حديث: ای بلال! مرا به امیدوارکننده‌ترین عملی که در اسلام انجام داده‌ای خبر ده

عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِبِلاَلٍ عِنْدَ صَلاَةِ الفَجْرِ:
«يَا بِلاَلُ، حَدِّثْنِي بِأَرْجَى عَمَلٍ عَمِلْتَهُ فِي الإِسْلاَمِ، فَإِنِّي سَمِعْتُ دَفَّ نَعْلَيْكَ بَيْنَ يَدَيَّ فِي الجَنَّةِ» قَالَ: مَا عَمِلْتُ عَمَلًا أَرْجَى عِنْدِي أَنِّي لَمْ أَتَطَهَّرْ طَهُورًا، فِي سَاعَةِ لَيْلٍ أَوْ نَهَارٍ، إِلَّا صَلَّيْتُ بِذَلِكَ الطُّهُورِ مَا كُتِبَ لِي أَنْ أُصَلِّيَ.
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري: 1149]

این ترجمه نیاز به بررسی و تدقیق بیشتر دارد.

از ابوهریره رضی‌الله‌عنه روایت است که پیامبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌وسلم در وقت نماز فجر به بلال رحمه الله فرمودند:
«ای بلال! مرا به امیدوارکننده‌ترین عملی که در اسلام انجام داده‌ای خبر ده، زیرا من صدای کفش‌هایت را پیشاپیش خود در بهشت شنیدم»، [بلال] گفت: هیچ عملی را امیدوارکننده‌تر از این ندانم که در هیچ ساعت از شب یا روز، وضویی نگرفتم مگر اینکه به مقدارِ [نمازی] که برایم مقرر شده بود، با آن طهارت نماز گزاردم.
[صحیح] - [متفق علیه] - [صحیح بخاری - 1149]

توضیح

پیامبر اکرم (صلی الله علیه وسلم) در خواب دیدند که در بهشت هستند، پس به بلال بن رباح رضی الله عنه فرمودند: مرا به امیدوارکننده‌ترین عمل مستحبی که در اسلام انجام داده‌ای آگاه کن، زیرا من صدای آرام کفش‌هایت را هنگامی که پیشاپیش من در بهشت راه می‌روی، شنیدم. بلال رضی الله عنه گفت: هیچ عملی را امیدبخش‌تر از این ندانم که در هیچ ساعت از شب یا روز، حدثی [چون بول یا خواب] برایم رخ نداد، مگر آنکه وضو گرفتم و سپس به‌اندازه‌ای که برایم مقدور بود، از نوافل مطلق برای پروردگارم با آن وضو نماز گزاردم.

از فوائد حدیث

1. فضیلت عملی که بلال رضی‌الله‌عنه به آن اشاره کرد، یعنی نماز خواندن پس از هر طهارت و وضو، و اینکه این عمل از امیدبخش‌ترین اعمال و سبب ورود به بهشت است.
2. مستحب بودن نماز پس از هر وضو.
3. سؤال کردن الگو یا مربی از عمل شاگردش؛ تا اگر عمل نیکو است، او را بر ثابت‌قدم بودن در آن تشویق کند، و اگر نه، او را از آن بازدارد.
4. گواهی پیامبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌وسلم به بلال رضی‌الله‌عنه بر اینکه او از اهل بهشت است.
5. این پرسش در وقت نماز فجر صورت گرفت، و این اشاره دارد به اینکه این ماجرا در رؤیای خواب ایشان رخ داده است، و رؤیای پیامبران حق است.