییان ڕازی بیت)، ژ به‌ر كو وان دزانی كو هنده‌ك كار هه‌نه‌ دبنه‌ ئه‌گه‌ر مرۆڤ پێ بچیته‌ به‌هه‌شتێ.
  3. ئه‌و پرسیارا ژ موعازی (خودێ ژێ ڕازی بیت) ده‌ركه‌ڤتی؛ پرسیاره‌كا مه‌زنه‌، چونكی د ڕاستییا خۆدا ئه‌و نهێنییا ژیان و هه‌بوونێیه‌، ژ به‌ر كو هه‌ر تشته‌كێ د ڤێ دونیایێدا هه‌بیت ژ مرۆڤان یان ژ ئه‌جنه‌یان؛ ئارمانجا وان یان به‌هه‌شته‌ یان جه‌هنه‌م، ژ به‌ر هندێ ژی ئه‌ڤ پرسیاره‌ پرسیاره‌كا مه‌زنه‌.
  4. چوونا به‌هه‌شتێ یا گرێداییه‌ ب ئه‌نجامدانا هه‌ر پێنج ستوینێن ئیسلامێڤه‌، ئه‌و ژی: هه‌ردوو شاهده‌دانن، كرنا نڤێژێ و دانا زه‌كاتێ و ڕۆژیگرتن و كرنا حه‌جێنه‌.
  5. سه‌رێ بابه‌تی و گرنگترین تشت و بلندترین و مه‌زنترین تشتێ ل سه‌ر مرۆڤی پێدڤی؛ ته‌وحید و ئێكتاپه‌رستییا خودێیه‌، ئه‌ڤه‌ ژی ب په‌رستنا وی ب تنێ و په‌یدانه‌كرنا چ شریكان بۆ وی.
  6. دلۆڤانییا خودێ ب عه‌بدێن وی، ئه‌ڤه‌ ژی ده‌مێ وی ده‌رگه‌هێن خێرێ ل به‌ر وان ڤه‌كری، دا زێده‌تر وان ئه‌گه‌ران بگرنه‌ ده‌ست یێن دبنه‌ ئه‌گه‌رێ بده‌ستڤه‌ئینانا خێران و ژێبرنا گونه‌هان.
  7. خێرا خۆنێزیككرنا ل خودێ ب كرنا سوننه‌تان پشتی ئه‌نجامدانا فه‌ڕزان.
  8. نڤێژ د ئیسلامێدا وه‌كی وی ستوینییه‌ یێ خیڤه‌ت ل سه‌ر دهێته‌ دانان، ئه‌گه‌ر نڤێژ نه‌ما؛ ئیسلام ژی دێ چیت و نامینیت، كا چاوا ئه‌گه‌ر ستوینا بنێ خیڤه‌تێ كه‌ڤت؛ خیڤه‌ت ژی دێ كه‌ڤیت.
  9. پێدڤییه‌ مرۆڤ ئه‌زمانێ خۆ ژ وی تشتێ زیان بۆ دینێ مرۆڤی تێدا هه‌ی بپارێزیت.
  10. پێدڤییه‌ مرۆڤ ئه‌زمانێ خۆ بگریت و ڕێكبێخیت و زیندانیكرنا وی بناخه‌یێ هه‌می خێر و باشییانه‌.

پیشاندانی وەرگێڕانەکان

57 زمان
EN English ئینگلیزی
UR اردو ئۆردی
ES Español ئیسپانی
ID Indonesia ئەندەنوسی
BN বাংলা بەنگالی
FR Français فەڕەنسی
TR Türkçe تورکی
RU Русский ڕووسی
BS Bosanski بۆسنی
SI සිංහල سینهالی
HI हिन्दी هیندی
ZH 中文 چینی
FA فارسی فارسی
VI Tiếng Việt ڤێتنامی
TL Tagalog تاگالۆگ
KU Kurdî كوردی
HA Hausa هوسا
PT Português پورتوگالی
ML മലയാളം مالایالام
TE తెలుగు تلغۆ
SW Kiswahili سه‌واحیلی
TA தமிழ் تامیلی
TH ไทย تایلەندی
DE Deutsch ئه‌ڵمانی
PS پښتو پەشتۆ
AS অসমীয়া ئاسامی
SQ Shqip ئه‌لبانی
AM አማርኛ ئەمهەری
NL Nederlands هۆڵەندی
GU ગુજરાતી غوجاراتی
KY Кыргызча قیرغیزی
NE नेपाली نیپاڵی
LT Lietuvių لیتوانی
PRS دری داری
SR Српски سڕبی
TG тоҷикӣ تاجیكی
RW Kinyarwanda كينيارواندی
RO Română ڕۆمانی
HU Magyar مەجەری
CS Čeština چیكی
MOS Moore الموري
MG Malagasy مالاگاشی
OM Oromoo ئورومی
KN ಕನ್ನಡ كانادی
WO Wolof الولوف
AZ Azərbaycan ئازەری
UZ O‘zbek ئۆزبەكی
UK Українська ئۆكرانی
KA ქართული الجورجية
MK Македонски المقدونية
KM ភាសាខ្មែរ الخميرية
BM Bambara البامبارية
PA ਪੰਜਾਬੀ البنجابية
MR मराठी الماراثية
DA Dansk الدنماركية
RN Kirundi الكيروندي
MS Bahasa Melayu الملايو
پۆلێنکردنەکان