بروز رسانی: آنان که اين تصاویر را می سازند، روز قيامت عذاب می شوند، به آنها گفته می شود: آنچه را خلق کرده اید، زنده کنيد.

عَن عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ:

«إِنَّ الَّذِينَ يَصْنَعُونَ هَذِهِ الصُّوَرَ يُعَذَّبُونَ يَوْمَ القِيَامَةِ، يُقَالُ لَهُمْ: أَحْيُوا مَا خَلَقْتُمْ».
[صحيح] - [متفق عليه] - [صحيح البخاري: 5951]

از ابن عمر رضی الله عنهما روایت است که رسول الله صلى الله عليه وسلم فرمودند: «إنَّ الَّذينَ يَصْنَعُونَ هذِهِ الصُّوَرَ يُعَذَّبُونَ يَوْمَ القِيامَةِ، يُقَالُ لَهُمْ: أحْيُوا مَا خَلَقْتُمْ»: «آنان که اين تصاویر را می سازند، روز قيامت عذاب می شوند، به آنها گفته می شود: آنچه را خلق کرده اید، زنده کنيد».
[صحیح است] - [متفق علیه]

شرح

کسانی که تصویرسازی می کنند - فرقی نمی کند تصویر مذکور با تراشیدن ایجاد شود یا کشیده شدن یا تصویری فتوگرافی باشد - مادامی که تصویرسازی از یک جاندار باشد مانند تصویر انسان یا حیوان که روح دارند، چه تصویر مذکور مورد احترام قرار گیرد یا نه، تصویرسازان به علت تصویرسازی در روز قیامت عذاب می شوند، چون مشابهت به خلقت و آفرینش الهی می باشد. و به آنها گفته می شود: "أَحْيُوا" چنانکه جسد را ایجاد نمودید، روح را در آن بدمید و آنها را زنده کنید. "ما خَلَقْتُم": همان تصاویری که مشابه خلقت الهی ایجاد نمودید. بنابراین چنانکه آنها را شبیه خلقت و آفرینش الهی ایجاد کردید، در آنها روح هم بدمید؛ و این دستور از باب توبیخ و تحقیر و تمسخر می باشد. و در صحیحین از ابن عباس رضی الله عنهما روایت است که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند: «مَنْ صَوَّرَ صُورَةً فِي الدُّنْيَا، كُلِّفَ أَنْ يَنْفُخَ فِيهَا الرُّوحَ يَومَ القِيَامَةِ، وَلَيْسَ بِنَافِخٍ»: «هرکس در دنيا - موجود جانداری را در قالب نقاشی يا مجسمه - به تصوير بکشد، روز قيامت مکلّف می شود در آن روح بدمد؛ اما دميدن روح، از او ساخته نيست». و در روایت بخاری آمده است: «مَنْ صَوَّرَ صُورَةً فَإِنَّ اللَّهَ مُعَذِّبُهُ حَتَّى يَنْفُخَ فِيهَا الرُّوحَ»: «هركس تصويری بسازد، تا زمانی كه در آن روح بدمد، الله متعال او را عذاب خواهد داد». امام نووی رحمه الله می گوید: «علما می گویند: تصویرسازی از حیوان به شدت حرام است و از گناهان کبیره می باشد. چون چنین وعید شدیدی برای آن در احادیث ذکر شده است؛ و فرقی نمی کند تصویر ایجاد شده مورد احترام قرار گیرد یا اهانت، در هر صورت ایجاد آن حرام است چون مشابهت به خلقت و آفرینش الهی می باشد».

از نکات این حدیث

الملاحظة

تحريم التصوير بكافة أشكاله، سواء كان يدوياً أو فوتوغرافياً؛ لأن النَّص مطلق، فلا يخصص إلا بدليل، فالتصوير الفوتوغرافي الشمسي من أنواع التصوير المحرم، فهو والتصوير عن طريق النسيج والصبغ بالألوان والصور المجسمة سواء في الحكم، والاختلاف في وسيلة التصوير وآلته لا يقتضي اختلافاً في الحكم، وكذا لا أثر للاختلاف فيما يبذل من جهد في التصوير صعوبة وسهولة في الحكم أيضًا، وإنما المعتبر الصورة فهي محرمة وإن اختلفت وسيلتها وما بذل فيها من جهد.

التصوير الفوتوغرافي لا يدخل في التحريم+الذين سيدخلون النار هم المصورون بقصد مضاهاة خلق الله

النص المقترح تحريم التصوير بكافة أشكاله، سواء كان يدوياً أو فوتوغرافياً؛ لأن النَّص مطلق، فلا يخصص إلا بدليل، فالتصوير الفوتوغرافي الشمسي من أنواع التصوير المحرم، فهو والتصوير عن طريق النسيج والصبغ بالألوان والصور المجسمة سواء في الحكم، والاختلاف في وسيلة التصوير وآلته لا يقتضي اختلافاً في الحكم، وكذا لا أثر للاختلاف فيما يبذل من جهد في التصوير صعوبة وسهولة في الحكم أيضًا، وإنما المعتبر الصورة فهي محرمة وإن اختلفت وسيلتها وما بذل فيها من جهد. الفروق